Trudne emocje naszych dzieci: lęk i depresja

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Trudne emocje naszych dzieci: lęk i depresja. Maria Jakimiuk psycholog psychoterapeuta seksuolog Siedlce, 06.10.2013r. - PowerPoint PPT Presentation

Text of Trudne emocje naszych dzieci: lęk i depresja

  • Trudne emocje naszych dzieci: lk i depresja Maria Jakimiukpsycholog psychoterapeuta seksuologSiedlce, 06.10.2013r.

  • Okres dojrzewania jako czas burzliwy i peen zmian dotyczcych wygldu fizycznego, rozwoju poznawczego, emocji i tosamoci. Poniewa zachodzce wwczas zmiany s tak gwatowne, czsto trudno jest stwierdzi, co jest zgodne z norm, a co poza ni wykracza.

    Poczucie wasnej wartoci i samoocena w okresie dorastania s najnisze w cigu caego ycia! W dodatku jest to okres: - pierwszych zwizkw miosnych, - ksztatowania wasnej tosamoci, filozofii yciowej, - narastania konfliktw z otoczeniem, - walki o niezaleno z rodzicami i innymi znaczcymi dorosymi, - labilnoci emocjonalnej.

  • Irena Obuchowska terminem dorastanie obejmuje wiek od okoo 11-12 roku ycia do 18- 19 rok ycia/ przy indywidualnych odchyleniach tak w jedn i drug stron, przy czym okres ten obejmuje 2 fazy, ktre w przyblieniu oddziela 16 rok ycia. E.B. Hurlok starszy wiek nastolatkw nazywa okresem adolescencji, a okres ten dzieli na trzy okresy:- preadolescencja od 10-12 lat, -wczesn adolescencj od 13-16 lat,- pn adolescencj od 17-21lat[1] E. Erikson okres od 12-18 nazywa okresem adolescencji za okres od 18-25 roku ycia wczesn dorosoci[2] M. ebrowska wiekiem dorastania nazywa okres od 12-18 lat ycia. T nazwa obejmuje zarwno dojrzewanie biologiczne jak i cile zwizany z ni rozwj psychiczny. I spoeczny. Natomiast okres od 18-25 roku nazywa wiekiem modzieczym.[3]. [1] E.B. Hurlock, Rozwj modziey, Warszawa1965,s.13[2] E. Czykwin, Samowiadomo n-la, Biaystok, 1995[3] Psychologia rozwoju dzieci i modziey pod redakcj ebrowskiej, W-wa 1982, s. 608

  • Teoria rozwoju psychospoecznego E.Eriksona

  • Jakie emocje mojego dziecka s dla mnie trudne?

    Jakie s trudne emocje mojego dziecka?

    Czy moje trudne emocje maj wpyw na nasze dziecko?

    Czy trudne emocje naszego dziecka maj wpyw na mnie?

  • Jakie s rnice midzy emocjami i uczuciami?Co jest rdem emocji, uczu, poczu?Emocje/uczucia s dobre i ze PRAWDA CZY FASZJak ksztatowa dojrza emocjonalno naszych dzieci?

  • Emocje, uczucia, poczucia s to nasze subiektywne stany wewntrzne, ktre powstaj niezalenie od nas.

    rda emocji:bodce zewntrzne dziaajce na nasze receptory (wzrokowe, suchowe, dotykowe, wchowe, smakowe)bodce pynce z wntrza organizmu (gd, syto , bl np. gowy )sowo jako nonik emocjiwarunkowanie bodcw (wyzwalacze)

  • Skoro powstaj niezalenie od nas, to nie oceniamy ich w kategoriach moralnych. Nie s one: pozytywne-negatywne, dobre-ze, a jedynie przyjemne bd przykre.

    Jednej sytuacji towarzyszy wiele rnych emocji.

  • Dojrzao emocjonalna:

    Zauwaam w sobie i nazywam wiele ronych emocji

    Akceptuj wszystkie swoje emocje. Trudno jest nam zaakceptowa te emocje, ktrych okazywania zabraniano w dziecistwie. Jeli nie akceptujemy jakiej emocji u siebie, to rudno jest nam zaakceptowa j u innych.

    Wyraam emocje w sposb werbalny i pozawerbalny

  • Wszystkie emocje jakie przeywamy s nam potrzebne, nie ma niepotrzebnych emocji. Skoro cos czujemy, to ta emocja (uczucie, poczucie) niesie okrelon informacj o nas.

    Emocji nie kontrolujemy, za nie nie odpowiadamy, ale odpowiadamy za zachowania, ktre na bazie tych emocji powstaj.

  • Zesp bodcw nie zaley ode mnie (wydarzenie)

    Emocja

    Odczytanie informacji z emocji

    zaley ode mnie

    Wola (motywacja:- potrzeby, wartoci)

    Dziaanie

    Decyzja

  • Pojcia:

    Strach ObawaPanikaLk ; fobieNiepokj Depresja

  • Strach jest emocj pocztkowo wrodzon, ktra pojawia si jako reakcja na bodce zagraajce, czyli bodce blowe, dwikowe, utraty rwnowagi itp. by potem rozszerzy si na sytuacje, sygnay sowne, ktre zwizane s bliskoci w czasie z bodcami pierwotnymi w oparciu o mechanizm warunkowania, modelowania czy uczenia si. Strach jest emocj, ktra towarzyszy nam od urodzenia i utrzymuje si do koca ycia.Obawa ma mniejsze natenie ni strach. Istnieje prawdopodobiestwo zaistnienie zagraajcego bodca.

  • Lk jest procesem wewntrznym, nie zwizanym z bezporednim zagroeniem lub blem, jest wzbudzany wewntrznie i stanowi antycypacj zagroenia (oczekiwanie zagroenia) w przewidywaniu niebezpieczestw.

  • Lk przedmiotowy jest to lk zwizany z konkretnymi przedmiotami czy sytuacjami. Tego typu lki wystpuj u dzieci bardzo czsto, rnic si, zalenie od wieku dziecka, swoj treci. Podoem lku jest tu bogata wyobrania dziecka, przerastajca jego rozumienie. U dzieci lki czsto wywouj rne sytuacje spoeczne, w ktrych dziecko uczestniczyo, lub sytuacje nierzeczywiste, istniejce tylko w jego wyobrani. Lk jest czsto powizany z poczuciem winy i przewidywaniem kary.

    Szczegln postaci lkw sytuacyjnych s tzw. lki separacyjne, ktre wystpuj wskutek oddzielenia dziecka od matki. Dotycz one maych dzieci i pozostawiaj niekiedy trway lad w psychice dziecka. Lkami przedmiotowymi o charakterze nerwicowym s fobie. S to silne przeycia lkowe wystpujce w okrelonej sytuacji lub dotyczce okrelonego przedmiotu. Najbardziej znanymi postaciami fobii u dzieci s lk przed ciemnoci, przed samotnoci, przed wysokoci, a take lk przed wami, pajkami czy przed ostrymi przedmiotami. Inn postaci lkw dziecicych s ataki lkowe, wystpujce najczciej jako tzw. lki nocne, podczas ktrych dziecko zrywa si ze snu, krzyczy, paczc tuli si do rodzicw.

  • Niepokj jest najczstsz postaci lkw dziecicych. Wystpuje na og wwczas, gdy sytuacje lkowe maj charakter chroniczny. T posta lku wywouj np. powtarzajce si niepowodzenia szkolne, odrzucenie przez rwienikw, a przede wszystkim nieprawidowa atmosfera wychowawcza w rodzinie.

  • Objawy lku wystpuj w kilku sferach:1. W sferze wegetatywnej dotyczy: -ukadu pokarmowego i wywouje sucho jamy ustnej, nadmierne linienie si, biegunki, parcie na ka; - ukadu oddechowego- przyspieszenie oddechu;- ukadu krenia- przyspieszenie akcji serca, zaczerwienienie bd blado skry;- ukadu nerwowego- rozszerzenie renic; - ukadu hormonalnego- wzmoona potliwo;- ukadu moczowo-pciowego- parcie na mocz;- ukadu motorycznego- wzmoone napicie miniowe.Dolegliwoci somatyczne ujawniaj si najczciej w postaci blw gowy, brzucha, bezsennoci. 2. W sferze sprawnoci mylenia- pojawiaj si luki w pamici, charakterystyczne jest te zapominanie, niemono skoncentrowania si, chaos i gonitwa myli, a potem pustka. 3. W sferze emocji jest to uczucie mczcego napicia, draliwo, zo , przygnbienie, lepko emocjonalna. 4. W sferze zachowa obserwujemy trudnoci z mwieniem, drenie, wysoki i nerwowy miech, paczliwo, zgrzytanie zbami, niepokj ruchowy bd zahamowanie ruchowe; zachowania o charakterze przymusowym: stereotypy ruchowe, ssanie kciuka, obgryzanie paznokci itp.

  • Wyrnia si dwie funkcje lku:

    adaptacyjn dezadaptacyjn.

    Moemy wyrni dwa rodzaje lku:

    lk-cech lk-stan.

  • Panika (napad paniki) w swojej rozwinitej postaci jest dowiadczeniem ekstremalnej trwogi o swoje ycie, ktra rozpoczyna si bez uchwytnego dla pacjenta powodu, a w kadym razie bez przyczyny, ktra by uzasadniaa a takie przeraenie. Sowo lk mylnie sugeruje, e sprawa ma charakter tylko "psychiczny" albo "psychologiczny". W rzeczywistoci napadowi paniki zawsze towarzysz liczne objawy cielesne (somatyczne)Typowo panika (lk paniczny) zaczyna si nagle i nastpnie narasta osigajc swj szczyt w okresie kilkunastu minut i trwa do godziny. W okresie napadu wystpuje przynajmniej kilka objaww z podanej listy 14 objaww.mocne bicie serca, koatanie, przyspieszenie ttna;pocenie si;trudnoci oddechowe, brak tchu, duszno;uczucie dawienia si;bl w klatce piersiowej;zawroty gowy, uczucie osabienia, omdlewanie;dreszcze lub nage uczucie gorca;drenie;nudnoci lub nieprzyjemne doznania w jamie brzusznej;derealizacja lub depersonalizacja;obawa przed utrat kontroli nad sob, szalestwem;obawa przed mierci;drtwienia koczyn;blado.

  • LK UOGLNIONYZesp lku uoglnionego (GAD; lk uoglniony) to chroniczne, nadmierne zamartwianie si i lk, ktre zdaj si nie mie adnej konkretnej przyczyny. Dzieci i adolescenci z lkiem uoglnionym czsto bardzo si martwi o to, co bdzie, tym, co byo, tym, czy bd akceptowane przez innych, sprawami rodziny, swoimi moliwociami i nauk w szkole.

    Najbardziej powszechne objawy GAD to: wiele zmartwie zwizanych z tym, co moe si zdarzy; liczne zmartwienia zwizane z kolegami, szko i innymi zajciami; cige myli i lki dotyczce bezpieczestwa wasnego i bliskich; odmawianie chodzenia do szkoy; czste skarenie si na ble brzucha, gowy, itp.; ble i napinanie mini; zaburzenia snu; cige tulenie si do czonkw rodziny; uczucie ciskania w gardle; zmczenie; trudnoci w koncentracji; irytacja; niemono zrelaksowania si.

  • ZESP STRESU POURAZOWEGO (PTSD) Co to jest PTSD?PTSD to upoledzajcy funkcjonowanie dziecka schorzenie, ktre czsto jest nastpstwem przeraajcego, zagraajcego yciu fizycznego lub emocjonalnego wydarzenia. Osoba, ktra przeya takie zdarzenie czsto miewa uporczywe, przeraajce myli i wspomnienia z nim zwizane. PTSD u dzieci czsto staje si stanem chronicznym.Co moe by przyczyn PTSD?PTSD moe pojawi si po wydarzeniu, ktre: miao miejsce yciu dziecka miao miejsce w yciu osoby blisko zwizanej z dzieckiem dziecko obserwowao w charakterze wiadkaPrzykady wydarze, ktre mog wywoa PTSD jeeli wystpiy w yciu dziecka lub dziecko byo ich wiadkiem: powane wypadki (samochodu, pocigu, samolotu) ywioy (powodzie, trzsienia ziemi); tragedie spowodowane przez czowieka (ataki terrorystyczne) bycie ofiar ataku lub przemocy fizycznej (napadu, tortur, porwania itp.) molestowanie lub napa seksualna przemoc psychiczna zaniedbanie

  • Jakie s symptomy PTSD?Dzieci i adolescenci z zetkniciu z sytuacj, ktra przypomina im o traumatycznym wydarzeniu mog dowiadcza bardzo silnych emocjonalnych, intelektualnych i fizycznych