Click here to load reader

Yazılı Anlatım - pegem. . yazılı anlatım 15... · PDF fileBu ihtiyacı karşılamak için eğitimin her kademesinde yazma ile ilgili dersler konulmakta, bireylerden yazma becerilerini

  • View
    2

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of Yazılı Anlatım - pegem. . yazılı anlatım 15... · PDF fileBu ihtiyacı karşılamak...

  • Yazılı Anlatım El Kitabı

    Ali Fuat ARICI Suat UNGAN

  • Doç. Dr. Ali Fuat Arıcı Doç. Dr. Suat Ungan

    YAZILI ANLATIM EL KİTABI

    ISBN 978-605-364-258-9

    Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir.

    © 2012, Pegem Akademi

    Bu kitabın basım, yayın ve satış hakları Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan. Hizm. Tic. Ltd. Şti’ye aittir.

    Anılan kuruluşun izni alınmadan kitabın tümü ya da bölümleri, kapak tasarımı, mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik, kayıt ya da başka yöntemlerle çoğaltılamaz, basılamaz, dağıtılamaz.

    Bu kitap T.C. Kültür Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır. Okuyucularımızın bandrolü olmayan kitaplar hakkında

    yayınevimize bilgi vermesini ve bandrolsüz yayınları satın almamasını diliyoruz.

    1. Baskı: Şubat 2012

    Dizgi-Grafik Tasarım: Didem Kestek Kapak Tasarımı: Gürsel Avcı

    Baskı: Ayrıntı Matbaası (Ankara-0312-394 55 90)

    Yayıncı Sertifika No: 14749 Matbaa Sertifika No: 13987

    YAYINEVİ DAĞITIM

    adakale sokak 4/1 yenişehir-ankara tel: +90 312 4306750-51 (pbx)

    belgeç: +90 312 4354460 gsm: 0506 3451936 - 0541 9104545 - 0533 2055230

    e-ileti: [email protected]

    sağlık sokak 17/a yenişehir-ankara tel: +90 312 4345424

    belgeç: +90 312 4313738 gsm: 0506 3451937 - 0541 4345424 - 0533 2055231

    e-ileti: [email protected]

    YAZIŞMA internet:

    P.K.175 06442 yenişehir-ankara

  • ÖN SÖZ

    Yazma, öğrencilerin bilgilerini birbiri ile ilişkilileri olan birçok eylemi dil- bilgisi kurallarına uygun olarak art arda sıralaması gereken uzun süreli bir süreç eylemidir. Yazma eylemi, kendi içinde okuma, düşünme ve düzgün ifade etme becerilerini içerdiği ve uygulaması zor bir eylem olduğu için öğrenciler bu etkin- lik türünden uzak durma eğilimi içindedirler. İnsanların uzak durduğu, yapmaya korktuğu eylemlerde hata yapma oranları yüksektir.

    Yazma becerisi dinleme, konuşma, okuma becerilerine göre en son ve en zor gelişen beceri türüdür. Gelişimi zor olduğu için faydası da bir o kadar önemlidir. Bireylerin bilgi, duygu, düşünce ve hayallerini doğru ve etkili bir şekilde anlat- maları; neyi, nasıl, ne kadar ve ne şekilde yazmaları gerektiğini bilmeleri onların akademik ve sosyal hayattaki başarılarını olumlu yönde etkilemektedir.

    İletişim olanaklarının çok hızlı bir şekilde değiştiği ve geliştiği günümüzde, bireylerin duygu ve düşüncelerini yazı ile aktarmaları, yazılı iletişimde kalıcılığın daha fazla olması, onları yazı yazmaya itmektedir. Yazma becerisinin gelişmesi ile birlikte insanlar bilgiyi transfer etme, kendi düşünceleri ile bilgileri arasında bağ- lantı oluşturma ve daha sağlam bir iletişim kurma imkânı elda etmektedirler.

    Sosyal hayatın çok geliştiği, kurumlar arası iletişimin bilgi ve belgeye dayan- dığı günümüzde, yazılı anlatım becerisi gelişmiş bireylere çok büyük ihtiyaç du- yulmaktadır. Bu ihtiyacı karşılamak için eğitimin her kademesinde yazma ile ilgili dersler konulmakta, bireylerden yazma becerilerini geliştirmeleri beklenmektedir. Okul ortamında yazılı anlatım becerisinin gelişmiş olması öğrencilerin akademik başarılarını olumlu yönde etkilemektedir. Yazma becerisinin gelişmesiyle öğren- ciler, bir fikri kanıtları ile birlikte ifade etme, rapor yazma, metni gözden geçirme, plân yapma, değerlendirme ve bilgilerini derinleştirerek o alanda uzman olma imkânına ulaşmış olurlar.

    Bu kitapta uygulama ön plana çıkarılarak öğrencilerin yazma eylemini ger- çeleştirmelerine imkân sağlanmıştır. Kitabın giriş bölümünde iyi bir metin oluş- turmanın teorik bilgilerine, ikinci bölümde yazım ve noktalama işaretlerine yer verilmiş, son bölümünde ise yazılı anlatım türleri hakkında teorik bilgiler verilip o türlerin nasıl yazılacağı anlatılarak örnek metinlerle türler zenginleştirilmeye çalışılmıştır.

    Yazarlar

    Şubat 2012

  • Doç. Dr. Ali Fuat ARICI

    1972 yılında Erzurum/Tortum’da doğdu. İlk ve ortaokulu burada bitirdik- ten sonra, Erzurum Lisesinden mezun oldu. Yükseköğrenimini Süleyman Demi- rel Üniversitesi Burdur Eğitim Fakültesinde tamamladı. MEB bünyesinde 10 yıl öğretmen olarak çalıştı. 1998 yılından sonra Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalında yüksek lisans ve doktora yaptı.

    2006 yılında Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bö- lümüne yardımcı doçent olarak atandı. 2011 yılında “Türkçe Eğitimi Doçenti” oldu.

    “Okuma Eğitimi”, “Masalın Sesi” ve “Çocuk Edebiyatında Türler (S. Ungan ile birlikte)” adlı kitapları yazdı. Yurtiçi ve yurtdışı dergilerde makaleleri yayım- landı.

    Doç. Dr. Suat UNGAN

    1969 yılında Erzurum merkezde doğdu. İlk ve orta öğrenimini Erzurum’da tamamladı. 1990 yılında girdiği Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fa- kültesi Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bölümünden 1994 yılında mezun oldu. Aynı yıl, bitirdiği bölümde Enstitü kadrosundan Arş. Görevlisi olarak göreve başladı. 1996 yılında Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsünde Yüksek Lisansını; 2003 yılında da doktorasını tamamladı.

    2003 yılında Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi bölü- münde öğretim üyesi olarak görev yapmaya başladı, 2010 yılında Türkçe Eğitimi alanında doçent oldu. 2011 yılından beri Karadeniz Teknik Üniversitesi Fatih Eği- tim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümünde görev yapmaktadır.

    Yazarın bu kitabı dışında Kültür Penceresinden, İşlevsel Yönleriyle Ninniler, Çocuk Edebiyatında Türler (A. Fuat Arıcı ile birlikte), On Dokuzuncu Yüzyıl Di- van ve Halk Şiirinin Ortak Noktaları adlı kitapları, çeşitli kitaplarda bölüm yazar- lığı, yurtiçi ve yurtdışı dergilerde yayınlanmış makaleleri bulunmaktadır.

  • İÇİNDEKİLER

    Önsöz ................................................................................................................................v İçindekiler .........................................................................................................................vii

    Giriş ...............................................................................................................1 Yazılı Anlatım ................................................................................................2

    “Kompozisyon”dan “Yazılı Anlatım”a .............................................................3 Yazma İhtiyacı ...................................................................................................4 Yazı ve Edebiyat .................................................................................................4

    Yazılı Anlatımın Unsurları ...........................................................................7 Konu ve Tema ....................................................................................................7 Başlık ...................................................................................................................7 Plan .....................................................................................................................8 Giriş Bölümü .....................................................................................................8 Gelişme Bölümü ................................................................................................8 Sonuç Bölümü ..................................................................................................9 Ana Fikir ............................................................................................................9

    Paragraf ve Paragraf Yapısı ......................................................................................9 Paragraft a Plan ...........................................................................................................10 İyi Bir Paragraft a Bulunması Gereken Ölçütler ....................................................12

    İçerik Yönünden ................................................................................................12 Dilbilgisi Yönünden ..........................................................................................12

    Paragraft a Anlatım Biçimleri ...................................................................................12 Bilgiye Dayalı Anlatım Biçimleri ...................................................................13

    Açıklayıcı Anlatım .....................................................................................13 Örnek Metin ...............................................................................................13 Tartışmacı Anlatım ...................................................................................14 Örnek Metin ...............................................................................................14

    Duyguya Dayalı Anlatım Biçimleri ................................................................15 Betimleyici Anlatım ...................................................................................15 Örnek Metin ...............................................................................................15 Öyküleyici Anlatım................................................................................

Search related