SËMUNDJA VALVULARE E ZEMRËS

  • Published on
    06-Apr-2016

  • View
    247

  • Download
    7

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Termi smundje valvulare e zemrs i prfshin t gjitha smundjet q i prekin valvulat e zemrs.

Transcript

  • FILIP VTORI

    .

    SMUNDJA VALVULARE E ZEMRSTermi smundje valvulare e zemrs i prfshin t gjitha smundjet q i prekin valvulat e zemrs.

    Cilat jan

    arsyet?

    Stenozvalvulare ngushtim

    Regurgitimvalvular valvulainkompetente

    Sizbulohets-mundja valvulare e zemrs?

    www. filipvtori. com; 02/ 3091- 484

    SPITALI I SPECIALIZUAR

  • 2 Smundja valvulare e zemrs

  • Termi smundje valvulare e zemrs i prfshin T gjiTha smund-jeT q i prekin valvulaT e zemrs.

    valvulaT e zemrs jan sTruk-Tura indore T buTa T lokalizuara midis T kaTr zbrazTirave T zem-rs, dy n ann e majT (valuvla miTrale dhe aorTale) dhe n ann e djaThT (valvula Trikuspidale dhe pulmonare). roli i Tyre shT T parandalojn kThim T gjakuT n zbrazTirn nga e cila vjen.

    ndonjher, nj ose m shum nga kTo valvula nuk funksiono-jn rregullishT, pr shkak T dy llojeve T rregullimeve:

    Stenoz valvulare (ngushtim) q nuk lejon hapje t plot t val-vuls, me ka e pengon rrjed-hjen e gjakut

    Regurgitim valvular (valvu-la inkompetente), kur valvula nuk mbyllet n mnyr t rreg-ullt, dhe mundson q gjaku t kthehet mbrapa n zbraztir

    Nj valvul e njjt mund t jet e prekur nga kto dy regullime n t njjtn koh.

    Format m t shpeshta t smundjes valvulare t zemrs

    rregullimet m t shpeshta val-vulare tek t moshuarit jan stenoza e aorts dhe insufiienca mitrale.

    rregullimet e tjera i prfshijn in-sufiiencn e aorts, insufiiencn tri-kuspidale dhe stenozn mitrale. S-mundjet e valvuls pulmonare jan t rralla.

    Cilat jan arsyet?

    Arsyet pr lindjen e ktyre rregul-limeve variojn n varsi t valvuls q preket: Degjenerimi i valvulave, t lidhur me moshn (stenoza aortale, insufiienca mitrale dhe i n -sufiienca aortale)

    Ethet akute reumatike (steno-za mitrale dhe trikuspidale), anoma-li kongjenitale

    Infeksion, psh. endokarditis (q i prek t gjitha valvulat)

    Smundje q e prekin musku-lin e zemrs (dobsi zemre, infarkt t miokardit) mund t jen arsye pr funksionim t parregullt t val-vulave

    Si zbulohet smundja valvulare e zemrs

    Simptoma: frymmarrje t vshtirsuar gjat mundim-it, dhe n faz m t prparuar dhe gjat gjendjes s qet, angi-

    na pectoris, humbje t vetdijes (stenoz aortale), palpitacime, edem pulmonare, dobsi zemre

    Auskultacion: zhurm (stenoza ose regurgitante) pun e parreg-ullt e zemrs

    Ndonjher, mungesa e simptomave nuk sht n kontradikt me rnds-in e smundjes.Diagnoza e sigurt vendoset me ndi-hm t ekokardiografis, me pr-dorim t sonds q vendoset ose n gjoks (ultrasonografin tran-storakale) ose nprmjet ezofagut (ultrasonografi transezofageale me anestezi lokale)Me Ekokardiografin: konfirmohet diagnoza e s-

    mundjes valvulare e zemrs, nse sht stenoz ose insufien-ca

    matet siprfaqja e valvuls prcaktohet rndsia e proble-

    mit matet gradienti i presionit npr

    gjatsin e valvuls prcaktohet impakti i smudjes

    valvulare gjat dilatimit t zbraztirave dhe aftsin e muskulit t zemrs pr tkurrje.

    SMUNDJA

    VALVULARE E ZEMRS

    Smundja valvulare e zemrs 3

  • Angiografiakoronare

    pacientt do t duhet t jen t infor-muar pr t njjtat:

    Reaksionialergjik Komplikime n vendin e in-

    jektimit t arteries Komplikime kardiake dhe

    vaskulare

    Komplikimet serioze jan shumt rralla. Sipas referencave, rezultatet nga studimi i br n numr t madh t pacientve, t publikuar n revist mjeksore, rreziku i vdekshmris sht 0,8/1000, rreziku pr rregul-lime neurologjike sht 0,6/1000 dhe rreziku pr infarkt t miokardit sht 0,3/1000.Komplikimetetjerampakt vshtira jan me incidenc nn 1%.

    Si pjes nga ekzaminimet paraop-erative, angiografia koronare sht metod invasive q mundson tregim t arterieve koronare dhe identifikim t pllakave eventuale ateromatoze q shkaktojn ngushtim t enve ko-ronare t gjakut. Nse sht e domo-sdoshme, rezultati do t prcaktoj nse sht i nevojshm trajtim i enve koronare t gjakut.

    Ekzaminimi kryhet n departa-ment radiologjik t pajisur n mnyr speciale. Gjat ktij ekzaminimi injek-tohet kontrast. Ai mundson tregim t arterieve koronare.

    Si edhe t gjitha procedurat inva-sive, angiografia koronare ka rreziqe. Ato jan rreziqe t vogla, megjithat

    Kriteret q prdoren pr prcaKtimin e nevojs pr trajtim KirurgjiKal jan

    shum preize dhe jan t bazuara n matje t definuara mir.

    Kur do t merret vendimi pr trajtim KirurgjiKal,

    4 Smundja valvulare e zemrs

  • Tek pacienT T rinj, Tek T cilT me kT ekzaminim shT Treguar se arTerieT koronare jan normale, angiografia koronare mund T jeT e anashkaluar si meTod diagnosTike. me Tomografin kompjuTerike, gjiThashTu, mund T fiTo-heT informacion pr mad-hsin dhe formn e aorTs kur ekzisTon rregullim i valvuls aorTale.

    nga viTi 2002, kjo me-Tod prdoreT n qendrn kardio-Torakale monako, pr shqyrTim T muskuliT T zemrs dhe deTekTim T fibrozs ose dshmi pr in-farkTin e kaluar.

    Tomografikompjuterike

    Rezonancamagnetike

    Smundja valvulare e zemrs 5

  • Sitrajtohetsotsmundjavalvulare e zemrs?

    RIKONSTRUKSION T VALVULAVE

    Rikonstruksioni sht trajtim pr zgjidhjen e insufiiencs mitrale, q prdoret gjithmon kur sht e mundshme:

    Komisurotomi (prerja e komisureve t verbra) kryhet vetm tek ste-noza mitrale t lindur si pasoj e etheve reumatike, prderisa valvu-la sht ende fleksibile dhe ritmi i zemrs sht ende i rregullt (ritm sinus), m shpesh tek fmij dhe gra t reja.

    Rikonstruksioni me plastik t val-vuls mitrale, mund t jet e indi-kuar pr insufienc mitrale. Tek ky lloj i procedurave, anormaliteti i muskujve papilar, valvula ose anulusi rikonstruohen, por valvula origjinale ruhet (kirurgjia plastike n brendsin e zemrs). Gjithmo-n implantohet anulus prostetik q

    t korrigjohet deformimi i valvuls mitrale.

    Rikonstruksioni i valvuls trikus-pidale pr insufiienc funksionale trikuspide si pasoj e dilatacionit n barkushen e djatht

    Tek disa raste t insufiencs s thjesht trikuspide, me kirurgji origjinale plastike mund t rreg-ullohet valvula me zmadhimin e saj.

    Prderisa ekziston aneurizm e aorts ascendente, valvula aortale ndonjher mund t jet e rikon-struar.

    Rikonstruksion kirurgjikalt valvulave ose zvendsimit t tyre

    N gjendje t caktuara, procedura perkutane (valvuloplastika e valvuls mitrale ose

    implantim transkatetr n val-vuln aortale - TAVI)

    Rikonstruksioni kirurgjikal ose zvendsimi, megjithat, mbetet trajtim referent pr smundje valvu-lare t zemrs.

    KIRURgjIA

    Pas marrjes s vendimit pr op-eracion, ndrhyrjet e mund-shme kirurgjikale jan:

    Rikonstruksioni i valvuls (val-vuls mitrale, trikuspidale ose n disa raste aortale)

    Zvendsim t valvuls me pro-tez mekanike ose me protez biologjike

    SipaStRajtimitmediKamentoz,mundtjet

    ReKomanduaRteRapiinvaSive,nvaRSit

    gjendjeSSvalvulave,impaKtiimuSKulitt

    zemRSdheSimptomave:

    6 Smundja valvulare e zemrs

  • Sitrajtohetsotsmundjavalvulare e zemrs?

    Smundja valvulare e zemrs 7

  • Zvendsim t valvuls

    Dy, deri edhe tre valvula t zem-rs mund t zvendsohen. A do t kryhet zvendsim i zgjedhjes s protezs (mekanike ose biologjike), vendoset (n kontrat me pacientin), n baz t seris s kritereve t ndry-shme:

    Mosha e pacientit Prania ose mungesa e ritmit

    t parregullt t zemrs q krkon tra-jtim me terapi antikoagulante

    Vlersim t prparsive dhe rreziqeve t terapis afatgjate antiko-agulante (anti-vitamin K)

    Gjendja e muskulit t zemrsStili i jets s pacientitValvulat mekanike prbhen nga

    kafaz, t br nga matal-karbon me baz q mund t fiksohet n anulu-sin e valvuls, s bashku me sistemin

    e lvizshm, diskun ose ......Prparsia e tyre sht n kompa-

    ktsin strukturore. (Valvulat Starr t implantuara para 30 viteve ende funksionojn n mnyr perfekte).

    Mangsia e tyre sht nevoja pr prdorim t prjetshm t medika-menteve antikoagulante; nse kto medikamente jan shum t forta, mund t shkaktojn gjakderdhje, nse nuk jan mjaft t forta ekzis-ton rreziku pr tromboz dhe embo-lizm (formim t trombeve).

    Valvulat biologjike ose biopro-tezat jan t bra nga korniza t ve-shura metalike - Dacron q mbajn tre inde biologjike, ose nga derri, ose t bra nga perikardiumi i viit.

    Bioprotezat kan unaz metalike, t veshur me jastk t vogl silikoni, q mund t jet e inkorporuar n an-ulusin e valvuls.

    Bioprotezat e reja Stentless nuk kan unaz t ngurt dhe fiksohen me indin fleksibil n Dacron, dhe me at e zmadhojn jetgjatsin e pro-tezs.

    Prparsia e madhe e bioprotezave sht q tek to nuk ekziston nevoj pr prdorim t prjetshm t medi-kamenteve antikoagulate kur nuk ka prani t aritmis komplete.

    Sidoqoft , ekziston mundsi q t njjtat t prkeqsohen pas 15-t viteve, ku ekziston nevoj pr inter-venim t ri.

    PRoteza mund t jet e imPlantuaR n oRifisin e aoRts ose valvuls mitRale dhe m RRall, valvuln tRikusPide.

    8

  • Zvendsim t valvuls

    Bioprotezat preferohen tek pa-cientt m t moshur, tek grat q dshirojn t ngjizin foshnj dhe veanrisht tek ata persona tek t cilt terapia antikoagulante sht e kon-traindikuar.

    Ato mund t prdoren dhe t jen t inkorporuara tek pacient nn mosh 50-vjeare, zemra e t cilve sht n kondicion t mir, ata q nuk dshirojn t jen n terapi t prjet-shme me medikamente antikoagu-lante dhe q e pranojn iden se in-tervenim i ri do t mund t ishte i nevojshm pas 15-t vitesh.

    Sa m i moshuar t jet pacienti, aq m i ngadalshm sht prkeqsimi i bioprotezs.

    PARA INTERVENIMIT

    Me pajtueshmrin tuaj, do t duhej tu a jepni pr evidentim t gjith dokumentacionin tuaj mjeksor q posedoni doktorve dhe infermier-eve, duke prfshir edhe filmimet ra-diologjike nga stres testi dhe testet laboratorike.

    Do t kryhen seri kontrollesh dhe do t shpjegohet nga a perso-nave mjeksor se si t prgatiteni pr operacion (dush dhe higjien t zbraztirs s gojs) q t parandalo-het infeksion. Rajoni i prerjes do t jet i depiluar dhe i dezifenktuar.

    SI SHT RRjEDHA E OPERACIONIT?

    Pacienti sht nn anestezi t plot, zakonisht kryhet prerje (sternoto-mi) n mesin e kocks s kraharorit, ose kryhet mini prerje (tek valvula e aorts).

    zemr -gjoks makineria baj pasprdoret pr qarkullim t gjakut dhe mundson q punohet n zemr t that. Gjat rrjedhs s intervenim-it, muskuli i zemrs sht i mbrojtur me hipotermi t plot dhe lokale dhe puna e saj sht e ndrprer me kar-dioplegji.

    Procedura kirurgjikale zgjat tre - katr or (n varsi nga kompleksiteti i rastit).

    Smundja valvulare e zemrs 9

  • KUJDESI INTENSIV

    lshim nGa kujdesi intensivPas 48 or, shumics s pacientve u sht lejuar t ohen dhe t lvizin. Sesionet e rregullta t terapis fizikale ndihmo-

    jnprpavarsifunksionaletpacientitdhefrymmarrjesnormale.pacientishtnnmonitorimpermanenteKg.

    Pas intervenimit, pacientt kalojn rreth 48 or n departamentin pr kujdes intensiv.Pacientt jan t vendosur n makineri pr ventilim t asistuar, n disa ort e para, ku

    gradualisht shkyen nga makineria pr frymmarrje.

    Administrohen medikamente kundr dhimbjes dhe lngje n mnyr intravenoze, q t parandalohet dehidratimi. Kullime (drenazhe) t prkohshme torakale, qendrojn disa dit tek pacienti q t kullohet serumi dhe gjaku nga zona e operacionit. Prqindje e vogl e pacientve kan nevoj pr transfuzion t gjakut.

    Ushqimi nprmjet gojsfillonditnpasoperacionit

    10 Smundja valvulare e zemrs

  • Si edhe do lloj kirurgjie, kirurgjiavalvulare sht e asocuar menivel t caktuar t morbiditetitdhe mortalitetit. Rreziku shti vlersuar nga ana e ekipit mjeksor (kardiologut, kirurgutdhe anesteziologut), mbi baz tgjendjes s zemrs s pacientitdhe gjendjes s tij t prgjithshme shndetsore.

    Komplikimet mund t lindin gjatoperacionitosemenjherpastij.

    Disa nga komplikimet jan tshpeshta si frekuenc anormalet zemrs (aritmi, bradikardi) dhemund t krkojn inkorporim tpejsmejkerit.Ttjeratjanmtrralla,si infeksionepostoperative (mpakse2%)osekomplikimeneurologjike(mpakse1,5%).Ktorreziqedotvaren nga karakteristikat specifiketpacientitdhesmundjes,poratojan shum m t ulta se rreziku q shtiasocuarmeprogresspontant smundjes. Pikrisht pr shkak t ksaj sht propozuar trajtimkirurgjikal.

    CILAT JAN

    RREZIQET NGA

    KIRURGJIA

    VALVULARE?

    Do t lshoheni ose n shtpin tuaj ose shum m shpesh, n institu-cion t specializuar pr rehabilitim (n varsi t gjendjes s pacientit dhe dshirave t tij).

    Sipas rregullave, shrimi fizik sht i shpejt. Drejtimi i automjetit dhe ektivitetet seksuale mund t parakti-kohen menjher pas konsolidimit t kocks s kraharorit.

    Kufizimi kryesor sht shrimi ikocks s kraharorit. Si edhe tek do kock e thyer, mund t zgjas 6-12 jav, q t arrihet konsolidim i plot (shrim) dhe gjat rrjedhs s ksaj periudhe do aktivitet q e mbin-garkon kraharorin duhet t anashka-lohet.

    KTHIMI N PUN

    Kurpacientidotmundtkthehetn pun, varet nga kapaciteti i tij / i saj pr mbingarkes t nivelit t stresit dhe aktivtietit fizik t asocuar me pu-nn e tij / t saj.

    A KAM NEVOj PR TERAPI FIZIKALE?

    Progrmi pr rehabilitim kar-diokirurgjikal mund ta prshpejtoj shrimin dhe tju ndihmoj t ktheheni n aktivitetet e prdithshme m hert. N mnyr plotsuese, do tu jepen kshilla dhe rekomandime pr ndry-shim t stilit tuaj t jets, diet, humbje t peshs trupore, ushtrime dhe aktiv-itete sportive.

    faR Pas lshimit tuaj nGa QendRa kaRdiokiRuRGjikale?Gjat ksaj periudhe, do t infor-

    moheni pr terapin antikoagulante dhe far do t thot inkorporim i im-plantit.

    Kardiologu dhe kardiokirurgu, dotju ndihmojn ta zgjidhni programin e duhur pr rehabilitim, n pajtuesh-mri me gjendjen e zemrs suaj dhe gjendjen e prgjithshme shndetsore.

    Smundja valvulare e zemrs 11

  • N shumicn e rasteve, zvendsi-mi i valvuls me defekt do t rezultoj me prmirsim t konsiderueshm t gjendjes, veanrisht nuk do ekzistoj humbje e fryms dhe ajrit gjat ushtrimit dhe aktivitet-it fizik.

    Mbikqyrja e rregullt sht esenciale nga ana e?

    mjekuttuajfamiljar Kardiologuttuaj Stomtologuttuaj

    Do t duhej ta vizitoni mjekun tuaj famil-jar, nj her n tre muaj q t provoni:

    proteznmedgjim anemin infeksionin efikasitetinetrajtimitantikoagulant.

    Do t duhet ta vizitoni kardiologun tuaj, nj her n gjasht muaj pr elektrokardio-grafi dhe ekokardiografi. Nse ekziston dy-shim se proteza nuk funksionon n mnyr t rregullt, mund t jen t nevojshme ekzaminime t mtejshme.

    Do t duhej ta vizitoni stomatologun tuaj, n do gjasht muaj pa lshim dhe terapi profilaktike antibiotike duhet t merret pas do procedure dentare. Mbani mend kt tja tregoni stomatologut tuaj.

    MBIJETES AFATGJATE T PACIENTVE ME VALVUL T ZVENDSUAR

    12 Smundja valvulare e zemrs

  • TERAPIA ANTIKOAGULANTE

    Terapia antikoagulante q sht e administruar sht anti-vitamin K(Sintrom; Previscan; Coumadine...):

    pacientt me valvul t im-plantuar mekanike duhet ta marrin vezhdimisht t gjith jetn

    paskirurgjisplastike tval-vuls mitrale dhe implantimit t pro-tezs biologjike, duhet t merret n tre muajt e ardhshm

    prderisa pacienti ka aritmi,terapia antikoagulante do t duhej t vazhdohet derisa ndrpritet aritmia.

    Prderisa inkorporohet valvul mekanike, terapia antikoagulante nuk duhet t ndrpritet pr shkak t far-do lloj arsyeje.

    Efikasiteti i terapis antikoagu-lante monitorohet nprmjet para-metrave International Normalised Ratio (INR):

    midis 2 dhe 3 prderisaekziston aritimi dhe pas proce-durs plastike ose implantimit t protezs biologjike

    midis3dhe4prvalvulmitrale mekanike

    N fillim INR matet n do 8 or, pastaj do 15 dit, pastaj do muaj, derisa vrtetohet se sht stabile.

    Nqoftse nuk sht stabile, duhet t kontrollohet m shpesh,

    dhe gjithashtu, duhet t kontrollohet disa dit pas ndryshimit t dozs s anti-vitaminK.

    Dozat dhe rezultatet laboratorike duhet t shkruhen n librez pr tra-jtim antikoagulant.

    Mbidozimi me terapi antikoagu-lante mund t shkaktoj, p.sh. gjak-derdhje t...

Recommended

View more >