Doğru İş İçin Doğru İşbirlikleri

  • View
    108

  • Download
    6

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Ürün değer zinciri yapısı ürünün başarısı ve firmanın rekabetçiliğini etkileyen en önemli unsurların biridir. Dolayısıyla, dış kaynak kullanım (Outsourcing) çalışmalarını basit bir maliyet azaltma faaliyeti olarak görülmemelidir. Karar stratejiktir. En üst düzey yönetim becerisi gerektirir. Çalışmanın başarılı olması için doğru işbirlikleri gerekir. Kültürel farklıklar değer zincirinde rekabetçiliği sekteye uğratabilir.

Text of Doğru İş İçin Doğru İşbirlikleri

  • 1. dealMakaleAralk 2013Doru in Doru birlikleri rn deer zinciri yaps rnn baars ve firmann rekabetiliini etkileyen en nemli unsurlarn biridir. Dolaysyla, d kaynak kullanm (Outsourcing) almalarn basit bir maliyet azaltma faaliyeti olarak grlmemelidir. Karar stratejiktir. En st dzey ynetim becerisi gerektirir. almann baarl olmas iin doru ibirlikleri gerekir. Kltrel farklklar deer zincirinde rekabetilii sekteye uratabilir.. Faruk TEZCANBugn dnyann birok yerinde, birok i koluna yeterli miktarda deneyim ve imknnz varsa girebilirsiniz. Tabi orada kalmak ise ayr bir maharet ister. rnein, otomotiv tecrbesi olan bir ekibi toplayp birka eski pres tezgah ile birlikte tedariki olabilirsiniz. 3-5 yllk almadan sonra ana otomotiv tedarikilerine para verebilirsiniz. 10. yldan itibaren ana firmaya dorudan para salayan tedariki olabilirsiniz. Ya da bu sreci ok daha hzlandrarak, bu sreten gemi ama finansal zorluk yaayan bir firmay tamamen veya ksmen satn alarak da yapabilirsiniz. Rakiplerinizi zorlayabilirsiniz. Peki, bu i bu kadar kolaysa, o zaman bakasnn size bunu yapmasnn nndeki engel nedir? Tabii ki doru cevap sizsiniz. Onca yatrm, alma ve abadan sonra gelinen noktada edinilen tecrbe ve deerler sizin ana yetkinliklerinizi oluturur. Bulduunuz her trl zm ve dzenleme size ait ve zeldir. Bunun mteri asndan bir faydaya dnp dnmeyecei karar ise mterinin kendisine aittir. Aynen balk avlamada olduu gibi sabrla bekledikten sonra balk avlayamyorsanz, yer, olta, yem vs. bir eyleri deitirme hissine kaplrsnnz. Aynen balklkta olduu gibi, firmalarda mterinin ilgisini ekebilmek iin kendi pozisyonlarn sonulara gre deerlendirmeli ve fayday arttrmak iin gerektiince deiiklikler yapmaldrlar.Tabi bir yandan ii daha iyi yapmanz iin size eitli rn ve hizmetler salayan tedarikileriniz var. Sizin deer zincirinin ok kk ya da btnnde pozisyon alm olabilirisiniz. Mesele sizin birikimleriniz itibaryla ne ilerle urap ne ilerle uramamanzdadr. Eer deer zincirinin hammaddeden nihai tketiciye kadar uzanan srete sizin yetkinliiniz benzersiz ve bakalar tarafndan tekrarlanamyorsa, sorun yok. Ama srecin baz yerlerinde rekabeti olamyorsanz, o zaman o blgeleri bakalarna brakp daha rekabeti yerlerde kendiniz glendirmeye almalsnz. Ya da yetkinliklerinizi gelitirebileceinizi ve rekabeti olabileceinizi dndnz frsatlar doarsa, o zaman o gne kadar faaliyet gstermediiniz alanlarda faaliyet gsterebilirisiniz.

2. dealMakale Fakat unutmayn ki artk hzl balk dnemi. Herkes sizin peinizde ve en hzl siz deilseniz bakasna her an bir ziyafet olabilirsiniz. nmzdeki dnemde bakalarna yem olmak istemiyorsanz o zaman yaptnz ii nerede ve nasl yaptnza dikkat etmelisiniz. zellikle teknolojik olarak dk seviyede kalan, kolaylkla taklit edilebilen, vasfsz insan emei youn ve rekabet asndan kritik olmayan i srelerinizi ve rnlerinizi ilk aamada takibe almanz tavsiye ederim. Ana i srecinize younlamanz mteri memnuniyeti asndan ok nemlidir. rnein, ana iiniz Avrupal mteriye uzak doulu tekstilcilerden daha hzl rn vermekse hammadde ve mamul sevkiyat gibi baz ilerinizi bir lojistik firmasna verebilirisiniz. Siz ana iinize konsantre olup sipariten teslimata olan sreyi 2 haftadan 1 haftaya indirirken, lojistik ortanzda hammaddeyi tedarikilerinizden zamannda getirip mteriye rn tam zamannda gtrebilir. Ve ya, bir otomotiv tedarikisi olarak 3-5 admlk kritik olmayan ilerinizi dier bir firmadan temin edebilirsiniz. Daha kritik ve yaplmas daha zor 1020 admlk nitelikli ilere konsantre olarak daha rekabeti bir firma olabilirsiniz. lkemizde 2000 yllarn ncesinde, kresel rekabet ve imknlarn kstl olduu dnemlerde, firmalar sektr ii ve sektrler aras dikey ve yatay btnlemede kstl imknlara sahiptiler. birlikleri dar ve ksa vadeli hedeflere dayalyd. Gerekli knowhow ve kaynaktan yoksun kurulular kendi imknlar ile ihtiyalarn karlar durumdaydlar. Ama artk birok endstri kolunda imknlarn gelitiini grmekteyiz. Dnyann birok lkesi ile ticaret yapan bu kurulularmz dnya standartlarnda rn retmekte ve hizmet salamaktadrlar. Maalesef bu gelimelere ramen d kaynak kullanmn bir i kayb olarak gren birok kii olduunu gryoruz. nceki dnemlerde yetimi birok i sahibi ve ynetici hala o dnemden kalma alkanlk ve nyarglarla konuya yaklamakta ve dolaysyla frsat ve tehditleri grmekte zorlandklarna ahit oluyorum.Aralk 2013Bu duygu bazen o kadar gl oluyor ki, herhangi bir i ya da d kriz olduunda, yeni ilerin peinde koulacana, baz ilerin dk kapasiteyi doldurmak adna ieri gerisin geriye alndn gryorum. Kararlarda kullanlan birok maliyet hesaplarnn nedense her zaman retmenin daha ucuz olduunu gstermektedir. Dikkatlice bakldnda bu hesaplarn birounun ideal koullar yanstan ama gerekle badamayan hesaplar olduunu grebilirisiniz. Yaplmas gereken bu hesaplarn mali ilerin ay sonunda yapt almalarla kyaslanmasdr. Diyelim ki hesaplar doruland. in fiilen tedarikiye verilmesi ve stabil hale gelmesi bir yneticinin bir ok anlamda en ok zorlanaca srelerden biridir. Liderlik gerektirir. D kaynak kullanm bir iletme kararndan ziyade stratejik bir karardr. Patron ve CEO seviyesinde karar verilir. Satnalma birimi karar dorultusunda hareket eder. Gerekirse ynetim daha pahal olmasna ramen ii darya verebilir. Ama zaten zarar eden bir iin darya atlmas ile krn kendiliinden artmas beklenemez. Burada mhim olan boalan kapasite ile ne yaplacadr. Kapasiteyi dolduracak alternatiflerin frsat maliyeti iyi incelenmelidir. Bu alternatiflerin gerektirdii yetkinlikler ve imknlar doru analiz edilmelidir. Gerekirse ii kltmek hatta baka sektre atlamak bile doru bir karar olabilir. Kuruluunda basit bir retici olup daha sonra global tedariki hatta marka olan bir ok firma duymusunuzdur. Bu firmalar zaman iersinde kendilerini evreleyen frsat ve tehditleri kollamasn iyi bilmilerdir.. 3. dealMakaleAralk 2013Artan kresel rekabet koullar firmalarn her geen gn giderek daha iyi stratejik planlama ve daha fazla oranda i mkemmelliine doru ynelmelerini talep etmektedir. ve d kaynak kullanm (makebuy) kararlar bir firmann en kritik kararlarndan biridir. st dzey ynetime den grev ise bunun nasl ve kimlerle uygulamaya alnacana karar vermektir. Yaln Dncenin prensiplerinin evrensellii ve firmalarca benimsenmesi bir temel zorunluluk olduu tm dnyaca artk kabul edilmitir. Herhangi bir kavram nasl yanl alglanr ve uygulandnda istenmeyen sonular elde edilirse, d kaynak kullanm ihtiyacnn da yanl sebep dolay yaplmas da ayn ekilde yanl sonular dourabilmektedir. rnein, para baznda elde edilen iyiletirme, fazla stok, ek kadro gereksinimleri ve ek navlun maliyetleri ile tersine dnebilir. te yandan deien kresel rekabet koullarnda deer zincirinde daha geni yer edinmek, firmalarn gerek oluan frsatlar deerlendirmesi asndan gerekse olumsuzluklara kar tedbir almas asndan frsatlar yaratmaktadr. Bu tehdit ve frsatlar ortamnda d kaynak kullanmnn avantajlar unlardr: Yeni yatrm yapmaktansa piyasada var olan kapasitenin kullanm lek ekonomisini yakalamada fayda salarDeer zincirinde dikey olduu kadar yatay byme frsat da salar. Baka sektrlere ve kresel pazarlara giri imkn salar.Ortak deer yarglar zerinde var olan blgesel direnleri amay salar. rnein, Avrupal bir firma ile ibirlii Avrupa pazarna giri frsatn arttrr. Ekonomik krizlere karn farkl pazarlarla almak firmalar iin emniyet mekanizmasdr. Teknolojik gelimelerin kazanmnda hz arttrabilir.Pazar koullarndaki dalgalanmaya dengeleyici unsurlar oluturulabilir.Ynetimde salanan paralellik sayesinde mteri taleplerine karn daha hzl tepki gsterilebilir.karnBir kurumun tm faaliyetleri kendi iinde toplamaya almasndansa dier kurulularla ibirlii yapmasn u 3 alanda toplayabiliriz:1. 2. 3.Finansal risklerin datlmas, Yetkinliklerin paylalmas ve tamamlayc olmas, Yeni faaliyet alanlarna frsat oluturmasD kaynak kullanm politikalarnda deiiklie gidecek firmalar ncelikle kapsaml bir analize ihtiyalar vardr. nk bu bir sretir ve gerek hizmeti alan gerekse temin eden firmalar konuya belirli kaynak ve zaman ayrmaldrlar. Bu srecin ve ibirliinin baars iin u sorular dikkatlice irdelenmelidir: Gerek mevcut gerekse potansiyel faaliyet alanlarnda sz sahibi olabilmek iin firmann temel yetkinlikleri nelerdir? Gelecekte nelere ihtiyac vardr? Bu yetkinliklere hali hazrda sahip olanlar kimledir? Bu yetkinliklere sahip olmann alternatif bedelleri nelerdir? Nasl bir stratejik ortakla ihtiya vardr? Finansal ve eylemsel kararlarn alm nasl olmaldr?Hangi faaliyet alanlarnda d kaynak kullanlr? Yetkinlik paylam nasl olmaldr?Hangi yeni ynetimsel beceriler gerekmektedir? Hedefler nasl belirlenmelidir?Kltrel farkllklar alabilinir mi? yap tarz ve desturundaki zellikler firmalarn iyi zamanda da kt zamanda da davran biimlerini belirler.Teknoloji kullanmnda engeller ve frsatlar nelerdir? Teknolojik geliimle ba etmek bal bana ciddi bir planlama gerektirmektedir. 4. dealMakaleAralk 2013Konunun arl gz nne alndnda deerlendirme sreci i sahiplerince ve st-dzey ynetimce sahiplenilmelidir. nk karar aslnda bir ortaklk karardr iin gerektiince daha pahal olarak dardan satn alnmas profesyonelleri zorlayacak dzeydedir. Kararlar uzun vadeli karlar ve beklentiler dorultusunda alnmaldr. Ne kadar ortak varsa ynetmesi o kadar zordur ve ana noktasndan sapmaya riski getirir. Kimlerle ortak d kaynak konusunda ibirlii yaplabilir konusunda nerim udur: mkemmelliine inanan ve uygulayanlarla,Kltrel benzerlikleri olanlarla,Yetkinlikleriyle sinerji yaratabileceklerle,Geliim arzusu ve stratejisi olanlarla,Finansal olarak yeterli kaynaklara sahip olanlarla,Konu hakknda yetimi insan kaynaklar olanlarla,Makine park ve tesislemesi yeterli dzeyde olanlarlaKresel rekabetin artt ve g birliklerinin yaygnlat dnya konjektrnde faaliyet alanlar giderek daralmaktadr. Ortak payda anlaynda ve ibirliki yapda olmayanlar bu ihtiyac nihayet anladklarnda ok ge olabilir. Umarz sizler zamannda ve doru karar verebilirsiniz. 5. dealMakaleAralk 2013YAZAR HAKKINDAmer Faruk Tezcan Makine Yksek Mhendisi 88 Bucknell University, ABD Bucknell niversitesinde (A.B.D.) Makine Mhendislii lisans ve yksek lisans eitimini tamamlayarak Makine Yksek Mhendisi olan Sn. TEZCAN,