3. Jak możesz zapoznać się z informacją publiczną? ?p-do-infomacji-  · Jak możesz

Embed Size (px)

Text of 3. Jak możesz zapoznać się z informacją publiczną? ?p-do-infomacji-  · Jak możesz

Fundacja im. Stefana Batorego ul. Sapieyska 10a, 00-215 Warszawa, maszglos@batory.org.pl

1. Co to jest informacja publiczna?

2. O co mona wnioskowa?

3. Jak moesz zapozna si z informacj publiczn?

4. Jak napisa wniosek o informacj publiczn?

5. Podmioty zobowizane do udostpniania informacji

Ad. 1. Co to jest informacja publiczna?

Informacja o dziaalnoci organw wadzy publicznej i osb penicych funkcje

publiczne

Definiujc czym jest informacja publiczna naley wyj od jej opisu zawartego w artykule 61

ust. 1 Konstytucji RP, ktry mwi e:

1. Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o dziaalnoci organw wadzy

publicznej oraz osb penicych funkcje publiczne. Prawo to obejmuje rwnie

uzyskiwanie informacji o dziaalnoci organw samorzdu gospodarczego i zawodowego a

take innych osb oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonuj one

zadania wadzy publicznej i gospodaruj mieniem komunalnym lub majtkiem Skarbu

Pastwa.

Czy jest moliwe aby wadza publiczna wykonywaa zadania nie dotyczce spraw

publicznych? Wszak, zgodnie z art. 7 Konstytucji RP moe dziaa jedynie na podstawie i w

granicach prawa. Mog zatem wykonywa tylko zadania publiczne przekazane im

odpowiednimi przepisami powszechnie obowizujcego prawa. Zatem informacj publiczn

bdzie wszystko to, co dotyczy wadzy publicznej oraz informacje zwizane z

wydatkowaniem funduszy publicznych (to przecie s rodki publiczne) i realizacj zada

publicznych np. przez spki komunalne, organizacje pozarzdowe, szkoy itd.

Informacje bdce w posiadaniu wadz publicznych

Fundacja im. Stefana Batorego ul. Sapieyska 10a, 00-215 Warszawa, maszglos@batory.org.pl

Naczelny Sd Administracyjny, w 2002 roku okreli, e nie musz to by koniecznie

informacje wytworzone przez te wadze, ale rwnie te bdce w ich posiadaniu

wytworzone w zwizku z wykonywaniem zada publicznych lub gospodarowania

mieniem publicznym przez inne osoby i jednostki organizacyjne.

Informacje wytworzone przez wadze publiczne oraz osoby penice funkcje publiczne oraz

inne podmioty, ktre wykonuj funkcje publiczne lub gospodaruj mieniem publicznym

(komunalnym lub Skarbu Pastwa), jak rwnie informacje odnoszce si do

wspomnianych wadz, osb i innych podmiotw, niezalenie od tego, przez kogo

zostay wytworzone (wyrok NSA z dnia 30 padziernika 2002 r., II SA 181/02).

Informacje dotyczce sfery faktw

Pamita trzeba rwnie, e informacja publiczna dotyczy sfery faktw.

Jest ni tre dokumentw wytworzonych przez organy wadzy publicznej i podmioty

niebdce organami administracji publicznej, tre wystpie, opinii i ocen przez nie

dokonywanych, niezalenie do jakiego podmiotu s one kierowane i jakiej sprawy

dotycz. Informacj publiczn stanowi wic tre wszelkiego rodzaju dokumentw

odnoszcych si do organu wadzy publicznej lub podmiotu niebdcego organem

administracji publicznej, zwizanych z nimi bd w jakikolwiek sposb dotyczcych

ich. S ni zarwno treci dokumentw bezporednio przez nie wytworzonych, jak i te,

ktrych uywaj przy realizacji przewidzianych prawem zada (take te, ktre tylko w

czci ich dotycz), nawet gdy nie pochodz wprost od nich. (II SAB/Wa 28/08 - Wyrok WSA

w Warszawie)

Ad. 2. O co mona wnioskowa?

Przykady informacji publicznych

1. Faktury opacone ze rodkw publicznych

2. Listy obecnoci z zebrania wiejskiego

Fundacja im. Stefana Batorego ul. Sapieyska 10a, 00-215 Warszawa, maszglos@batory.org.pl

3. Umowy cywilno-prawne zawierane przez organy wadzy publicznej z osobami

fizycznymi

4. Tre zawiadomienia o zgromadzeniu publicznym.

5. Ewidencja wnioskw o informacj zoonych do instytucji publicznej

I wiele innych informacji, ktrych potrzebujesz w yciu codziennym (a wadze publiczne s w

ich posiadaniu) lub w celu podejmowania dziaa w yciu publicznym.

Ad. 3. Jak moesz zapozna si z informacj publiczn?

Kolejny ustp (2) artykuu 61 Konstytucji RP mwi, e:

Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostp do dokumentw oraz wstp na

posiedzenia kolegialnych organw wadzy publicznej pochodzcych z powszechnych

wyborw, z moliwoci rejestracji dwiku lub obrazu.

Dostp do dokumentw:

1. Poszukiwania informacji publicznej powinna/powiniene rozpocz od obejrzenia

Biuletynu Informacji Publicznej (BIP) danej instytucji.

BIP to specjalna strona internetowa. Informacje na niej zamieszczane musz zosta

opatrzone tzw. metadanymi, ktre informuj przez kogo i kiedy informacja zostaa

wytworzona oraz przez kogo i kiedy zostaa umieszczona w BIP. Dodatkowo

dowiadujemy si o wszelkich modyfikacjach danego dokumentu w BIP, gdy system

rejestruje t informacj. Strona powinna zawiera instrukcj korzystania i wyszukiwark.

Informacje w BIP musz by prezentowane w sposb wynikajcy wprost z dokumentw, bez

interpretacji i opinii.

Czytelny BIP, ktry jest dobrze prowadzony przez zobowizan do tego instytucj, pozwala

zaoszczdzi czas i wysiek wnioskujcych, jak i samej instytucji, gdy informacji

umieszczonej w BIP nie trzeba udostpnia na wniosek (art. 10 ustawy o dostpie do

informacji publicznej).

Fundacja im. Stefana Batorego ul. Sapieyska 10a, 00-215 Warszawa, maszglos@batory.org.pl

Zdarza si, e informacja jest dostpna w BIP, ale nie jeste w stanie jej znale. Wtedy

moesz zastosowa inny tryb, a nawet jeeli okae si, e podmiot do ktrego

wnioskujesz odsya Ci do BIP, to powinien poda Ci dokadny link lub ciek

dotarcia do informacji.

Zgodnie z orzecznictwem sdw administracyjnych nieprawidowe jest zaatwienie wniosku

poprzez odesanie do stron Biuletynu Informacji Publicznej, gdy do uzyskania danej

informacji konieczne jest zapoznanie si przez stron z licznymi udostpnionymi na

stronie BIP dokumentami rdowymi, a nastpnie dokonanie selekcji zawartych w

nich danych lub te gdy uzyskanie informacji polega ma na interpretacji obszernych

danych dostpnych w BIP, a nastpnie samodzielnym jej \"wytworzeniu\" na ich podstawie.

Jak rwnie, wskazanie podmiotowi dajcemu udzielenia informacji publicznej strony

Biuletynu Informacji Publicznej jako jej rda stanowi prawidowe zaatwienie wniosku

tylko i wycznie w przypadku, gdy informacje tam zawarte odnosz si bezporednio

(wprost) i konkretnie do meritum dania (wyrok z dnia 27 marca 2008 r. WSA w

Biaymstoku II SAB/Bk 7/08)

2. Jeeli nie znajdziemy informacji w BIP moemy zoy wniosek ustny lub pisemny.

Ustawa mwi, e Informacja publiczna, ktra moe by niezwocznie udostpniona, jest

udostpniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. W praktyce czsto si

to dzieje, gdy dzwonimy lub przychodzimy do urzdu zapyta np. o podstawowe procedury

jak zmieni dowd osobisty, jak zarejestrowa dziaalno gospodarcz czy gdzie znajduje

si kasa w urzdzie. Wniosek pisemny skadamy, gdy zaistnieje taka konieczno przy

czym warto przeczyta podpowied jak taki wniosek powinien wyglda.

3. Inn form, o ktrej mwi ustawa o dostpie do informacji publicznej w artykule 11 jest

wyoenie lub wywieszenie w miejscach oglnie dostpnych lub te zainstalowanie urzdze

umoliwiajcych zapoznanie si z t informacj. Ma ona jednak coraz bardziej ograniczone

znaczenie. Nie zastpuj wprowadzania informacji w BIP czy udostpniania na wniosek.

Wstp na posiedzenia kolegialnych organw wadzy publicznej pochodzcych z

powszechnych wyborw, z moliwoci rejestracji dwiku lub obrazu

Fundacja im. Stefana Batorego ul. Sapieyska 10a, 00-215 Warszawa, maszglos@batory.org.pl

Udzia mieszkacw w posiedzeniach rad gmin i miast i ich komisji staje si coraz bardziej

powszechny. Niestety, nie zawsze spotyka si on z pozytywnym odbiorem ze strony wadz

samorzdowych. Poniej przedstawiamy przepisy prawne, ktre jasno wskazuj, e

uczestniczenie w sesjach rad gmin, posiedzeniach komisji i zebraniach wiejskich jest

obywatelskim prawem i przywilejem, ktrego nikt nie moe nam zabroni.

Konstytucja RP w art. 61 stanowi, e obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o

dziaalnoci organw wadzy publicznej oraz osb penicych funkcje publiczne. Prawo do

uzyskiwania informacji obejmuje dostp do dokumentw oraz wstp na posiedzenia

kolegialnych organw wadzy publicznej pochodzcych z powszechnych wyborw, z

moliwoci rejestracji dwiku lub obrazu. Ograniczenie tego prawa, moe nastpi

wycznie ze wzgldu na okrelone w ustawach ochron wolnoci i praw innych osb i

podmiotw gospodarczych oraz ochron porzdku publicznego, bezpieczestwa lub

wanego interesu gospodarczego pastwa.

Ustawa z dnia 6 wrzenia 2001r o dostpie do informacji publicznej w art. 2 ust. 1

stanowi, e prawo dostpu do informacji publicznej przysuguje kademu, co oznacza, e

np. nie tylko mieszkacy danej gminy mog przysuchiwa si posiedzeniom jej rady lub

komisji, ale mog to by rwnie mieszkacy innych miejscowoci, czy wrcz innych krajw.

Ustawodawca uy sowa kady gdy dostp do informacji jest prawem czowieka i tylko w

wyjtkowych przypadkach prawo takie moe zosta ograniczone.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy, w lad za powoanym przepisem Konstytucji, posiedzenia

kolegialnych organw wadzy publicznej pochodzcych z powszechnych wyborw s jawne i

dostpne. Kolegialnymi organami, w ktrych posiedzeniach mieszkacy mog bra udzia s