BASIN‡ VE RœZGAR

  • View
    26

  • Download
    1

Embed Size (px)

DESCRIPTION

BASINÇ VE RÜZGAR. RÜZGARIN BASINCA ETKİSİ. BASINÇ. - PowerPoint PPT Presentation

Text of BASIN‡ VE RœZGAR

BASIN VE RZGAR

BASIN VE RZGARRZGARIN BASINCA ETKS

BASINCA ETK EDEN ETMENLERScaklk:Scaklk,yeryznn gneten ald s oranna denir ve termometreyle llr.Isnan hava hafifler ve ykselir,yere yapt basn azalr.Souyan hava ise younlar ve arlar ve yapt basn artar.Scaklk,iklim elemanlarnn en nemlisidir nk mevsimlere veya saatlere gre deiir.Ykselti:Deniz seviyesinden ykseklere kldka atmosferin kalnl ve younluu azalr bu yzden;basn da azalr.Ykseldike her 200 m de 1C scaklk azalr. Sebepleri: Troposferin daha ok yerden yansyan nlarla snmasdr. Ayrca scakl tutan nem ve karbondioksit gibi gazlarn yere yakn yerlerde olmasdr. Scakln dalnda ykseltinin etkisine rnekler:Ekvatoral blgede daimi karlar grlmesi. Ykselici hava hareketlerinin ya brakmas. Ykseklere kar yaarken, alaklara yamur yamas. Bir da yamac boyunca ykseldike bitki rtsnn deimesiRZGARIN MEVSMLERE ETKSMevsimler:Eksen eikliinden dolay gne nlarnn dme as yl boyunca deiir. Bu deiim Ekvatora yakn yerlerde az olduundan, buralarda yllk scaklk fark azdr. Ekvatordan uzaklatka deiim artar ve yllk scaklk fark da artar.Scaklk ynyle basnc etkiler.Bir yerde mevsim deiiklii olmusa,scak havadan sonra souk hava etkili olursa basn deiiklii olur ya da tersi olur.Younluk:Atmosferdeki su buhar,toz zerrecikleri gibi maddelerin artmas,younluun artmasna yani basncn artmasna neden olur ya da tersi olur.

BASINCIN RZGARA ETKS

YERYZNDEK SREKL BASIN ALANLARI1. Termik Basn Alanlar(Kuaklar): Ekvatoral Alak Basn Alan (Tropikal Siklon):Ekvatoral blge zerinde btn Dnyay kuatan srekli bir alak basn alan uzanr. Bunun nedeni buralarn devaml snmasdr. Bu basn kua kn gneye, yazn da kuzeye doru geniler. Kutuplar Yksek Basn Alan (Polar Antisiklon):Kutuplar yl boyunca souk olduklarndan, buralarda srekli bir yksek basn alan olumutur. Bu basn alan kn geniler, yazn da daralr.2. Dinamik Basn Alanlar(Kuaklar): Ekvator st Yksek Basn Alan (Subtropikal Antisiklon):Ekvatoral blgede, snarak ykselen hava ktleleri st alizeler halinde kutuplara doru eserken, gerek Dnyann ekseni etrafnda dnmesinden, gerekse yerekimi ve soumadan dolay 30 enlemleri civarnda alalr. Sonuta, bu enlemlerde yksek basn alan oluur. Kutup Alt Alak Basn Alan (Subpolar Siklon):Bat ve Kutup rzgrlar, 60 enlemleri civarnda karlatktan sonra ykselirler. Sonuta bu enlemlerde alak basn alan oluur.

BASIN ALANLARI Alak basn alanlarnda;Ykselici hava hareketi vardr.Hava hareketi evreden merkeze dorudur.Yllk ya fazla olan yerler.Gkyz kapal-bulutluYerin s kayb azdr. Scaklk fark az.Bitki rts grdr.Yksek Basn alanlarnda;Alalc hava hareketi vardr. Hava hareketi merkezden evreye dorudur. En az yal yerler Gk yz ak. Yerin s kayb fazla. Scaklk fark fazladr. Bitki rts clzdr.

RZGARYeryz ekilleri ve srtnme;rzgarlar dalar arasnda, vadilerde ve boazlarda hzl eserler. Yeryznde ykseldike rzgarn hz artar

RZGAR YNRzgarn Scakl ve Nemlilii; Karadan esenler; Yazn scak, kurudur. (bal nemi dktr)Ksn souk, kurudur.Denizden esenler; Yazn serin, nemlidir. (Bal nemi artrr)Kn lk, nemlidir.Yksek enlemlerden esenler; souk olur Alak enlemlerden esenler; scak olur

RZGAR YNN ETKLEYEN FAKTRLERBasn merkezinin yeriDnyann gnlk hareketiYer ekillerinin uzanDnyann yrnge hareketi:Bir yerde rzgarn yl iinde en fazla estii yn o yerdeki yeryz ekillerinin uzan ynne baldr.Rzgarn frekans;rzgarn belli bir srede esi saysn belirler.Rzgar gl blgenin belirli srelerde ald rzgar ynlerini gsterir.

YEREL RZGARLAR Yerel rzgarlarn etki alan dar, esi sreleri ksa ve ksa zamanda birbirinin ters ynnde eserler. Meltemler :Gnlk scaklk ve basn farklarndan oluurlar. Etki alanlar dardr. Ya oluturmazlar Sabah ve akam hzl eserler.Deniz ve Kara Meltemleri : Gndz karalar AB alan, denizler serin YB alan durumundadrlar. Bu nedenle rzgar denizden karaya dorudur. Gece bu durumun tam tersidir.

RZGARLARSouk Yerel Rzgarlar:Mistral: Fransada esen souk rzgardr.Bora: Dalmaya kylarnda yksek platolardan esen rzgardr.Krivetz: Romanyada Karadenize doru esen rzgardr.

FN RZGARLARI VE BASIN

TRKYEY ETKLEYEN YEREL RZGARLAR

DERSMZ BURADA SONA ERMTR

HAZIRLAYAN

HATCE NL KKER