Upload
others
View
3
Download
0
Embed Size (px)
Citation preview
^^GENE^^' VERSLA VAN P STAAT
VAN HET
MIDDLBAAPL 3 LAU O\DRVVIJSVOOR
EUROPEANEN EN MET DEZEN GELIJKGESTELDEN
IN
NEDERLANDSCH-INDIE
OVER
1889
.r,^rlrrrrrrlrtrlrrrrrrff!`r./'rlrrrrrJ'r rrrrrr./l/r
Samengesteld uit de verslagen van het College van Curatoren van het GymnasiumWillem III, van de Commissiën van toezicht der Hoogere Burgerscholen
te Semarang en te Soerabaja, van den Directeur der Burgeravondschoolter laatstgenoemde plaats, van de Inspecteurs van het Lager
Onderwijs, van het Bestuur der Normaalschool en van deambachtschool te Batavia.
^rrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrr^rrrrrr.
BATAVIALANDSDRUKKERIJ
1890.
'2
2
'2
3
INHOUD.
MIDDELBAAR ONDERWIJS.
I. Algemeene mededeelingen
A.
Omvang
B.
Beheer
t'.Uitgaven en ontvangsten
D.Onderwijzend personeel.
E.Leerlingen
1. Aantal
2. Ontleding der cijfers
5. Resultaten van ha onderwijs
a. Eindexamen 3
b. Overgangsexamens 5
C. Toelatingsexamens. 4
d. Recapitula t ie 1
4. Verdeeling in studiejaren 5
Batavia 5
Semarang 3
Soerabaja 5
5. Staking der studien 6
6. Redenen dier staking 6
Iv INHOUD.
BLADZ.
F.Schoolverzuim 6
G.
Beschikking over bijzondere ondersteuningsfondsen 6
H.
Niet-Europeesche leerlingen 8
I.
Gedrag en ijver der leerlingen 8
J.Verzamelingen , bibliotheken en gebouwen 8
II. Inrichtingen van Onderwijs .. 8
GYMNASIUM WILLEM III TE BATAVIA.
Afdeelingen A Hoogere Burgerschool en B Inrichting voor de Indische Taal-,
Land- en Volkenkunde 8
1. Algemeene mededeelingen 8
a. Toezicht en beheer 8
b. Onderwijzend personeel. 9
c. Geneeskundige behandeling van het personeel. ' 10
2. Bibliotheek en verzamelingen 10
3. Gebouwen 1 1
4. Siamfonds 11
5. Leerlingen 11
Afdeeling A. Hoogere Burgerschool 11
1. Aantal 11
2. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie 11
3. Resultaten der examens 12
a. Overgangsexamens 12
b. Herexamens 13
c. Toelatingsexamens. 13
d. Toelating van oud-leerlingen , enz. 14
4. Vermeerdering en vermindering na de vacantie 15
5. Mutatien I 5
6. Aantal leerlingen sedert de oprichting der hoogere burgerschool 17
7. Herkomst der leerlingen 17
8. Leeftijd- 18
9. Schoolverzuim, gedrag en ijver. 18
10. Eindexamen 19
INHOUD.
II. Splitsing der klassen in parallel-afdeelingen.
BLADZ.
V'
I9
Afdeeling B. Inrichting voor de Indische Taal-, Land- en Volkenkunde 19
1. Aantal. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie. 19
2. Aantal leerlingen na de vacantie 20
3. Herkomst der leerlingen 20
4. Resultaten van het onderwijs 20
5. Mutatien 21
6. Inschrijving van officieren. 21
HOOGERE BURGERSCHOOL MET DRIEJARIGEN CURSUS VOOR MEISJES
TE BATAVIA.
1. Algemeene mededeelingen 21
2. Leerlingen 22
a. Aantal 22
b. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie 22
c. Resultaten der examens. 25
1. Overgangsexamens 23
2. Eindexamen. 23
3. Toelatingsexamens . 23
d. Aantal leerlingen hij het begin N a ti den nieuwen cursus. 23
e. Vermeerdering en vermindering na de vacantie 25
f. Leeftijd 24
g. Schoolverzuim , gedrag en ijver. 24
3. Bibliotheek en verzamelingen 24
4. Gebouwen 25
5. Voorbereidingsklasse 25
HOOGERE BURGERSCHOOL MET VIJFJARIGEN CURSUS
TE SEMARANG.
1. Algemeene mededeelingen 25
a. Toezicht en beheer 25
b. Onderwijzend personeel 26
2. Leerlingen 26
a Aantal 26
b. Vermindering vóór de vacantie. 26
C. Resultaten der examens 27
1. Overgangsexamens 27
2. Eindexamen .. , , • , , 27
VI INHOUD.
BLADZ.
3. Toelatingsexamens 28
d. Aanwezig bij den aanvang van den cursus 1889/90. 28
e. Aanwezig op ultimo 1889. 29
f. Splitsing in parallel-klassen. 30
g. Schoolverzuim , gedrag en ijver. Ondersteunde leerlingen 30
3. Bibliotheek en verzamelingen 30
4. Gebouwen 31
WILHELMINA-SCHOOL TE SEMARANG.
1. Algemeene mededeelingen 31
a. Toezicht en beheer 31
b. Programma en dienstregeling 31
C. Onderwijzend personeel. 32
2. Leerlingen 32
a. Aantal. 32
b. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie . 32
C. Resultaten der examens 33
1. Overgangsexamens 33
2. Toelatingsexamens
d. Aantal leerlingen bij het begin van den nieuwen cursus en op het einde van
het verslagjaar
33
33
e. Gedrag en ijver 34
3. Schoolgebouw, leermiddelen, enz. i 34
4. Geldmiddelen. 34
INRICHTINGEN VOOR MIDDELBAAR ONDERWIJS MET DE HOOGERE BURGER-
SCHOOL TE SEMARANG IN VERBAND STAANDE 35
HOOGERE BURGERSCHOOL MET VIJFJARIGEN CURSUS
TE SOERABAJA.
1. Algemeene mededeelingen 35
a. Toezicht en beheer.... 35
b. Onderwijzend personeel 35
2. Leerlingen .... 37
a. Aantal 37
b. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie 37
c. Resultaten der examens 38
1. Overgangsexamens 38
2. Eindexamen . 38
INHOUD. vit
DLADZ
3. Toelatingsexamens 38
d. Aanwezig bij den aanvang ti an den nieuwen cursus . 38
e. Splitsing der klassen in parallel-afdeelingen. 40
1. Vermeerdering en vermindering na de opening van den nieuwen cursus.... 40
g. Leeftijd .. 41
h. Schoolverzuim 42
i. Gezondheidstoestand 42
j. Gedrag en ijver 42
3. Bibliotheek en verzamelingen 42
BURGERAVONDSCHOOL TE SOERABAJA.
1. Algemeene mededeelingen 43
a. Toezicht en beheer 43
b. Onderwijzend personeel 43
2. Leerlingen. . . 44
a. Aantal 44
b. Indeeling 44
C. Aard der gekozen bestemming. 45
d. Leeftijd 45
e. Plaatsing van leerlingen bij fabrieken en werkplaatsen 46
1. Vermeerdering en vermindering van het aantal leerlingen 46
g. Gedrag, ijver en schoolverzuim. 48
3. Verzamelingen. 48
4. Meubilair en verlichting4middelen . 48
5. Gebouwen 48
13.
LAGER ONDERWIJS VOOR EUROPEANEN EN MET
DEZEN GELIJKGESTELDEN.
Mededeelingen van algemeenen aard 49
Toezicht op het lager onderwijs 50
Akten van bekwaamheid tot het geven van onderwijs 50
Getal en aard der scholen 51
Omvang van het onderwijs 59
S 1.
» 2.
3.
» 4.
» 5.
VII I tntiouti.
BLADZ.
S 6. Onderwijzend personeel 60
7. Getal en aard der leerlingen 63
8. Schoollokalen, onderwijzerswoningen, schoolmeubelen, leermiddelen, school-
bibliotheken 66
Uitgaven en ontvangsten van liet openbaar lager onderwijs .n Ned -Indie gedurende
1889 67
Specificatie der ontvangsten en uitgaven, genoemd onder la. c., d. en e. in den staat
van uitgaven en ontvangsten 68
BIJLAGEN.
L a . A. Soort der akten van bekwaamheid 108
B. Getal en aard der scholen in Nederlandsch-lndle onder ultimo December 1889. 109
C. Onderwijzend personeel hij de lagere scholen in Nederlandsch-Indie onder
ultimo December 1889. 111
D. Nominatieve staat der inspecteurs , onderwijzers , onderwijzeressen en kwee-
kelingen bij het openbaar lager onderwijs in Nederlandsch-Indie onder
ultimo December 1889 1 13
E. Mutatien onder het onderwijsend personeel van de openbare lagere scholen
in Nederlandsch-Indie , gedurende het jaar 1889 135
F. Staat van den ouderdom der kinderen van Europeanen , die onder ultimo
December 1889 de openbare lagere scholen in Nederlandsch-Indie bezochten. 140
G. Staat van den ouderdom der kinderen van Europeanen , die onder ultimo
December 1889 de bijzondere scholen in Nederlandsch-Indie bezochten 1 44
H. Staat van den ouderdom der kinderen van Europeanen , die onder ultimo
December 1889 alle lagere scholen in Nederlandsch-Indie bezochten 146
I. Staat van het onderwijzend personeel en van de leerlingen aan de openbare
lagere scholen in Nederlandsch-Indie, onder ultimo December 1889 150
K. Staat van het onderwijzend personeel en de leerlingen aan de bijzondere
lagere scholen in Nederlandsch-Indie , onder ultimo December 1889 160
1
f 156131 — f 155779 — f 14968 -- f 15114
» 26400 — » 26400-- . 3780 — a 6300
f 182531 -- f 182179— 1 18748 — f 21424
Gy mna-
sium
Willem
III te
Batavia
afd. A, hoogere
burgerschool...
afd. B, inrichting
voor de Indische
taal-, land- en
volkenkunde...
Transporteeren. . .
A.
MIDDELBAAR OIDERWIJS,
I. ALGEMEENE MEDEDEFLINGEN,
A. Omvang.
Te Semarang werd een der bestaande particuliere cursussen voor
middelbaar onderwijs in ehkele vakken gestaakt.
Overigens onderging het aantal inrichtingen voor middelbaar onderwijs
Beene verandering.
B. beheer.
Hieromtrent vallen geene bijzondere mededeelingen te doen.
C. Uitgaven en ontvangsten.
De volgende tabel geeft een overzicht van de kosten der Gouver-
nements inrichtingen van middelbaar onderwijs gedurende de twee
laatstverloopen jaren en van de daartegenover staande ontvangsten
aan schoolgelden over hetzelfde tijdvak.
INRICHTINGEN.
UITGAVEN (BEHALVE VOORDE GEBOUWEN). a)
ONTVANGSTEN WEGENSSCHOOLGELDEN.
1888. 1889. 1888. 1889.
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. I
G
INRICHTINGEN.
UITGAVEN (BEHALVE VOORDE GEBOUWEN). a)
ONTVANGSTEN WEGENSSCHOOLGELDEN.
1888. I 1889.
Per transport ... .
Hoogere burgerschool voor
meisjes te Batavia ....
Hoogere burgerschool te
Semarang.
Hoogere burgerschool te
Soerabaja.
Burgeravondschool te Soe-
rabaja
f 182531
» 32194
» 95480
» 1 28257
» 12477
I 182179
» 29574
» 105950
» 117702
» 13145
1888. 1889.
f 18748 f 21424
6525 » 6165
p 10144 » 10952
» 14070 » 13638
— b) — b)
Te zamen... . f 450939 f 448550 f 49187 f 52179
a) De uitgaven voor de gebouwen bedroegen bij al de inrichtingen te zamen : in 1888
f 8225.— en in 1889 f 4200.—. Omtrent deze cijfers en de opgaven, in het overzichthierboven voorkomende, valt op te merken, dat die over 1888 als verbeterde en die over1889 als voorloopige zijn te beschouwen.
b) Bij de burgeravondschool te Soerabaja wordt gratis onderwijs gegeven.
D. Onderwijzend personeel.
De mutatiën onder de leeraren a rm de verschillende inrichtingen
van middelbaar onderwijs waren in het jaar 1889 wederom vrij
talrijk.
Naar gelang der omstandigheden werden de lessen van afwezige
leeraren, door het overige onderwijzend personeel en door de direc-
teuren der scholen waargenomen, zoodat het onderwijs over het,
algemeen zonder stoornis is kunnen gegeven worden.
E. Leerlingen.
1. Aantal.
liet aantal leerlingen, waarmede de lessen aan de hoogere burger-
scholen voor jongens in de laatste vijf leerjaren aanvingen, wordt
vermeld in de volgende tabel.
HOOGERE
BURGERSCHOOL
AANWEZIG BIJ DEN AANVANG VAN DEN CURSUS
TE 1885/86. 1886/87. 1887/88. 1888/89. 188990.
Batavia 152 (2) 116 115 (1) 123 124
Semarang 100 103 (3) 86 85 (1) .96 ( 5 )
Soerabaja. 108 (1) 129 (5) 110 (3) 113 (1) 107 (1)
Totaal..... 360 (3) 3!8 (B) 311 (') 321 327(1) ( 5)
Onder deze opgaven zijn begrepen zoowel de gewone leerlingen
als de toehoorders en de leerlingen voor enkele vakken ; het aantal
dezer laatsten is naast de getallen tusschen haakjes afzonderlijk gemeld.
2. Ontleding der cijfers.
Blijkens bovenstaande tabel werden de lessen van den cursus
1889/90 geopend met 327 leerlingen.
Daaronder zijn begrepen 3 toehoorders en 5 leerlingen voor enkele
vakken, voor wier toelating op de hoogere burgerscholen het afleggen
van examens niet vereischt wordt.
Van de overige 319 hadden 215 het onderwijs in het afgeloopen
schooljaar bijgewoond , terwijl er 104 nieuwe leerlingen waren ,
waarvan 94 liet toelatingsexamen hadden afgelegd en 10 van dat
examen waren vrijgesteld als oud-leerlingen eener Nederlandsche of
Nederlandsch-Indische hoogere burgerschool.
3. Resultaten van het onderwijs.
a. Eindexamen.
Aan liet iri 1889 afgenomen eindexamen der hoogere burgerscholen
in Nederlandsch-Indië onderwierpen zich 21 jongelieden, van welke 20
slaagden en 1 werd afgewezen. In 1888 werd dit examen door 22
leerlingen afgelegd ; van deze slaagden toen 21.
b. Overgangsexamens.
Aan de overgangsexamens namen deel 254 leerlingen, van welke
189 of 74.4 pet. tot eerre hoogere klasse werden bevorderd. Voor
Eind-examenvan den
Overgangs-examenstot den
Toelatingsexamens totden cursus 1889/90.
Van de in hettoelatingsexamengeslaagden lieten
Bij het beginvan den
Voor delaagsteklasse.
Voor eerrehoogereklasse.
cursus1888/89 a)
cursus1889/90.
zich als leerlingeninschrijven:
cursus 1889/90ingeschreven : b)
42 i
""
ó ^
a, •ba ..,^ ^ G
b ^a ^3^ ^•b
A^ rZ-. VJ
.ri Ua^Ctp ^,
•,-n
^^
.--i^
.
^
^
Hoogere
burgerschool
te
1888 waren deze cijfers 241 en 165, zoodat toen het aantal overgaanderi
68.5 pct. bedroeg.
c. Toelatingsexamens.
Voor de toelatingsexamens hadden zich aangemeld 162 jongelieden.
Van hen slaagden 105 of 64.8 pet. , tegen 105 van de 156 in 1888,
toen de verhouding was 68 pct.
d. Recapitulatie.
Van den uitslag der in 1889 gehouden toelatings-, overgangs- en
eindexamens wordt een overzicht gegeven in de volgende tabel, waar
tevens is bekend gesteld hoeveel leerlingen van vorige leerjaren en
hoeveel nieuwe leerlingen bij de hervatting der lessen op de drie
hoogere burgerscholen voor jongens waren ingeschreven.
Batavia...... 9 9 95 68 52 35 8 4 33 4 81 41 c) 122
Semarang ... . 4 3 70 55 37 30 3 1 27 1 60 32 d) 92
Soerabaja ... . 8 8 89 66 62 35 --- 29 74 31 e) 105
Te zamen . . 21 20 254 189 151 100 11 5 89 5 215 104 1) 319
a) Het verslag betreffende dit examen is gedrukt als bijvoegsel van de Javasche Courantvan 28 Juni 1889 No. 51.
b) Leerlingen voor enkele vakken en toehoorders zijn hier buiten aanmerking gelaten.c) Hieronder 4 leerlingen, die zonder toelatingsexamen werden ingeschreven, als zijnde
oud-leerlingen van andere hoogere burgerscholen.d) Hieronder 1 gewezen leerling der school, die zich vroeger had doen afschrijven en
3 oud-leerlingen van andere hoogere burgerscholen.e) Hieronder 2 gewezen leerlingen der school en 1 oud-leerling van eene andere hoogere
burgerschool.f) Hieronder 2 Chineezen en 6 Javanen.
5
4. Verdeeling in studiejaren.
De verdeeling der leerlingen over de verschillende studiejaren was
op de ondervermelde tijdstippen als volgt :
AANTAL LEERLINGEN
VERDEELING DER LEERLINGEN.waarmede de cursus
1888/89bij het
begin vanden cursus
in 1889
begon. eindigde. 1889/90aanwezig.
op 1Januari.
op 31December.
BATAVIA.
l e studiejaar a). 44 29 39 44 392eid. b) 34 24 33 29 283eid. 16 13 22 14 20
4eid. 18 15 16 17 14
5eid. 9 9 12 9 12
Toehoorders 2 2 2 3
Leerlingen voor enkele vakken
Te zamen ....... 123 90 124 115 116
SEMARANG.
1 e studiejaar b). 37 35 34 38 32
2eid. 19 15 29 15 24
3 eid. 13 14 12 14 10
4eid. 11 5 11 7 9
5 eid. 4 c) — 6 4 4
Toehoorders Leerlingen voor enkele vakken 1 1 4 1 2
Te zamen . . . 85 70 96 79 81
SOERABAJA.
t e studiejaar b), 40 40 37 42 32
2eid. b) 25 20 30 20 28
3 eid. 18 14 18 16 19
4 eid. 18 15 7 16 8
5e id. 9 8 13 8 13
Toehoorders 2 1 1 2
Leerlingen voor enkele vakken I — 1 2 1
Te zamen 113 97 107 105 103
a) Gesplitst in drie parallel-klassen.b) Gesplitst in twee parallel-klassen.c) De 4 leerlingen van het 5 de studiejaar lieten zich op het einde van het 1 e kwartaal
van 1889 als gewone leerlingen afschrijven , ten einde verder in slechts enkele vakken de
lessen te volgen.
6
5. Staking der studiën.
De 20 leerlingen, die een diploma van afgelegd eindexamen ver-
wierven, verlieten in 1889 de drie hoogere burgerscholen. Voorts
staakten in den loop of bij de sluiting van den in dat jaar geëindigden
cursus 66 hunne studiën aan die inrichtingen, ni. 33 te Batavia,
14 te Semarang en 19 te Soerabaja.
6. Redenen dier staking.
Van de onder § 5 genoemde 66 leerlingen, waren er 13 die naar
Nederland vertrokken ; 2 die naar eene andere hoogere burgerschool
overgingen ; 6 die zich voor aspirant-officier wenschten te bekwamen;
14 die in 's lands burgerlijken dienst overgingen en 1 die in militairen
dienst trad ; 4 die wegens ziekte, 1 wegens onvoldoende aanleg en 2
(Chineezen) wegens hun voorgenomen huwelijk de school verlieten ;
7 die op landelijke ondernemingen en fabrieken, 1 bij de stoomvaart
en 5 bij den handel geplaatst werden ; 1 die zich als photograaf en
2 die zich als smeden gingen vestigen ; 3 die wegens vertrek, 1
wegens financieele omstandigheden en 22 om onbekende redenen zich
lieten afschrijven en eindelijk nog 1 die zonder bekende redenen
slechts tijdelijk de school verliet, om zich later weder als leerling te
doen inschrijven.
F. Schoolverzuim.
Het schoolverzuim bedroeg in 1889 te Batavia 4.6 pet., te Semarang
4.38 pet. en te Soerabaja 3.4 pct., tegen 4.5, 3.74 en 4 pet. in 1888.
In het vervolg van dit verslag worden omtrent het schoolverzuimverder e bijzonderheden medegedeeld.
G. Beschikking over bijzondere ondersteuningsfondsen.
Iet te Batavia gevestigde »Studiefonds voor onbemiddelde leerlingen
7
van goeden aanleg" verleende op 1 October 1888 ondersteuning aan
7 jongelieden, die studeerden aan het Gymnasium Willem III aldaar.
Een dier leerlingen, op wiens vlijt en gedrag gegronde aanmerkingen
te maken waren, staakte zijne studiën. Een ander, ingeschreven hij
de aldeeling »Indische taal-, land- en volkenkunde van het Gymnasium",
onderwierp zich aan het groot-ambtenaarsexamen, maar mocht niet
slagen ; ook van dezer hield de ondersteuning op.
hij het begin van den nieuwen cursus 1889/90 kwamen vijf aan-
vragen om ondersteuning in, waarop door het bestuur van het
studiefonds gunstig werd beschikt. Aan de nieuw aangenomen leer-
lingen is echter een proeftijd van zes maanden gesteld, na afloop
waarvan zou worden bepaald, of zij al dan niet voor verdere onder -
steuning in aanmerking komen.
In October 1889 had het fonds in het geheel 12 leerlingen te zijnen
laste, alien van het Gymnasium Willem JIJ te Batavia ; 11 volgden
de lessen aan de afdeeling »Hoogere Burgerschool" ent 1 aan de
afdeeling »Indische faal-, land- en volkenkunde".
Het studiefonds » Midden-Java", opgericht ten bate van onbemid-
delde leerlingen van goeden aanleg aan de hoogere burgerschool te
Semarang, ondersteunde hij den aanvang van het verslagjaar 4 jonge-
lieden. Een legde met goed gevolg het eindexamen af, twee werden
bevorderd tot de vijfde klasse der hoogere burgerschool, doch een van
deze laatsten was verplicht; wegens voortdurende ongesteldheid, zijne
studiën tijdelijk te staken. De vierde der ondersteunde leerlingen
werd tot het studiejaar bevorderd. Bij opening van den cursus
1889/90, nam het studiefonds nog een nieuwe leerling van het P
studiejaar onder de ondersteunden op.
In het geheel waren alzoo r, leerlingen te Semarang gedurende
korteren of langeren tijd in de kosten hunner studiën tegemoet ge-
komen.
Omtrent ondersteuning uit het Siamfonds vindt men mededeelingen
onder IT, Inrichtingen van Onderwijs, bladzijde 11 g 4.
8
H. NietEuropeesche leerlingen.
Gelijk blijkt uit het in § E 3d voorkomende overzicht, waren bij
het begin van den cursus 1889/90 8 niet-Europeesche leerlingen
aan de drie hoogere burgerscholen voor jongens ingeschreven. Onder
hen bevonden zich 2 Chineezen, nl. 1 te Batavia en 1 te Soerabaja,
zoomede 6 Javanen, deze laatsten allen te Semarang.
I. Gedrag en ijver der leerlingen.
Het gedrag en de ijver der leerlingen waren over het algemeen
bevredigend.
J. Verzamelingen, bibliotheken en gebouwen.
Deze verkeerden in goeden staat ; nadere mededeelingen daaromtrent
volgen bij de paragrafen hieronder.
I[. INRICHTINGEN VAN ONDER\%IJSI
Gymnasium Willem III te Batavia.
AfdeeliNgen A iloogere Burgerschool en B Inrichting voor
de Indische taal•, 1alld en volkenkunde.
1. Algemeene mededeelingen.
a. Toezicht en beheer.
Aan het College van Curatoren dezer inrichting ontviel wegens
terugkeer naar het moederland het oudste lid, de heer M r. N. P. VAN
DEN BERG, die sedert 1875 het lidmaatschap had vervuld.
In zijne plaats werd benoemd de heer H. J. MEERTENs, notaris te
Batavia.
9
De heer M r. A. NUHOUT VAN DER VEEN, zag zich, na slechts 14
maanden de betrekking van Secretaris van het college te hebben vervuld,
wegens ziekte genoopt Indië tijdelijk te verlaten. Hij werd vervangen
door den heer Mr. D. BEETS, lid der Weeskamer te Batavia.
b. Onderwijzend personeel.
In het personeel van leeraren der afdeeling »taal-, land- en volken-
kunde" viel dit jaar geene verandering voor. De lessen werden zeer
geregeld gegeven, terwijl wegens ziekte of andere wettige verhindering
door de leeraren slechts 4 lessen verzuimd werden.
Bij de afdeeling » Hoogere Burgerschool" vertrok de leeraar in
geschiedenis en staatswetenschappen, L. B. VAN DER KOLK, die sedert
1878 aan het gymnasium verbonden was, in het begin van September
tot herstel van gezondheid met een tweejarig verlof naar Europa. In
de daardoor ontstane vacature werd voorzien door tijdelijk met de
waarneming der betrekking te belasten den heer Mr. H. MOUNIER,
laatst advocaat en procureur bij den Raad van Justitie te Soerabaja.
Den 12 e October aanvaardde hij zijne betrekking.
De opengevallen lessen waren intusschen vervuld door de heergin
M r . CH. W. MARGADANT, leeraar der afdeeling »taal-, land- en volken-
kunde", en A. J. GOUKA, ambteuaar op nonactiviteit, laatst leeraar
aan de hoogere burgerschool te Soerabaja.
In het laatst van September verkreeg de leeraar in de natuurlijke
historie, D r . C. PH. SLUITER eene maand binnenlandsch verlof wegens
ziekte, waardoor de lessen in dit vak zoolang gestaakt moesten worden.
In het geheel werden wegens ziekte of andere verhindering ver-
zuimd :
In Januari 38 lessen
» Februari 103 »
» Maart 56 » vóór de groote vacantie '214.
» April en
Mei 17 »
10
In Juli 11 lessen
» Augustus 67 »
September 77
)) October 66
)) November 27
)) December 8 i
na de groote vacantie 456.
Totaal 470 lessen , tegen 585 in 1888 , of van al de te geven
lessen in 1889 ongeveer 3 1 /2 percent , tegen ongeveer 41/2 percent
in 1888.
In de ontstentenis van een leeraar werd telkens zooveel mogelijk
voorzien door het geven van lessen door de andere leeraren, door
twee parallel-afdeelingen eener klasse bijeen te voegen of door de
klasse met studiewerk bezig te houden.
c. Geneeskundige behandeling van het personeel.
Op 1 Januari 1889 hadden nog 7 leeraren of geëmployeerden met
hunne wettige gezinnen aanspraak op vrije geneeskundige behandeling,
in verband waarmede de toelage aan den geneesheer J. C. TH.
SCHEFFER, ingevolge de sedert 1886 aangenomen regeling voor 1889
op f 70.— 'S maands bepaald werd.
2. Bibliotheek en verzamelingen.
Wegens gebrek aan fondsen kon evenmin als in vorige jaren voor
uitbreiding der verzamelingen en bibliotheken veel gedaan worden.
Ten behoeve van het natuurkundig kabinet werd eene kwik-luchtpompaangekocht.
Voor de bibliotheek der afdeeling » taal-, land- en volkenkunde"
werden slechts enkele nieuwe boeken aangeschaft, voor die der af-
deeling » Hoogere Ilurgerschool" slechts één nieuw werk; overigens
ontving de inrichting eenige van Regeeringswege gedrukte boek- en
plaatwerken ten geschenkti,
D
l e studiejaar . .^e
3e
4e
5e
44 leerlingen ,
29
14
17
9 »
11
3. Gebouwen.
De gebouwen werden goed onderhouden.
Ook dit jaar bleef de scheidingsmuur tusschen het terrein der
inrichting en het belendende erf aan de zuidzijde ontbreken.
4. Siamfonds,
De twee leerlingen, die volgens het vorig jaarverslag ieder voor de
helft de renten genieten van het fonds, gevormd uit de in 1871 door
den Eersten Koning van Siam gedane schenking van / 10.000. ,
werden beiden tot een hooger studiejaar bevorderd ; de een tot het
2e studiejaar der afdeeling B, de ander tot het 5 e studiejaar der
hoogere burgerschool.
5. Leerlingen.
afdeeling A. Hoogere Burgerschool.
1. Aantal.Blijkens het vorig jaarverslag waren de leerlingen onder ultimo
1888 op de volgende wijze over de verschillende klassen verdeeld :
• 2 toehoorders,
Totaal . .. 115 leerlingen,
waaronder 1 Chinees in het 2e en 1 in het 4e studiejaar.
2. Vermeerdering en vermindering vOOr de vacantie.
Van 1 Januari tot de sluiting van het schooljaar werden geen
nieuwe leerlingen aangenomen. Daarentegen verlieten 34 leerlingen
de school, en wel 15 uit het 1 e , 5 uit het 2 e , 1 benevens de 2
toehoorders uit het 3 e, 2, waaronder de Chineesche leerling, uit het
4e en alle 9 leerlingen van het 5e studiejaar.
12
Van deze leerlingen zijn :
8 naar Nederland vertrokken om daar hunne studiën voort te zetten;
2, n. 1. de toehoorders, bij het begin van den nieuwen cursus
ingeschreven als leerlingen van het 4 e studiejaar;
4 bij den handel,
1 als leerling-machinist,
2 als kweekeling bij het lager onderwijs,
2 als adspirant-opzichter bij het Departement der Burgerlijke Open-
bare Werken en
1 bij de In- en Uitvoerrechten geplaatst ;
9 geslaagd in het eindexamen der hoogere burgerscholen ;
2 wegens voortdurende ongesteldheid ;
1 wegens financieel onvermogen, en
2 om niet bekende redenen van school genomen.
De cursus 1888/89 sloot derhalve met 81 leerlingen. In het geheel
waren in dezen cursus de lessen bijgewoond door 125 leerlingen,
zijnde 6 meer dan tijdens het vorige leerjaar.
3. Resultaten der examens.
a. Overgangsexamens.
Van de 95 leerlingen, die de laagste vier studiejaren op het eind
van het schooljaar telden, werden tot hoogere studiejaren bevorderd :
van de 39 leerlingen van het l e studiejaar 20 onvoorwaardelijk,
8 voorwaardelijk,
11 niet ;
» » 26 » » » 2e » 16 onvoorwaardelijk,
3 voorwaardelijk,
7 niet ;
» n 14 )) )) 3e » 11 onvoorwaardelijk,
3 niet ;
» 16 1) )) 4e» 10 onvoorwaardelijk,
2 voorwaardelijk,
4 niet,
13
b. Herexamens.
Twee der voorwaardelijk tot het 2 e studiejaar bevorderde leerlingen
verlieten de inrichting zonder zich aan het herexamen onderworpen
te hebben.
De 11 overigen legden met goed gevolg dit examen af.
Werkelijk werden dus bevorderd :
aantal leerlingen : studiejaar :' bevorderd : percentage :
37 1e 26 70.3
26 2e 19 73.1
14 3e 11 78.5
16 4e 12 75.
of over het geheel 73.1 pct., tegen
74.2 » in 1888,
71.1 » » 1887,
68.7 » » 1886,
53.5 » » 1885,
65.3 » » 1884.
De Chineesche leerling behoorde niet tot de bevorderden.
c. Toela/ingsexarnerns.
Voor de toelatingsexamens, die op den 13 Mei en volgende dagen
afgenomen werden, hadden zich aangemeld :
52 candidaten voor liet 1 e studiejaar
6 » » » 2 e »
en 2 » )) » 4 e »
waarvan slaagden :
voor het l e studiejaar 35 candidaten
» » 2e
» » 4e
De heide jongelieden, die in het 4t' studiejaar toegelaten werden,
zijn dezelfde, die in het vorig en in dit jaarverslag vermeld staan als
toehoorders in het 3e studiejaar.
»
2
»
»
2
»
14
d. Toelating van oud-leerlingen, enz.
Behalve de bovenvermelde 2 leerlingen voor liet 4e studiejaar, die
tegen het eind van het schooljaar de inrichting als toehoorders in liet
3e studiejaar hadden verlaten, keerden geen oud-leerlingen tot de
inrichting terug.
In het 1 e studiejaar werden 2 leerlingen geplaatst, waarvan de een
het toelatingsexamen aan de school te Semarang en de andere aan
die te Soerabaja had afgelegd.
Voorts werden toegelaten, in het 2e studiejaar 1 oud-leerling van
de hoogere burgerschool te Soerabaja en in het 3e studiejaar 1 leerling,
die aan de hoogere burgerschool te Apeldoorn in het toelatings-
examen voor die klasse geslaagd was.
Eindelijk verkregen 2 jongelieden vergunning de lessen als toe-
hoorders bij te wonen, de een voor alle vakken in het 3e studiejaar
en de ander voor Nederlandsch, Duitsch en rekenkunde in het 2e
studiejaar.
Bij den aanvang van het schooljaar 1889/90, dat op 1 Juli geopend
werd, waren aanwezig :
leerlingen van het vorige schooljaar 81
leerlingen, die aan het toelatingsexamen voldaan hadden 37
leerlingen van andere hoogere burgerscholen 4
toehoorders 2Totaal 124 leerlingen,
welke over de vijf studiejaren aldus verdeeld waren :
l e studiejaar 39
33
22
16
12
toehoorders in 3 vakken . 1
toehoorders in alle vakken. 1
2e
3e
4e
5e^e^
3e
))
»
»
Totaal als voren .... 124 leerlingen.
15
4. Vermeerdering en vermindering na de vacantie.
Tusschen de opening van het schooljaar en einde Deceniber 1889
werden nog toegelaten : in het l e studiejaar 1 leerling van de hoogere
burgerschool te Soerabaja, in het 2e 1 leerling van die te Seinarang,
en in het 5e 1 toehoorder bij de lessen in natuurkunde.
Daarentegen verlieten 11 leerlingen de school, waarvan 1 uit het
1 e, 6, waaronder de Chinees, uit het 2e, 2 uit het 3e, en 2 uit het
4e studiejaar.
Van deze jongelieden zijn :
3 met hunne ouders naar Nederl-znd vertrokken ;
5 zich voorbereidende -tot het toelatingsexamen voor de militaire
school te Meester-Cornelis;
1 op eene landelijke onderneming en
bij den handel geplaatst.
Aan liet eind van het verslagjaar bedroeg alzoo liet aantal leer-
lingen 116, waarvan in het:
l e studiejaar .. 39
2e ), 28
3e 20
4 e 14
5 e 12
2 toehoorders in 5 vakken 1
3etoehoorder in alle vakken 1
5 etoehoorder in 1 vak. 1
Totaal 116 leerlingen,
allen Europeanen of daarmede gelijkgestelden.
5. Mutatiën.
De verschillende mutatiën in het aantal der leerlingen gedurende het
verslagjaar, worden in bijzonderheden aangegeven in de volgende tabel.
16
OMSCHRIJVING.
l estudie-jaar.
2estudie-jaar.
3estudie-jaar.
4estudie-jaar.
5estudie-jaar.
Toe-hoor-
dors (1).Totaal.
Ultimo van het vorig verslagjaar 44 29 14 17 9 3 2 115
» Januari 1889. 44 29 14 17 9 3 2 115
. Februari » 44 29 14 16 9 3 2 114
, Maar 39 26 14 16 9 3 2 106
» April » 39 26 14 16 9 3 2 106
. Mei—Juni 29 24 13 15 — — 81
Toegelaten van 1 Januari tot 1 Juli — — -- — — — --
Verlieten de inrichting van 1 Januari
tot 1 Juli 15 5 1 2 9 32 34
[n den cursus 1888/89 werden de
lessen bijgewoond door 46 34 16 18 9 3 2 125
Namen deel aan de overgangsexamens
samen geen deel aan de overgangs-
examens
39
—
26
—
14
—
16
—
—
—
—
—
95
—
Bevorderd werden ..... 26 19 11 12 — — 68
Niet bevorderd werden .. 13 7 3 4 — — 27
slaagden — — — — 9 — 9Bij het eindexamen
werden afgewezen — — — — — — —
Leerlingen van het vorige schooljaar
op 1 Juli 1889 P 4 30 21 14 12 -- 81
candidateu 52 6 — 2 — — 60
Toelatingsexamen : 1geslaagd 35 2 — 2 — — 39
afgewezen 17 4 — — -- — 21
Van de geslaagden kwamen op de
inrichting . , 33 2 — 2 — — 37
)ud-leerlingen keerden terug -- — — — — — —
Werden toegelaten oud-leerlingen van
andere hoogere burgerscholen 2 1 1 — — 91 31 6
)p 1 Juli 1889 waren ingeschre-
ven 39 33 22 16 12 $1 3 1 124
Jltimo Juli 1889 39 32 22 16 12 '1 31 1233 Augustus 1889 39 32 21 15 12 1 319 122A September » 38 31 21 14 12 3 1 3 1 5 1 119
P Octobe 38 30 21 14 12 213151 118» November » 38 30 21 14 12 1 3 1 51 118* December » 39 28 20 14 12 '1 31 6 1 116
Coegelaten tusschentijds van 1 Julitot 1 Januari 1 1 -- -- - 5 1 3
OMSCHRIJVIiviG.
1e
studie-
jaar.
2e 3e 4e 5e Toe-
studie- studie- studie- studie- hoor- Totaal.
jaar. jaar. jaar. jaar. ders(').
Verlieten de inrichting van 1 Juli
tot 1 Januari 2 21 6 11
( 1 ) De klassen , waarin de toehoorders geplaatst waren , zijn door kleinere cijfersaangewezen.
6. Aantal leerlingen sedert de oprichting derhoogere burgerschool.
In het verslag over 1887 komt een beredeneerd overzicht voor
van het aantal leerlingen, die de afdeeling » Hoogere Burgerschool"
van het Gymnasium Willem III bezochten sedert de reorganisatie
der inrichting op 1 April 1867.
De mutatiën der leerlingen in de jaren 1888 en 1889 geven geen
aanleiding daaraan nieuwe beschouwingen vast te knoopen.
7. Herkomst der leerlingen.De herkomst der leerlingen, die in de laatste dertien jaren de afdeeling
»Hoogere Burgerschool" bezochten, blijkt uit het volgende overzicht
Uit streken, die geacht kunnen wor-den tot het ressort van de school
te behooren.Uit andere streken.
ao
DATUM. c.i
cal
36> -^dA.i
d ^^-3a ^cts
Pct z ádQd." ^yy^^ ."% j; w F
6i ii4 'y g aÍ
a^m^yo^^^^^ a.^
CS$
Ct
E.
4-r
b ^
ti
ca
Ult. December 1877 130 36 12 178 32 8 7 47 225
1878 144 20 13 177 30 14 6 50 227
1879 150 16 13 179 14 15 10 39 218
C 1880 153 9 11 173 6 6 8 20 193
a a 1881 156 11 8 175 5 3 4 12 187A A 1882 148 6 12 166 8 1 1 10 176
C 1883 143 13 8 164 9 -- 3 12 176. i 1884 119 21 7 147 8 1 9 156e 1885 111 12 4 127 10 1 1 12 139
_ a 1886 85 9 3 97 7 1 2 10 107
A 1887 87 11 1 99 5 2 2 9 108e 1888 89 10 4 103 6 2 4 12 115
e e 1889 80 8 9 97 9 5 5 19 116
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 2
18
8. Leeftijd.
In de volgende tabel zijn opgegeven de gemiddelde leeftijd der
leerlingen en het aantal hunner van eiken leeftijd, in de verschillende
klassen aan het einde van elk verslagjaar.
AANTAL LEERLINGEN
KLASSEN. 4.
^^Mi • ^4, ^C ....4C^
XiCO
^CS
t-:=5oz
^ Ma.e.
1e.+
^ceco
C....14> '--1
M...,-.
:.:CCCZ
^ ^^.e.
.1+e.
;;c0CC
^ ^>.e.
1M.k.
,.:cece
c1,......^^D I
cl::,,.
.
^ct
F, 00^^
IN
.^,^
^ ^.^ ^
O °C.-= --
^^
Gemiddelde
leeftijd.
1 estudiejaar....... 3 19 10 5 2 39 15 jaar.
2e. ...... i 2 7 5 11 3 29 17 .
3e I 3 4 7 6 21 17.2
4 e ....... 2 5 7 14 17.9
5e....... 2 3 8 13 18.7
De gemiddelde leeftijd bedroeg in de laatste tien jaren in elke
klasse :
DATUM.jste
studiejaar.
2de
studiejaar.
3de Ode
studiejaar. i studiejaar.
5de
studiejaar.
Ultimo December 1880... 14.5 jaar 15.3 jaar 16.8 jaar 17.8 jaar 18.8 jaar
1881... 14.6 15.3 » 16.5 » 17.1 17.7
1882... 14.9 » 15.5 » 16.8, 17.7» 18.3 »
,, 1883... 14.5 15.5 16.3 17.3 » 19.1
» 1884... 14.6 ,d 16 16.6 » 18 » 18.6
1885... 14.7 » 15.8 » 17.2 17.7 19.3
• 1886... 14.6 » 15.8 » 16.9 17.1 17.8
1887... 14.4 » 15.4 » 15.8 16.6 » 18
1888... 15.6 1 d5.2 16.4 16.9 18
» 1889... 15 » 17 17.2 n 17.9 18.7
9. Schoolverzuim, gedrag en ijver.
Het schoolverzuim bedroeg in Januari 6.4, in Februari 4.9, in
Maart 2.4, in April 1.9, in Juli 3.7, in Augustus 8.3, in September 4.2,
in October 4.9, in November 4.8 en in December 4.5, of gemiddeld
19
over het geheele jaar ongeveer 4.6 percent. Van eene halve tot
eene geheele maand werden de lessen verzuimd : in Januari door
in Februari door 1, in Juli door in Augustus door in September
door in October door 1 en in December door 1 leerling.
Gedrag en ijver der leerlingen waren in het algemeen zeer bevre-
digend.
10. Eindexamen.
Aan het eindexamen der hoogere burgerscholen met 5-jarigen cursus
dat in Mei werd afgenomen, onderwierpen zich de 9 in het 5de
studiejaar gezeten leerlingen, die ditmaal weder allen slaagden.
Van deze jongelieden vertrok 1 tot voortzetting zijner studiën met
zijne ouders naar Nederland, vond 1 eene plaatsing als klerk bij den
post- en telegraafdienst en lieten de 7 overigen zich inschrijven als
leerlingen der afdeeling »Taal-, Land- en Volkenkunde".
11. Splitsing van klassen in parallel-afdeelingen.
Evenals in , het vorige verslagjaar waren alleen de twee laagste
studiejaren gesplitst ; het l e in 3, het 2e in 2 parallel-afdeelingen.
/Meeting 11, inrichting voor de Indische taal-,
land- en volkenkunde.
1. A antal. Vermeerdering en vermindering vóórde vacantie.
Het aantal leerlingen , dat blijkens het vorig verslag onder ultimo
1888 19 bedroeg , waarvan 10 in het l e en 9 in liet 2e studiejaar,
onderging tot het einde van het schooljaar geen verandering.
20
2. Aantal leerlingen na de vaeantie.
Bij het begin van het schooljaar 1889/90 woonden 28 leerlingen
de lessen bij, waarvan 14 in elk studiejaar. Later lieten zich nog 7
leerlingen inschrijven, waarvan 3 in het P en 4 in het 2 e studiejaar
plaats namen.
Het verslagjaar eindigde dus met 17 leerlingen in het 1 e en 18
leerlingen in het 2e studiejaar. Hiervan waren 18 voor de eerste,
11 voor de tweede, 3 voor de derde, 2 voor de vierde en 1 voor de
zesde maal ingeschreven.
Evenals ook in het vorige schooljaar, lieten zich geen leerlingen
voor enkele vakken inschrijven tegen betaling van f 40.— per ,jaar
en per vak, waartoe de Regeering in 1888, blijkens de Javasche
courant van 16 November van dat jaar, de gelegenheid geopend had.
3. Herkomst der leerlingen,
Van de 33 leerlingen, die aan het eind van het verslagjaar de lessen
volgden, hadden 18 van de hoogere burgerschool te Baíav:a, 6 van
die te Semarang, 10 van die te Soerabaja en 1 van eene Nederlandsche
hoogere burgerschool, het getuigschrift wegens voldoend afgelegd
eindexamen verkregen.
4. Resultaten van het onderwijs.
Be uitslag van het in Mei en Juni gehouden groot-ambtenaarsexamen
was zeer onbevredigend, daar van de 9 leerlingen die den vollediger
cursus gevolgd hadden, en die zich alien aan het examen onderwierpen,
slechts 3 slaagden.
Dit, in vergelijking met vorige jaren, zeer ongunstige resultaat is
toe te schrijven aan den weinigen ijver van het meerendeel der
leerlingen die, vertrouwende wellicht dat d@ examen-commissie hare
eischen lager zou stellen wegens de grootere behoefte aan ambtenaren
voor den burgerlijken dienst, blijkbaar slechts onvoldoende zich voor
het examen hadden voorbereid.
5. Mutatiën.
De mutatiën zijn vermeld in het volgende staatje.
cr; c:.^ ^^ ^0,6. C.
c,-.6' a'
^1f^leeling B. ^ á r.. c^
^ ►^ ^,g • •
a;
°ct+w,L^^
^;0000
7á^
-,•
'^
^^^ ..:^ 'sP tio-^ óc
rooti ,^ Bij bet g -ambte-
^ .p naarsexamená ,^o0
..,^c•-
,^oo00
^►^
.
^^.Z.
to
•
ot°°,-
'á^á
G .
O
^
.áo^^
^° ,°^.^^^Z.
c'ó^
cAstÁ.
ó ^^ ^'^ '^^ b c,^ ^ a^- ^.
^áes,r= ca^ .
-,:zt
Gi . i ^©
^ ^z
^H
% w ^y ^ n
^ ^ ^,-.=>
w ^ . ^ y
I e studiejaar. 10 10 10 10 10 — 10 -- — 14 14 14 15 17 17 17
te . 9 9 9 9 9— 9 3 6 14 14 16 18 18 18 18
_ ^ __. _._ ........
Totaal...
__
19
_
19 19 1 9 19 -- 19 3 6 28
_ _
28
___
30 33 35 35 35
6. Inschrijving van officieren.
Van de in 1877, aan de officieren van het Nederlandsch-Indisch
leger, die den vollediger cursus der krijgschool in Nederland naar
eisch gevolgd hebben, verleende vergunning om het onderwijs aan de
afdeeling B kosteloos hij te wonen, werd ook in dit verslagjaar geen
gebruik gemaakt.
Hoogere burgerschool met driejarigen cursus
voor meides te Batavia,
1. .Algemeens mededeelingen.
In het personeel van leeraressen vielen gedurende de tweede helft
van het verslagjaar eenige mutatiën voor.
De leerares in de Fransche taal- en letterkunde, Mejuffrouw MUIJDERMAN
verkreeg in September 1889 en die in de Nederlandsche taal- en
letterkunde, Mejuffrouw BUiJS in de maand December daaraanvolgende
een verlof, wegens ziekte, naar Europa.
Het leervak van eerstgenoemde werd opgedragen aan de directrice
22
dër school, die tot dusver de Duitsche taal- en letterkunde onderwezen
had, terwijl dit onderwijs overging op den daartoe aan de school
verbonden leeraar bij de afdeeling » Hoogere Burgerschool" van het
Gymnasium Willem III, M. J. H. TER LINDEN.
De hiervoren genoemde leerares in de Nederlandsche taal- en letter-
kunde werd nog in de maand December 1889 vervangen door de
particuliere onderwijzeres Mejuffrouw E. KUNEMAN, die tijdelijk met de
waarneming der betrekking belast werd.
2. Leerlingen.
a. Aantal.
Op ultimo December 1888 bedroeg het aantal leerlingen 33, ver-
deeld als volgt :
l e studiejaar 11
2e » 11
3 e » ... 9
toehoorderessen bij het Il e studiejaar ... 2
Te zamen .. 33
b. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie.
Het aantal leerlingen vermeerde met eene toehoorderes van het
1 e studiejaar ; daarentegen lieten zich afschrijven eene toehoorderes
van het 2 e studiejaar, en zes leerlingen, waarvan 3 uit het l e, 1 uit
het 2 e en 2 uit het 3e studiejaar ; 4 dezer verlieten de plaats, terwijl
de 2 andere wegens hare zwakke gezondheid de deelneming aan het
onderwijs staakten.
Het schooljaar 1888/89 sloot dus met 27 leerlingen :
l e studiejaar 8
2e 10
3e 7
toehoorderessen (1 van het P en 1 van het 2e studiejaar) 2
Te zamen 27
25
c. Resultaten der examens.
1. Overgangsexamens.
De 8 leerlingen van het 1 e en de 10 van het 2e studiejaar werden
allen onvoorwaardelijk tot een hooger studiejaar toegelaten.
:?. Eindexamen.
Aan dit examen, dat in Mei voor de Ge maal afgenomen werd,
namen de 7 leerlingen van het 3e studiejaar deel, die alien slaagden.
3. Toelatingsexamens.
Hiervoor meldden zich 18 candidaten aan, waarvan 17 voor het le
studiejaar en een voor het 3e studiejaar; 17 van dezen slaagden.
d. Aantal leerlingen bij het begin van den nieuwen cursus.
Van de 17 toegelaten aspiranten lieten zich 15 inschrijven. De
18 oud-leerlingen van den vorigen cursus, kwamen bij het begin van
den nieuwen allen terug.
De 8 die het l e studiejaar hadden uitgemaakt, vormden het nieuwe
studiejaar ; de 10 leerlingen van het vroegere 2e studiejaar vormden
het 3e studiejaar, en de 15 nieuw toegelatenen vormden met Bene
vroegere leerlinge van het l e studiejaar, die den cursus andermaal
wenschte te beginnen, het te studiejaar. De school verloor de 2
toehoorderessen.
De nieuwe cursus werd alzoo geopend met 34 leerlingen, waarvan:
in het iste studiejaar . 16), „ 2,de 8
,, )) 3de „ 10
Te zamen .... 34,
d. i. 1 meer dan in 1888 en 9 minder dan in 1887.
e. Vermeerdering en vermindering na de vacantie.
Gedurende de eerste zes maanden van het schooljaar 1889/90
GO
It ^
...,r
ctC
C •^cdP.
Cr,
00 ^
^ cts
C .r•
caP.
Gemiddelde
lee ftijd.
/4
verlieten 3 leerlingen de school, en wel 1 van het 1 e studiejaar wegens
zwakke gezondheid, 1 van het 2e studiejaar en 1 van het 3e wegens
vertrek naar elders.
Daarentegen werden 5 leerlingen tot het 1 e studiejaar en 2 meisjes
als toehoorderessen toegelaten.
Aan het einde van het verslagjaar bedroeg het aantal leerlingen en
toehoorderessen 38, d. i. 5 meer dan aan het einde van het vorig
verslagjaar en 5 minder dan aan het einde van het daaraan vooraf-
gaande.
f. Leeftijd.
De gemiddelde leeftijd der leerlingen en het aantal leerlingen van
eiken leeftijd in de verschillende studiejaren, aan het eind van het
verslagjaar, blijken uit de volgende tabel:
AANTAL LEERLINGEN
STUDIEJAAR.r•^
I ^a^ CZ
C •^ct>
Eerste..
Tweede.
Derde
2
5
3 3
I
20
9
9
14.45 jaar.
16.4 i
16.8 i
3 4 6 5
3
2
g. Schoolverzuim, gedrag en ijver.
Het schoolverzuim beliep in Januari 1.8, in Februari 2, in Maart 0.49,
in April nihil, in Juli 2, in Augustus 1.38, in September 4, in October
2.5, in November 2.7 en in December 2.19 percent of gemiddeld over
het geheele jaar 1.72 percent, tegen 2.5 percent in 1888 en 4 percent
in 1887.
3. Bibliotheek en verzamelingen.
De bibliotheek werd in den loop van het jaar met enkele werken
23
vermeerderd ; zij verkeert in goeden staat en de leerlingen maken er
een druk gebruik van.
Ook de verzameling leermiddelen en het kabinet voor natuurkunde
verkeeren in goeden staat.
4. Gebouwen.
De school bleef gevestigd in het daartoe gehuurd gebouw te Rijswijk.
5. Voorbereidingsklasse.
Van de 16 in 1889 bij de hoogere burgerschool nieuw ingeschreven
leerlingen, waren 12 afkomstig van de voorbereidingsklasse, welke
door Ieeraren en leeraressen aan de school verbonden is.
De behoefte aan eene dergelijke voorbereidingsklasse zou echter,
naar vermeld wordt, zich minder doen gevoelen sedert het aan de P
gouvernements meisjesschool te Batavia gegeven onderwijs beter aan-
sluit aan de lessen in het P e studiejaar der hoogere burgerschool.
Hoogere burgerschool met vijfjarigen cursus
te Semarang,
1. Algemeene mededeelingen.
a. Toezicht en beheer.
In April 1889 werd aan M r. W. A. ENGELBRECHT, wegens vertrek,
eervol ontslag verleend als lid der commissie van toezicht en te zijner
vervanging in de maand Mei daaraanvolgende tot lid benoemd de
heer C. R. BAKHUIZEN VAN DEN PRINK, Inspecteur van Financiën in de
3e afdeeling. Ook het lid der commissie, W. L. B. F. LEDEBOER , zag
zich wegens vertrek genoodzaakt ontslag aan te vragen. In zijne
plaats werd in Augustus 1889 benoemd de heer A. TEN BOSCH, diri-
geerend officier van gezondheid der eerste klasse.
26
b. Onderwijzend personeel.
Op den 10e Januari 1889 aanvaardde cie beer M. VAN BRUGGEN, die
in de maand December 1888 tot leeraar in de geschiedenis en aard-
rijkskunde benoemd was, zijne betrekking aan de hoogere burgerschool.
In het personeel van leeraren deed zich verder nog een enkele
mutatie voor, doordien de tijdelijke leeraar in de wis- en natuurkunde,
G. L. VERVER in Juni naar de hoogere burgerschool te Soerabaja
werd overgeplaatst, welke vacature iii de maand Augustus werd
aangevuld door benoeming tot tijdelijk leeraar van den heer F. H.
VAN KOOTEN, Opirant-ingenieur bij den Waterstaat en 's Lands
Burgerlijke Openbare Werken. Deze aanvaardde 20 September 1889
zijne betrekking.
In den loop van het verslagjaar was de gezondheidstoestand van de
leeraren weder minder gutfstig. Van de ruim 10.000 lessen, die in
de verschillende leervakken moesten gegeven worden, zouden tengevolge
van absentii'n in het geheel 714, of ruim 7.1 percent zijn open-
gevallen. Doordien echter door het overblijvende personeel zooveel
mogelijk in de onvervulde lessen voorzien werd. mocht men er in
slagen het aantal verzuimde lessen tot slechts 7 terug te brengen.
2. Leerlingen.
a. Aantal.
Bij het begin van 1889 telde de school 79 leerlingen, van welke
er 38 in het eerste, 1 i in het tweede, 14 en 1 voor bijzondere vakken
in het derde, 7 in het vierde en 4 in het vijfde studiejaar geplaatst
waren.
Van 47 waren de ouders te Semarang, van 32 elders woonachtig.
b. Vermindering vóór de vacantie.
Vóór het einde van het schooljaar werden afgeschreven t leerlingen :
27
3 van het eerste en 2 van het vierde studiejaar. 1 van bedoelde 5
vertrok naar Nederland , 1 naar Batavia ; 1 ging bij de stoomvaart,
1 bij den post- en telegraafdienst en 1 op eene fabriek als leerling-
scheikundige over:
De 4 leerlingen van hel, vijfde studiejaar, die allen voornemens
waren zich aan het eerstvolgende eindexamen der hoogere burgerscholen
in Nederlandsch-Indië te onderwerpen, werden op het einde van het
eerste kwartaal van 1889 als leerlingen voor alle vakken afgeschreven
en volgden daarna, tot het tijdstip waarop liet schriftelijk gedeelte
van het eindexamen een aanvang nam, de lessen in slechts enkele
vakken.
c. Resultaten der examens.
1. Overgangsexamens.
Tijdens de overgangsexamens telde de hoogere burgerschool in
de laagste vier studiejaren 70 leerlingen , welke allen aan dat
examen deel namen.
55 leerlingen, of bijna 79 pct., werden tot een hoogex studiejaar
bevorderd, namelijk :
26 van de 35 leerlingen nit het 1 c studiejaar, of ruim 74 pet.
13 » » 15 >} 2e » » bijna 87 »
11 » » 15 » » ,> 5 e » » ruim 73 »
alle 5 » » » 4e 100 »
2. Eindexamen.
Van de 4 leerlingen van het vijfde studiejaar, die aan het eindexamen
der hoogere burgerscholen in Nederlandsch-Indië deel namen, slaagden
3. Alle 5 gingen over naar de afdeeling B van het Gymnasium
Willem III te Batavia, om zich te bekwamen voor het zoogenaamd
groot-ambtenaarsexamen. De niet-geslaagde hervatte bij het begin
van den cursus 1889/90 zijne studiën in het vijfde studiejaar.
28
3. Toelatingsexamens.
39 jongelieden hadden zich aangemeld om het toelatingsexamen tot
het eerste studiejaar der hoogere burgerschool af te leggen ; daarvan
kwamen 3 niet op. 1 van deze, door ziekte verhinderd aan het
admissie-examen in Mei 1889 deel te nemen, legde bij het begin van
den nieuwen cursus met goed gevolg dat examen af.
Van de overige 36 slaagden 29, of bijna 81 pet.
Voor het tweede studiejaar hadden zich nog 3 jongelieden aange-
meld, waarvan 1 in het toelatingsexamen slaagde en een der beide
anderen tot het eerste studiejaar werd toegelaten.
d. Aanwezig bij den aanvang van den cursus 1889/90.
Van de 70 leerlingen, die aan de overgangsexamens deelnamen,
keerden 50 van de 55 geslaagden (1 als leerling voor bijzondere
vakken in het 3e studiejaar), en 12 van de 15 niet-bevorderden bij
het begin van het nieuwe schooljaar terug. Van deze laatsten werd
1 toegelaten als leerling voor bijzondere vakken tot het tweede
studiejaar.
Van de 8, die bij het begin van het nieuwe schooljaar niet terug-
keerden, zijn 4 naar Nederland vertrokken ; 1 als leerling naar de
hoogere burgerschool te Soerabaja, en 2 in landelijke betrekkingen
overgegaan ; terwijl 1 zijne bestemming als zoon van een inlandsch
hoofd moest volgen.
Onder de jongelieden, die met goed gevolg zich aan de toelatings-
examens hadden onderworpen, werden 27 voor het eerste en 1 voor
het tweede studiejaar ingeschreven. Nog werden als leerlingen bij
het begin van het nieuwe schooljaar toegelaten : 1 oud-leerling van
het tweede, en 2 (als leerlingen voor bijzondere vakken) van het
vierde studiejaar ; terwijl 2 leerlingen van het tweede en 1 van het
vierde studiejaar werden overgenomen van de hoogere burgerschool
te Soerabaja,
t9
$ij het begin van het schooljaar 1889/90 telde de hoogere burgerschool
96 leerlingen, ingedeeld als volgt :
In het l e studiejaar 34
„ 2de » 29
en 1 voor bijzondere vakken
» „ 3de )) 12
en 1 voor bijzondere vakken„ 4de 11
en 2 voor bijzondere vakken
)) )) 5de „ 6
Van hen waren 28 voor de eerste maal ingeschreven.
Van 58 leerlingen woonden de ouders te Semarang ; van 38 waren
die elders gevestigd.
e. Aanwezig op ultimo 1889.
Gedurende de eerste twee kwartalen van liet nieuwe schooljaar, en
vóór het einde van 1889 kwamen er geen andere leerlingen bij ;
daarentegen werden afgeschreven : 2 leerlingen van het eerste, 5 van
het tweede, 2 en 1 voor bijzondere vakken van het derde, 2 en 1
voor bijzondere vakken van het vierde, en 2 van het vijfde studiejaar.
Van de afgeschrevenen zijn : 2 naar Nederland vertrokken ; 2 volgden
hunne ouders naar Batavia en 1 naar 5oerabaja ; 2 wenschten zich
voor te bereiden voor het examen van aspirant-officier ; 1 wërd
leerling-telegrafist; 3 verlieten de school wegens financieele redenen ;
3 wegens aanhoudende ongesteldheid; terwijl 1 op verlangen van den
Prins PAKOE-ALAM zich ging bekwamen voor officier bij diens legioen.
In het geheel telde de hoogere burgerschool bij het begin van het
jaar 1890 : 79 gewone leerlingen en 2 voor bijzondere vakken;
namelijk : 32 in het eerste, 24 en 1 voor bijzondere vakken in het
tweede, 10 in het derde, 9 en 1 voor bijzondere vakken in het vierde
en 4 in het vijfde studiejaar.
50
Van 48 leerlingen woonden de ouders te Semarang, van 33 waren
die elders gevestigd; 7 hunner hadden den leeftijd van 14 jaren nog
niet bereikt en 12 waren boven de 18 jaren oud.
Onder de leerlingen kwamen geen Chineesche voor. Onder de
opgegeven aantallen waren : op I Januari 1889 5 Javaansche leer-
lingen (3 in het eerste en 2 in het derde studiejaar); bij het begin
van den cursus 1889/90 6 (3 in het eerste, 2 in het tweede en 1
in het vierde studiejaar) ; en bij het begin van het jaar 1890 5 (d
in het eerste, 2 in het tweede en 1 in het vierde studiejaar).
f. Splitsing in parallel-klassen.
Bij voortduring bleek de noodzakelijkheid om het eerste studiejaar
in twee parallel-klassen te verdeelen.
g. Schoolverzuim, gedrag en ijver. Ondersteunde leerlingen.
Het percentage van het schoolverzuim bedroeg over het geheele
jaar 1889 gemiddeld 4.38. Het bleef tusschen 1.39 in Maart en 7.70
in October van dat jaar.
Gedrag en ijver der leerlingen waren bevredigend.
Vijf leerlingen genoten voor korteren of langeren tijd onder-
steuning van het studiefonds »Midden-Java". Een van hen legde met
goed gevolg het eindexamen der hoogere burgerscholen in Nederlandsch-
Indië af.
3. Bibliotheek en verzamelingen.
De bibliotheek verkeert in goeden staat en werd nog uitgebreid
door het aanschaffen van nieuwe werken.
Ook met de verzameling uitspanningslectuur voor de leerlingen
was dit het geval.
De verzameling van natuurkundige instrumenten zal door eene uitNederland verwachte bestelling weldra belangrijk uitgebreid worden.
den \Vestmousson herhaaldelijk
van het, hoofdgebouw, bleven
,71
De botanische tuin wordt in goeden staat onderhouden. Voor dezen
tuin werd eene vrij groote belending planten uit 's lands plantentuil)
te Buitenzorg verkregen.
4. Gebouwen.
De zware lekkages,
vertoonden in liet voorste gedeelte
afdoende voorziening vorderen.
De andere gebouwen, ingericht voor het onderwijs in schei- en
natuurkunde, natuurlijke historie en teekenen, verkre gen in goeden staat.
De gymnastiekloods biedt voor de dagelijksche lichaamsoefeningen
der leerlingen geene voldoende ruimte aan.
Wilhelmina-school te Semarang.
1. Algemeene mededeelingen.
a. Toezicht en beheer.
In het bestuur over deze inrichting kwam geene verandering.
b. Programma en dienstregeling.
Gedurende het geheele jaar 1889 werden de lessen vrij geregeld
gegeven in de beide afdeelingen van de Wilhelmina-school en de
normaal-klasse.
De leerlingen van het eerste studiejaar ontvingen onderwijs des
morgens van 9 tot 12 uur, en die van het tweede studiejaar en de
normaal-klasse des namiddags van 41/2 tot 7 1/2 uur.
Wijl de ervaring had geleerd, dat het onderwijs in het rekenen
en de vormleer, ten behoeve van de leerlingen der normaalklasse
eenige uitbreiding behoefde, werd bepaald, dat van den aanvang der
maand September voor het eerstbedoelde leervak 3 uren en voor het
tweede 2 uren per week beschikbaar zouden worden gesteld.
Wel werd weder in de normaal-klasse de gelegenheid geopend oin
die zich in
52
de reeds verkregen kennis van de Fransche, Hoogduitsche en Engelsche
taal te onderhouden, maar het werd niet voor de leerlingen ver-
plichtend geacht, die lessen bij te wonen.
Met het oog op de bezigheden, welke van leerlingen gevorderd
worden hij gelegenheid van de overgangs- en toelatingsexamens der
hoogere burgerschool, werd aangenomen de vacantie voor het
eerste studiejaar, waarvan de lessen des morgens worden gegeven,
eenige dagen vroeger in de maand Mei te doen invallen, dan voor de
beide andere afdeelingen.
c. Onderwijzend personeel.
In de maand Januari 1889 nam de heer M. VAN BRUGGEN, benoemd
leeraar aan de hoogere burgerschool te Semarang, het onderwijs in
geschiedenis en aardrijkskunde voor het eerste studiejaar op zich.
Door het vertrek van den heer G. L. VERVER naar Soerabaja vielen
bij het begin van de maand Juli in het 1 e en 2e studiejaar de lessen
in natuurkunde en in het 1 e studiejaar de lessen in rekenkunde open.
Daarin werd voorzien, door aan den heer P. LEENDERTZ de lessen
in natuurkunde op te dragen voor beide studiejaren, terwijl de heer
L. VAN DER EST optrad als leeraar in het rekenen voor het 1 e studiejaar.
2. Leerlingen.
a. Aantal.
Het verslagjaar 1889 begon met 25 leerlingen, namelijk :
6 leerlingen voor het 1ste studiejaar
6 „ 2de
13 » » de normaalklasse.
b. Vermeerdering en vermindering vóór de vacantie.
Sedert het begin van het verslagjaar verlieten 2 meisjes de nor-
maalklasse, één wegens ziekte en één na goed afgelegd examen als
hul,ponderwijzeres.
33
c. Resultaten van de examens.
1. Overgangsexamens.
Op het einde van den cursus konden 5 leerlingen van het 1 e naar
het 2e studiejaar overgaan ; terwijl 2 leerlingen van laatstgenoemde
afdeeling voldoende waren gevorderd om de lessen in de normaal-
klasse te volgen.
2. Toelatingsexamens.
6 meisjes legden het toelatingsexamen af, en van haar konden 5
slagen. 2 van de laatsten verzochten toegang tot het l e studiejaar
der school.
Nog werden toegelaten 8 meisjes, die het bewijs van het hoofd
der school, welke zij hadden bezocht, konden overleggen, dat zij het
lager onderwijs met vrucht hadden bijgewoond, en voldoende kennis
van de beginselen der Fransche taal hadden verkregen. 1 meisje,
dat met succes de zusterschool te Soerabaja had bezocht, kon tot het
2e studiejaar worden toegelaten, onder voorwaarde, dat zij voor
enkele vakken ook de lessen in het eerste studiejaar zou volgen.
3 leerlingen van het tweede studiejaar verlieten de school, terwijl
1 oud-leerlinge weder toelating verzocht en verkreeg tot de normaal-
klasse.
2 leerlingen, die het bewijs konden overleggen, afgegeven door
bevoegde leeraren, dat zij het onderricht in de normaalklasse met
succes zouden kunnen volgen, werden ook nog toegelaten.
d. Aantal leerlingen bij het begin van den nieuwen cursus en op
het einde van het verslagjaar.
Het schooljaar 1889/90 begon met 34 leerlingen, namelijk :
11 leerlingen voor het 1ste studiejaar,
7 » » » 2de »
16 » » de normaalklasse.
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 3
34
Vóór het einde van het verslagjaar werden nog toegelaten :
tot het eerste studiejaar 1 leerling,
» » tweede » 1 en
1 toehoorderes voor 7 vakken ;
terwijl 1 leerling van deze klasse toegelaten werd tot de normaalklasse;
en tot de normaalklasse 1 leerling, benevens 2 leerlingen voor
bijzondere vakken.
Tevens verlieten 9 leerlingen van de normaalklasse de school ; van
haar hadden 7 met succes het examen voor de hulpakte afgelegd.
Onder ultimo December 1889 waren dus aanwezig in :
het eerste studiejaar 11 leerlingen,
» tweede » 7
de normaalklasse .... 9
te zamen 30.
))
en 1 toehoorderes,
» 2 toehoorderessen ;
e. Gedrag en ijver.
Gedrag en ijver der leerlingen lieten weinig te wenschen, en aan
het geregeld volgen der lessen hadden de 7 leerlingen der normaal-
klasse het te danken, dat de meesten harer met meer dan gewoon
succes het examen van hulponderwijzeres konden afleggen.
3. Schoolgebouw, leermiddelen, enz.De lessen worden gegeven in dezelfde lokaliteit, waarvan melding
is gemaakt in het vorig verslag.
In de behoefte aan leermiddelen en meubilair wordt op voldoende
wijze voorzien.
4. Geldmiddelen.De toestand der geldmiddelen liet bij voortdurend te wenschen over,
zoodat de directie der school met aandrang 's Regeerings geldelijke
steun heeft meehen te moeten inroepen (1).
( 1) Op dit verzoek is sedert in gunstigen zin beschikt doordien de Regeering. metingang van den cursus 1889,90 doch voorloopig tot einde December 1890, een maandelijkschsubsidie van f 400 ten behoeve der school heeft toegekend. Deze geldelijke ondersteuningzal voornamelijk daartoe moeten strekken, dat het schoolgeld verlaagd wordt, opdat hetonderwijs ook voor kinderen van min gegoeden toegankelijk wordt en voorts nog om eenederde klasse aan de school te kunnen toevoegen, ten einde het onderwijs eene gewenschteuitbreiding te doen ondergaan.
55
Inrichtingen voor middelbaar onderwijs, met de hoogereburgerschool te Semarang in verband staande.
Van het tweetal in vorige verslagen vermelde en te Semarang
gevestigde particuliere cursussen voor middelbaar onderwijs in enkele
vakken, werd de zoogenaamde » technische cursus" wegens vertrek
van den leeraar G. L. VERVER gestaakt.
De andere, een cursus voor scheikunde ten dienste van de leerlingen
van het »proefstation Midden Java", werd door den leeraar van de
hoogere burgerschool te Semarang P. LEENDERTZ gehouden van half
Januari tot einde April 1889 en bijgewoond door 9 jongelieden,
waarvan echter sommigen nog vóór de sluiting der lessen hunne
werkzaamheden in fabrieken en op landbouwondernemingen weder
hervatten moesten.
Hoogere burgerschool met vijija 'rigen cursus te Soerabaja.
1. Algemeene mededeelingen.
a. Toezicht en beheer.
Onder de leden der commissie van toezicht deden zich in den loop
van het verslagjaar de volgende mutatiën voor.
In de maand Mei vertrok het lid de heer J. SCHALY naar Nederland,
terwijl het lid de heer G. C. E. VAN DAALEN kwam te overlijden.
In hunne plaats werden in de commissie van toezicht benoemd de
heeren A. D. J. GROENEMEIJER en V. C. COSTER VAN VOORHOUT.
In December moest ook de heer J. SLUITER wegens vertrek naar
elders ontslag als lid verzoeken : zijne plaats was aan het einde van
het verslagjaar nog niet vervuld.
b. Onderwijzend personeel.
De uit Nederland ontboden leeraar voor het hand- en rechtlijnig
teekenen en het schoonschrijven, de heer J. Z. VAN DUCK kon in
36
April 1889 een aanvang maken met zijne lessen in die vakken, welke
blijkens het vorig verslag (blz. 38) zoolang door andere leeraren der
school waren waargenomen.
In Januari van het verslagjaar zag de leeraar W. L. D. ONKEN zich
genoodzaakt, wegens ziekte met verlof naar Europa te vertrekken ;
diens lessen in bet Engelsch gingen over op de leeraren D. KOLLING
en F. H. LEROY, terwijl het door deze gegeven onderwijs in reken-
kunde en Fransch voor een gedeelte werd opgedragen aan 'de heeren
B. J. STOFBERG en M. WIESSING.
Ter vervanging van den leeraar ONKEN werd in Mei 1889 tot docent
voor de Fransche taal en letterkunde benoemd de heer A. WIJNGAARD,
ambtenaar op non-activiteit en gewezen leeraar in dat vak.
Nadat ook de directeur der school, de heer H. J. C. BONEMEIJER in
Mei 1889 wegens ziekte met verlof naar Europa vertrokken was,
ging de directie der school nog in diezelfde maand over op een der
leeraren in de wis- en natuurkunde, den heer Dr. Tn. J. VAN
BUUREN.
In diens plaats werd in Juni tot leeraar benoemd de heer G. L.
VERVER, tot dusver docent in wis- en natuurkunde aan de hoogere
burgerschool te Semarang.
De absentiën der leeraren waren tamelijk gering.
Door ziekte was de leeraar VAN DIJCK bij het begin van den cursus
1889/90 verhinderd zijne lessen te geven ; hij verkreeg een maand
verlof naar Malang, na afloop waarvan hij den 1 e Augustus zijn dienst
aanvaardde.
De nieuw benoemde leeraar VERVER maakte den 21 en Juli een aan-
yang met zijn onderwijs ; vóór dien tijd moesten zijne lessen door den
directeur worden waargenomen.
Door de overige leeraren werden wegens ziekte 40 lesdagen of
± 180 lessen verzuimd.
De opengevallen lessen werden steeds door den directeur en de
overige leeraren waargenomen.
n
))
3eJ)) )) ))17
37
2. Leerlingen.
a. Aantal.
Op 1 Januari 1889 telde de school:
42 leerlingen in het P studiejaar,
))
21 » » » 2e
» » 4e
» » 5e
(waaronder 1 voor bij-
zondere vakken)
(waaronder 1 voor bij-
zondere vakken en 1
Chinees)
en 1 toehoorder16
»
8
»
Te zamen 104 leerlingen en 1 toehoorder.
De toehoorder der 4e klasse was hulpapotheker in het leger.
b. Vermeerdering en vermindering váór de vacantie.
Gedurende het tijdperk van Januari tot en met 30 April verlieten
de school:
2 leerlingen van het 1 e studiejaar,
1 leerling voor bijzondere vakken van het 2 e studiejaar,
2 leerlingen en 1 leerling voor bijzondere vakken van het 3e studiejaar,
1 leerling en 1 toehoorder van het 4 e studiejaar ;
terwijl in dien tijd geen leerling werd ingeschreven.
De twee leerlingen van de l e klasse vonden plaatsing in 't landelijke ;
de leerling voor bijzondere vakken van de 2e klasse werd smid ; een
leerling van de 3e klasse vertrok naar Holland en werd sedert ge-
a plaatst aan de Koninklijke militaire academie te Breda ; een ander
verliet de school wegens ziekte en de derde vond plaatsing op een
koffieland ; de leerling van de 4 e klasse vertrok naar Europa en is
thans leerling op de hoogere burgerschool te Leiden in de 4e klasse
terwijl de toehoorder wegens overplaatsing afgevoerd werd.
»
»
38
Bij het einde van den cursus 188889 werd dus de school bezocht
door:
40 leerlingen van het l e studiejaar
» » 2e
» » 38
» » » 48
)) )) „ 5e
Totaal 97 leerlingen.
c. Resultaten der examens.
1. Overgangsexamens.
Hieraan werd deelgenomen door alle leerlingen van de eerste vier
studiejaren, dus door 89 leerlingen, waarvan 66 dus ruim 74%
werden bevorderd, n.l.:
29 leerlingen van de l e tot de 2 e klasse of 75.5%
» » 28 » » 3 e » » 80%
» » 3 e » » 48 » » 57%
» » 4e » » 5 e » » 86.6%.
2. Eindexamen.
Van de 8 leerlingen van het 5e studiejaar slaagden allen in het
eindexamen.
3. Toelatingsexamens.
Deze werden in Mei afgenomen aan 61 candidaten voor de P e klasse ;
van deze slaagden 34 dus ruim 59%.
d. Aanwezig bij den aanvang van den nieutven cursus.
Van hen, die aan bet toelatingsexamen voor het 1 e studiejaar
hadden voldaan, werden hij de opening van den nieuwen cursus 27
20
14
15
8
»
))
»
16
8 ))
13 ))
39
ingeschreven en 1 als leerling voor bijzondere vakken ; terwijl 6 van
het verkregen recht geen gebruik maakten.
Bij het begin van den cursus slaagde nog 1 candidaat voor het
admissie-examen, welke daarna als leerling werd ingeschreven.
Nog werden tot de lessen toegelaten 1 oud-leerling van de 2e klasse,
1 oud-leerling van de 3e klasse, 1 leerling afkomstig van de hoogere
burgerschool te Semarang, welke aldaar tot het 2e studiejaar was
bevorderd, en 1 toehoorder in het 5e studiejaar.
Bij het begin van den nieuwen cursus werden afgeschreven als
leerlingen :
7 van de P ld., waarvan 5 tot de 2e kl. bevorderd waren,
4 » » 2e » » 4 » » 5e » » »
3 » » 3e » » 2 » » 4e » » »
1 » » 4'' » , welke niet bevorderd was,
alsmede 8 n 5 e » » allen bij 't eindexamen geslaagd waren.
Totaal 23 leerlingen.
Van de 7 afgeschreven leerlingen der l e klasse vertrokken 3 naar
Nederland, 2 naar de hoogere burgerschool te Semarang, 1 naar die
te Batavia en 1 werd klerk bij de Weeskamer te Soerabaja, van de
4 leerlingen der klasse werden 2 in den handel geplaatst : de 2
anderen vertrokken naar Nederland ; van de 3 leerlingen der 3» klasse
vertrokken 2 naar Nederland en 1 werd bij den post- en telegraafdienst
voorloopig geplaatst ; de leerling van de 4 e klasse kwam in Augustus
wederom op de school terug.
Van de 8 leerlingen, die het eindexamen aflegden, gingen 4 naar
het Gymnasium Willem III (afdeeling B) te Batavia om zich te
bekwamen voor het groot-ambtenaarsexamen,1 vertrok naar Amsterdam
om voor arts te studeeren, 1 vertrok naar Delft om voor ingenieur
te studeeren, een ander naar diezelfde plaats om zich te bekwamen
voor het groot-ambtenaarsexamen, terwijl 1 tijdelijk werd geplaatst
bij den post- en telegraafdienst te Soerabaja.
en
)1)1
2 leerlingen3 »
1 toehoorder
^,» » 3 e»
» 4e
)) 5 e
40
De nieuwe cursus werd dus geopend met :
37 leerlingen en 1 leerling voor bijzondere vakken in het 1
studiejaar
30 in het 2e studiejaar
18 » » » 3e »
7 » » » 4e (waaronder 1 Chinees)
13 » en 1 toehoorder in het 5e studiejaar
Totaal 105 leerlingen, 1 leerling voor bijzondere vakken en 1 toehoorder.
e. Splitsing der klassen in parallel-afdeelingen.
Het P en 2e studiejaar moesten weder bij het begin van den
cursus 1889-1890 in twee parallel-afdeelingen gesplitst worden.
f. Vermeerdering en vermindering na de opening van den nieuwen cursus.
Gedurende het tijdvak Juli--December werden alsnog afgeschreven:
5 leerlingen van de 1 e klasse2
12
»
))
))
» » 2e »
» » 3e »
» » 4e » (waaronder 1 Chinees),
alsmede de toehoorder van de 5e klasse.
Van de 5 leerlingen der le klasse vertrokken 2 naar Nederland,
22 naar de hoogere burgersshool te Batavia, terwijl 1 leerling de
school verliet om onder andere leiding zijne studie voor te zetten.
Van de 2 leerlingen der 2 e klasse staakte 1 de studie om op eene
fabriek werkzaam te zijn, de ander om zich speciaal voor te bereiden
voor het aspirant-officiers-examen, hetgeen ook het geval was met
den leerling van het 3e studiejaar. Van de 2 leerlingen der 4e klasseging één (de Chinees) in den handel, terwijl de ander wegens ziekte
zijne studiën moest staken.
Ingeschreven werden van Juli tot December :
1 leerling als toehoorder in de P klasse,
41
Van de laatste 5 leerlingen was één oud-leerling der school, die in
Mei bevorderd was tot de 36 klasse, een ander eveneens oud-leerling,
die niet tot het 5 e studiejaar was bevorderd, terwijl de overige 3
afkomstig waren respectievelijk van de hoogere burgerschool te
's Gravenpage, Semarang en Zwolle ; één werd in het 3e studiejaar,
de 2 anderen in het 4e geplaatst.
Op ultimo December waren dus aanwezig :
32 leerlingen, 1 leerling voor bijzondere vakken en
1 toehoorder in de l e klasse,)) » » 2e »
» » » 3e»
» » » 4e »
» en 1 toehoorder » » 5 e»
Te zamen 100 leerlingen, 1 leerling voor bijzondere vakken en 2
toehoorders.
g. Leeftijd.
De leeftijd der op 31 December 1889 ingeschreven leerlingen is
vermeld in de volgende tabel. De cijfers in de horizontale rij duiden
den leeftijd in jaren aan :
^8^
19
8
13
11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21Aantal
22 leer-lingen.
2, 3, 9 3 32
5 6! 3 28
3 I 7 ,1 6 1 19
-
-
2 , 1
2 2
2
2
1,
1 5
8
13
1 1
- 1 1 2
I 2 4 18 17 24 10 12 6 2. ,1 6 103
n
Eerste studiejaar.'
Tweede
Derde
Vierde
Vijfde
Leerlingen voorbijz. vakken ..
Toehoorder.... .
Te zamen...
42
h. Schoolverzuim.
Over het geheele jaar bedroeg het schoolverzuim 3.4% en wisselde
af tusschen 4.5 %% in Januari en 2.7% in Maart 1888.
i. Gezondheidstoestand.
Drie leerlingen verzuimden wegens ziekte, gedurende het eerstei
halfjaar, elk langer dan eene maand de lessen. In de laatste 3
maanden, de warmste van het jaar, werden door drie leerlingen
lessen verzuim : de eerste gedurende ééne maand, de tweede gedu-
rende 7 weken, de laatste gedurende 2 maanden.
Gezondheidstoestand der leerlingen mocht in het algemeen zeer
gunstig genoemd worden.
i . Gedrag en ijver.
De ijver van de leerlingen was vrij bevredigend ; hetzelfde kan
ook gezegd worden van het gedrag behoudens bij enkele lessen.
3. Bibliotheek en verzamelingen.
De bibliotheek werd aangevuld door voortzetting van tijdschriften
en vervolgwerken, alsmede door aankoop van boeken. Voornamelijk
werden op het gebied van aardrijkskunde de noodzakelijkste werken
en kaarten aangeschaft.
Met het samenstellen van eene bibliotheek, uitsluitend ten behoeve
van de leerlingen, dient noodzakelijk een aanvang gemaakt te worden.
Ten bate van het onderwijs in de natuurlijke historie ontving de
school eene goede verzameling hulpmiddelen uit Nederland.
Voor het onderwijs in de botanie wordt het hoogst wenschelijk
geacht een botanischen tuin aan te leggen, zooals bij alle andere
hoogere burgerscholen in Nederland, alsmede te Batavia en Semarang
aanwezig is.
43
Burgeravondschool te Soerabaja.
1. Algemeene mededeelingen.
a. Toezicht en beheer.
De voorzitter der commissie van toezicht, de luitenant-kolonel der
artillerie J. H. WAGENER en het lid de heer S. J. NUMANS werden
wegens vertrek in Juli van het verslagjaar eervol van hunne functiën
ontheven.
Ter vervanging van eerstgenoemde werd in diezelfde maand be-
noemd de heer A. D. J. GROENEíMEIJER, hoofd-ingenieur der 2 e klasse
bij den waterstaat en 's lands burgerlijke openbare werken.
De tweede hiervoren bedoelde vacature was onder ultimo December
1889 nog niet aangevuld.
b. Onderwijzend personeel.
Gedurende het jaar 1889 hebben onder het
volgende mutatiën plaats gevonden :
de heer H. W. A. S. LOKE, wegens vertrek naar Europa
Februari eervol ontslagen, werd als leeraar in de natuurkunde ver-
vangen door den leeraar aan de hoogere burgerschool te Soerabaja
K. M. MERTENS;
de heer J. J. WERST, wegens overplaatsing in Juli eervol ontslagen,
werd als leeraar in de Nederlandsche taal vervangen door den leeraar
aan de hoogere burgerschool te Soerabaja D. KOLLING;
de heeren J. SCHULLER en J. FABIUS, respectievelijk op 4 en 16
September overleden, werden als leeraren in de rekenkunde en meet-
kunde vervangen door de heeren B. IJSPEERT, hoofdonderwijzer hij
het lager onderwijs en J. G. VAN KOOTEN, t en luitenant ondercon-
structeur bij den artillerie-constructiewinkel;
de heer C. B. VON DULMEN KRUMPELMAN, wegens vertrek naar
Europa in Juni eervol ontslagen, werd als leeraar in het rechtlijnig
teeken vervangen door den leeraar aan de hoogere burgerschool
J. L. VAN DIJCK,
leeraarspersoneel de
in
44
Het onderwijs word zooveel mogelijk geregeld door de leeraren
gegeven, echter zijn ten gevolge van ziekte als anderszins meermalen
schikkingen noodig geweest, waarbij de opengevallen lessen onder
den directeur en de overige leeraren werden verdeeld.
2. Leerlingen.
a. Aantal.
Bij den aanvang van het jaar 1889 bedroeg het aantal leerlingen
32 ; tot liet bijwonen der lessen werd daarna nog 1 leerling toe-
gelaten. Van deze 33 leerlingen bezochten nog 24 de school bij
den aanvang van den cursus 1889/90.
Aangezien van de 42 candidaten, die zich tot bijwoning van den
nieuwen cursus hadden aangemeld, slechts 13 aan het toelatings-
examen voldeden en derhalve tot de lessen konden worden toegelaten,
bedroeg het aantal leerlingen bij opening van den cursus 1889/90 57.
De 2 toehoorders in de 3e klasse en 1 toehoorder van de 2e klasse
waren intusschen door vertrek naar elders of door den aard hunner
bezigheden niet meer in staat de lessen te volgen, terwijl 1 toe-
hoorder van de 2e klasse op eigen verzoek de lessen in die klasse
bij den aanvang van den nieuwen cursus nogmaals zoude volgen.
b. lndéelinq.
Van de 26 leerlingen , namelijk 3 in de 3de klasse , 8 in de 2de
klasse en 15 in 'de lste klasse, die den cursus 1888/89 tot het einde toe
gevolgd hebben, werden 2 leerlingen van de 3eklasse klasse ontslagen
met een bewijs dat zij den geheelen cursus met vrucht hadden door-
loopen, 4 leerlingen van het 2de en 6 van het 1ste leerjaar gingen in
eene hoogere klasse over, terwijl 1 leerling van de 3de, 4 van de
2de en 9 van de l e klasse gedurende het nieuwe cursusjaar de lessen
in die klassen nogmaals moesten volgen.
De nieuwe cursus 1889/90 werd alzoo geopend met :
5 leerlingen in de 3de klasse, waarvan 1 voor de 2 e maal
10 » » )) 2ile » 4 » » 2e » en
22 )) )) )) 1 ste » » 9 » » Z e of 3e maal.
45
De splitsing der lste klasse in twee parallel-afdeelingen werd, evenmin
als in 1888 (met 39 leerlingen), voor den nieuwen cursus (met
slechts 22 leerlingen) noodig geacht.
c. Aard der gekozen bestemming.
Van de 37 leerlingen , waarmede de cursus 1889/90 geopend
werd , hadden zich opgegeven :
van de 3de klasse :
4 voor machinist,
1 » opzichter bij den waterstaat ;
van de 2de klasse :
5 voor machinist,
3 » opzichter bij den waterstaat,
1 » landmeter,
1 » teekenaar :
van de 1 ste klasse :
8 voor machinist,
10 n opzichter bij den waterstaat,
1 » instrumentmaker ;
terwijl 3 leerlingen nog geene bepaalde keuze voor eenige betrekking
hadden gedaan.
d. Leeftijd.
De leeftijd der vorenbedoelde 37 leerlingen bij den aanvang van
den cursus 1889/90 wordt in onderstaande tabel aangegeven :
OUDERDOM—JAREN.
KLASSEN.21 20 19 18 17 16 15
Aantal
leerlingen.
5e klasse. 1 3 1 — 5
2e ,
1 e »
—
-
3
1
3 1
2 6
3
5 8
10
22
Totaal I 1 7 5 8 8 8
^..__...__.. •
37
De toehoorder was 30 jaren oud.
46
e. Plaatsing bij fabrieken en werkplaatsen.
Bij opening van den cursus 1889/90 waren alle leerlingen van de
3 e klasse en 7 leerlingen van de 2 e klasse bij gouvernementsinrich-
tingen en werkplaatsen of in particuliere ateliers werkzaam. Dit was
ook het geval met de leerlingen van de P e klasse afkomstig van den
cursus 1888/89, terwijl voor de 13 nieuwe leerlingen van de le
klasse, in verband met hun leeftijd en hunne lichamelijke ontwikkeling,
gelegenheid werd gezocht om hen practisch in eenig ambacht te
bekwamen.
De verdeeling der leerlingen over de verschillende inrichtingen aan
het einde van het verslagjaar wordt lager onder § f vermeld.
f. Vermeerdering en vermindering van het aantal leerlingen.
Zooals reeds vermeld is, bedroeg het aantal leerlingen bij den
aanvang van het jaar 1889 32. Tot het bijwonen van de lessen in
de 1 c klasse werd daarna nog 1 leerling toegelaten, terwijl vóár het
eindigen van den cursus de school werd verlaten door :
1 leerling van de 3e klasse en
1 v » » » , beiden wegens vertrek naar elders,
5 leerlingen » » 1 e » en wel
1 wegens vertrek naar elders,
1 van de school verwijderd wegens voortdurend gebrek aan ijver,
1 wegens plaatsing op eene koffie-onderneming,
2 zonder opgave van redenen.
Aangezien verder leerlingen van de 3 e klasse bij het eindigen
van het leerjaar de school verlieten met een getuigschrift dat zij de
lessen met vrucht gevolgd hadden, eindigde de cursus 1888/89 alzoo
met 24 leerlingen.
De nieuwe cursus 1889/90 werd, zooals hiervoren reeds gemeld
is, geopend met eene vermeerdering van 13 leerlingen in de l e klasse,
dus in het geheel met 37 leerlingen.
Na het afleggen van een voldoend admissie-examen werden tusschen-
47
tijds nog i leerlingen tot de l e klasse toegelaten, terwijl daarna 11
leerlingen de school verlaten hebben, namelijk:
in de 3 e klasse 2 leerlingen, waarvan :
1 geplaatst als leerling machinist bij de gouvernements marine,
1 zonder opgave van redenen vertrokken ;
in de 2e klasse 2 leerlingen, waarvan :
1 wegens vertrek naar elders,
1 » plaatsing in eene toko;
in de 1 e klasse 7 leerlingen, waarvan :
1 wegens vertrek naar elders,
1 » plaatsing bij den dienst der staatsspoorwegen,
» op eene suikerfabriek,
4 zonder opgave van redenen vertrokken.
Ten gevolge van deze mutatiera bedroeg liet aantal leerlingen op
den 31 en December 1889 51, over de klassen verdeeld als volgt:
3 leerlingen in de 3e klasse,
8 » » » 62e »
^ 0^.^ » » 1 e » en
bovendien nog 1 toehoorder in de 2 e klasse.
Hoedanig deze leerlingen bij de verschillende fabrieken en werk-
plaatsen waren te werk gesteld en hoevelen er voorloopig nog alleen
de school bezochten, wordt in het volgende overzicht aangegeven.
INRICHTINGEN.
Leerlingen
Totaal.3e klasse. 2e klasse. l e klasse.
Art illerie-constructiewinkel I 1 9 IIMarine-etablissement of fabriek voor de marine
en het stoomwezen I 3 3 7
Waterstaat 2 1 3
Particuliere ateliers 1 1 l 3
Nog op school I 6 7
Te zamen 3 8 20 31
1
48
g. Gedrag, ijver en schoolverzuim.
Het gedrag en de ijver der leerlingen lieten over het algemeen niet
te wenschen over ; slechts één leerling der 1 e klasse moest wegens
voortdurend gebrek aan ijver van school verwijderd worden, na reeds
herhaaldelijk door den directeur der school en namens de commissie
van toezicht, doch zonder eenig resultaat, tot betoon van meer ijver
te zijn aangespoord.
Het schoolverzuim was geringer dan in vorige jaren, zoodat geen
bijzondere maatregelen zijn noodig geweest om de leerlingen tot
getrouwer schoolbezoek aan te sporen
3. Verzamelingen.
Evenals in vorige jaren, werd voortgegaan met het uitbreiden van
de verzameling modellen, voornamelijk ten behoeve van het werk-
tuigkundig en bouwkundig teekenen.
Voorts is het voornemen opgevat om eene verzameling hulpmiddelen
voor het onderwijs in natuurkunde uit Europa te doen ontbieden.
4. Meubilair en verlichtingsmiddelen.
Het meubilair is zeer voldoende voor de behoefte.
Aan het in het vorig jaarverslag vermeld plan om de petroleum-
verlichting door gasverlichting te vervangen, werd tijdens de groote
vacantie na den cursus 1888/1889 uitvoering gegeven. Deze gasver-
lichting voldoet zeer goed.
5. Gebouwen.
De lessen werden gegeven in de lokalen der hoogere burgerschool,
die in alle opzichten voldoende mochten genoemd worden.
LAGER U\NIJS VOOR B EN SET
DEKEI GELIJKGESTELDEI,
S 1.
Mededeelingen van algemeenen aard.
Bij Gouvernemnents-besluit van 18 November 1889 N°. 5 (Staatsblad
N°. 247) werd de kostelooze toelating van kinderen van Inlandsche
militairen, bedoeld bij Staatsblad 1877 N°. 108, uitgestrekt tot hen,
wier vader op eervolle wijze het leger verlaten heeft of wel overleden is.
De circulaire van den Directeur van Onderwijs , Eeredienst en
Nijverheid dd°. 21 October 1889 N°. 10773, gaf nieuwe voorschriften
ter bespoediging en vereenvoudiging van de behandeling der aanvragen
om fondsen voor meubilair enz.; terwijl bij die van 1 November 1889
N°. 11169 eenige regelen en een leerplan voor het onderwijs in de
handwerken voor meisjes aan de openbare lagere scholen werden
vastgesteld.
Afwezigheid of ontstentenis van onderwijzend personeel gaf op
enkele plaatsen weder stoornis in den geregelden gang van het
onderwijs. Aan acht scholen werden de lesuren tijdelijk gewijzigd
met dien verstande, dat de leerlingen dagelijks in twee elkander
afwisselende groepen onderwijs ontvingen.
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 4
50
S 2-
Toezicht op het lager onderwijs.
In Juli van het verslagjaar werd de Heer W. P. GROENEVELDT,
Directeur van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid, benoemd tot
Lid in den Raad van Nederlandsch-Indië en vervangen door den
Heer P. H. VAN DER KEMP.
Bij Gouvernements besluit van 25 Januari 1889 N°. 5, werd voor
Lazvang (Pasoero3an) eerre Europeesche schoolcommissie ingesteld en
bepaald, dat zij met inbegrip van den voorzitter uit vijf leden zal
beslaan (1).
Met uitzondering van enkele werden alle scholen door de inspecteurs
bezocht.
Bijeenkomsten van de inspecteurs hadden in dit jaar niet plaats.
S 3
Akten van bekwaamheid tot het geven van onderwijs.
Gelegenheid tot het verkrijgen der akten van bekwaamheid werd
gegeven : te Batavia, Semarang en Soerabaja tweemaal, te Padang,
Hakasser, Amboina en Menado eenmaal.
Van de gelegenheid te Amboina werd geen gebruik gemaakt.
De tabel La A geeft een overzicht van de aantallen en de soort
der akten, die verlangd werden, alsmede van de uitkomsten der
examens. Daaruit kan blijken, dat 63 examens met gunstig en 60
met ongunstig gevolg werden afgelegd, dat is respectievelijk 7 minder
en 3 meer dan in 1888.
(`) Bij circulaire dd°. 9 Augustus 1889 N°. 8253, deelde de Directeur van Onderwijs,Eeredienst en Nijverheid den schoolcommissien mede, dat van benoeming of ontslag harerleden geene mededeeling aan het Departement behoeft gedaan te worden.
Vermelding van den datum der vergadering of der circulatie-lijst waarbij aangelegenhedenverhandeld zijn, werd den schoolcommissien bil het indienen harer missives voorgeschreven,bij circulaire van den Dirècteur van Onderwijs, Eeredienst en Nijverheid dd. 2 November1889 N°. 11207.
51
Op de lijst zijn niet medegeteld 12 candidaten (2 te Batavia, 6
te Semarang en 3 te Soerabaja) , welke zich vóór den aanvang der
examens terugtrokken.
De lessen aan de Gouvernements normaalschool te Batavia ( 1) werden
in het begin van liet verslagjaar gevolgd door 23 personen , namelijk
9 hulponderwijzers en 14 hulponderwijzeressen, van welke respectie-
velijk 8 en 11 tot het Gouvernements personeel behoorden.
Van dezen werden in den loop van 1889 13 afgeschreven, namelijk
5 hulponderwijzers (van welke één de hoofdakte had behaald) en
5 hulponderwijzeressen in 's lands dienst, alsmede één particuliere
onderwijzer en 2 particuliere onderwijzeressen.
Daarentegen werden ingeschreven: 5 hulponderwijzers en 4 hulp-
onderwijzeressen, alsmede 1 particuliere onderwijzer en 1 particuliere
onderwijzeres.
Bij deze mutatiën is 1 onderwijzeres dubbel geteld, die tengevolge
van hare opneming in 's lands dienst van de rubriek particuliere onderwij-
zeressen naar de rubriek gouvernements-personeel werd overgebracht.
De lessen werden dus op het einde van 1889 gevolgd door 21
personen, namelijk 8 hulponderwijzers en 10 hulponderwijzeressen
in 's lands dienst benevens 1 particuliere onderwijzer en 2 particuliere
onderwijzeressen.
Het schoolgebouw onderging eene zware reparatie.
Meubilair en bibliotheek verkeerden in goeden staat.
De inrichting werd verrijkt met ee rie belangrijke verzameling
hulpmiddelen voor het onderwijs in de natuurlijke historie.
De kosten der normaalschool bedroegen f 3476.48 tegen f 3188.50
in 1888.
4.
Getal en aard der scholen.In den loop van het verslagjaar worden zes nieuwe openbare
(') Aangaande de particuliere normaalschool tot opleiding van hulponderwijzeressen teSemarang zie men de mededeelingen hiervoren onder het hoofdstuk , handelende over deWilhelmina-school aldaar.
52
lagere scholen geopend, namelijk : ééne te Lazvang (Pasoeroean), eene
tweede school zoowel te Burenzorg en te Meester-Cornelis als te
Gombonq (nagelen) en twee meisjesscholen : ééne te Bandoeng (Pre-
anger-Regenischappen) en ééne te Poerworedjo (Bagelen).
Bij het einde van 1889 was nu het aantal openbare lagere scholen
geklommen van 135 tot 141 (waaronder 25 meisjesscholen), namelijk
107 op Java en Madoera, verdeeld over 65 plaatsen en 34 in de
buitenbezittingen, verdeeld over 25 plaatsen.
Twee der 18 in het begin van 1889 bestaande particuliere scholen
werden gesloten, namelijk die van den heer W. K. ENSERINK te
Temanggoenq ( gedoe) en die van mevrouw J. H. M. WITKAMP te
Neira (Banda).
Derhalve bedroeg het aantal dezer scholen bij het einde van 188916.
Staat La . B bevat opgaven van de aantallen openbare en particuliere
scholen in elk gewest aanwezig.
In afwijking van de in vroegere verslagen gevolgde gewoonte zijn
de openbare eerste lagere scholen en de openbare lagere meisjes-
scholen thans in staat La. B (ook bij de vergelijking met 1888) ge-
bracht onder de rubriek : scholen voor meer uitgebreid lager onderwijs.
Een uitzondering is echter te dien aanzien gemaakt met de eerste
school te Gombong, welke alleen in de heteekenis van eerst opgerichte,
niet in dien van het schoolreglement (artikel 28), eene eerste school
kan genoemd worden.
Blijkens de door de ambtenaren van binnenlandsch bestuur inge-
diende opgaven bedroeg op ultimo December 1889 het aantal kinderen
van Europeesche afkomst tusschen 6 en 14 jaren oud, welke van
onderwijs verstoken waren, 769 (1).
Van bedoelde kinderen bevonden zich op Java en Madoera 573 en
in de buitenbezittingen 196 en daarvan 473 en 185 op of nabij ge-
westelijke of afdeelingshoofdplaatsen en 100 en 11 elders in het gewest.
( t ) Hierbij zijn niet medegerekend Atjeh en Onderhoorigheden en Ternate, waarvan geeneopgaven ontvangen zijn. De vergelijking met vorige jaren wordt daarom achterwege gelaten.
de particuliere
» »
)) »
namiddagscholen,
teekenscholen,
gymnastiekscholen en
A.
B.
C.
53
De namiddaglessen in het teekenen aan eenige openbare lagere
scholen te Batavia, Semarang en Soerabaja werden op het einde van
1889 respectievelijk door 26, 90 en 20 of in het geheel door 136
leerlingen gevolgd, tegen 25, 81 en 25 of totaal 131 onder ultimo
1888.
Op den staat La B zijn de volgende inrichtingen voor lager onderwijs
niet vermeld :
D. » gouvernementsschool te Magelang voor Christenkinderen van
Inlandsche militairen, afkomstig uit de residentiën A mhoina, Ternate,
Menado en Timor.
Omtrent deze inrichtingen volgen hier eenige opgaven.
A. Namiddagscholen werden bij het einde van 1889 op 14 plaat-
sen, dat is 2 minder dan in 1888, aangetroffen, namelijk :
te Batavia:
l e. van de heeren L. G. GERHARD en Dr. H. ONNEN met 9 leerlingen;
2e. » » » R. SMIT en E. F. MOLL met 9 leerlingen ;
te Meester-Cornelis:
3e. van de heeren W. H. HEIJTMAN, J. OOSTENBROEK en W. J.
GERARDS met 38 leerlingen ;
te Pekalongan :
4e. van den heer B. STOUTJESDIJK met 23 leerlingen ;
te Semarang:
5e. van den heer C. J. Kox DE JONG met 12 leerlingen;
6e . van den heer C. WEGENAAR met 15 leerlingen ;
7e. van den heer J. VALK met 8 leerlingen;
8e. van den heer H. H. MOREU met 22 leerlingen ;
9e van Mevrouw A. W. VAN DUIJN met 7 leerlingen ;
te Antbaraiva :
10e . van den heer M. P. L. HANSEN met 12 leerlingen;
54
te Magelang :
11 e. van den heer H. W. DE VRIENDT met 8 leerlingen ;
te Soerakarta:
12e. van den heer E. ASBECK BRUSSE met 6 leerlingen ;
13e. van den heer J. VAN DER LOF met 16 leerlingen ;
te Djokjakarta :
14e. van de Vrijmetselaarsloge » Mataram" met 8 leerlingen
te Soerabaja :
15e. van den heer K. J. RAZELIUS met 55 leerlingen ;
16 e. van den heer J. KASTELIJN met 33 leerlingen ;
te Modjokerto:
17 e. van den heer M. MAASSEN met 7 leerlingen ;
te Pamakasan :
18 e . van den heer A. C. J. FOURNIER met 7 leerlingen ;
19 e . van mejuffrouw A. W. KUIPERS met 14 leerlingen ;
te Soemenep :
20e. van de heeren J. L. VAN DER MADE en J. ZEEVEN met 11 leerlingen;
te Padang:
21 e . van den heer J. VERSCHUIL met 12 leerlingen ;
te Makasser:
22e . van den heer J. J. LooIJÉ met 16 leerlingen ;
Dit maakt een totaal van 22 scholen met 367 leerlingen of 4 scholen
minder en 27 leerlingen meer dan in 1888.
De onder l e en 14 e vermelde scholen waren bestemd voor jonge-
lieden, die zich voor het examen ter verkrijging eener akte van
bekwaamheid als hulponderwijzer en hulponderwijzeres wenschten te
bekwamen ; aan de sub 9e en 19 e genoemde werd uitsluitend onderwijs
in de handwerken voor meisjes, aan die onder 21 e alleen in het
zingen gegeven ; aan de overige werd aanvullend onderricht in de
vakken van het gewoon en enkele vakken van het meer uitgebreid
lager onderwijs gegeven Onderwijs in handenarbeid naar de methode
van CLAUSON KAAS kwam niet meer voor.
55
De meeste leerlingen behoorden tot de bevolking der openbare
lagere scholen.
Het onderwijzend personeel bestond bijna uitsluitend uit personen
in 's lands dienst.
B. Particuliere teekenscholen vond men alleen te Soerabaja, namelijk :
die van den heer D. G. ALTMAN met 36 leerlingen en
» » » » G. W. DUMPEL met 15 leerlingen,
of te zamen met 51 leerlingen, dat is evenveel als in het vorige jaar.
C. Gymnastiekscholen werden gevonden :
l e . ééne te Semaranq met 21 leerlingen,
2 e. ééne te Djokjakarta met 64 leerlingen,
3e . ééne te Soerakarta met 90 leerlingen en
4e . ééne te Makasser met 23 leerlingen,
of in het geheel 4 scholen met 198 leerlingen, dat is 2 scholen
en 51 leerlingen minder dan in 1888.
D. De gouvernementsschool te Magelang, bestemd voor Christen-
kinderen van Inlandsche militairen, afkomstig uit de residentiën Amboina,
Terrtale, Menado en Timor, telde op het einde van 1889 55 leerlingen
(35 jongens en 20 meisjes), dat is 8 leerlingen (7 jongens en I meisje)
meer dan in 1888.
De hoogste klasse bestond uit 4, de middelste uit 6 en de laagste
uit 45 leerlingen.
Alle leerlingen genoten kosteloos onderwijs.
De school werd zeer geregeld bezocht. Elke leerling verzuimde in
1889 gemiddeld slechts 9 schooldagen, dat is 5 dagen minder dan
in 1888.
19 leerlingen verlieten de school ; geen hunner had alle klassen
doorloopen.
Het aantal bewaarscholen bedroeg op ultimo 1889 22, bevolkt met
1323 leerlingen, tegen 21 scholen met 1103 leerlingen in 1888.
Hier volgt eene opgave van bedoelde scholen en de plaatsen, waar
zij gevestigd waren :
56
te Batavia :
le. de eerste school der Vereeniging tot het verschaffen van voorbe-
reidend onderricht, hoofdzakelijk aan kinderen van minvermo-
gende Europeanen en met dezen gelijkgestelden, met 136 leerlingen
(82 jongens en 54 meisjes),
2e . de tweede school dier Vereeniging met 67 leerlingen (29 jongens
en 38 meisjes),
3e. de Fróbelklasse der Ursulinen te Noordwijk met 79 leerlingen
(31 jongens en 48 meisjes),
4e . die der Ursulinen te Weltevreden met 71 leerlingen (35 jongens
en 36 meisjes),
5e. de Christelijke bewaarschool met 82 leerlingen (36 jongens en
46 meisjes) ;
te Buitenzorg :
6e. de Fróbelklasse van mevrouw VAN DEN DUNGEN GRONOVIUS met 7
leerlingen (3 jongens en 4 meisjes) ;
te Tegal:
7 e. eene bewaarschool met 14 leerlingen (6 jongens en 8 meisjes) ;
te Semarang :
8e. de school der Vrijmetselaarsloge met 124 leerlingen (61 jongens
en 63 meisjes),
9e. de Fróbelklasse der Zusters Franciscanessen met 90 leerlingen
(34 jongens en 56 meisjes),
10e. die der Mariaschool met 60 leerlingen (25 jongens en 33
meisjes),
1 l e. die van het Roomsch-Katholieke weeshuis met 36 leerlingen (9
jongens en 27 meisjes) en
12e. die van liet Protestantsche weeshuis met 34 leerlingen (18
jongens en 16 meisjes) ;
te Soerabaja :
1 3e. de Fróbelklasse der Zusters Ursulinen met 110 leerlingen,
57
14e. de Fróbelklasse der meisjesschool van mejuffrouw ALMEROOD met
33 leerlingen ;
te Probolinggo :
15 e. de bewaarschool van mejuffrouw KUHR met 49 leerlingen (26
jongens en 23 meisjes) ;
te Magelang :
168. Bene bewaarschool met 24 leerlingen (11 jongens en 13 meisjes) ;
te Djokjakarta:
17 e. eerre school van de Vrijmetselaarsloge met 86 leerlingen (44
jongens en 42 meisjes) ;
te Soerakarta :
18e. die der Vereeniging »de Solosche Fröbelschool" met 65 leer-
lingen (28 jongens en 37 meisjes) ;
te Padang :
19 e. de Fróbelklasse der Zusters van Liefde met 46 leerlingen (22jongens en 24 meisjes) ;
20e. de school der Vrijmetselaarsloge met 48 leerlingen (19 jongens
en 29 meisjes);
te Dakasser :
21 e. de bewaarschool van mejuffrouw VAN HASSELT met 37 leerlingen ;
te Neira (Banda) :
228. die van mejuffrouw E. C. DE VRIES met 25 leerlingen.
De Bataviasche Ambachtsschool, welke door een gouvernements-
subsidie van f 3000.— 's jaars gesteund wordt, telde onder ultimo
December 1889 75 leerlingen, van welke 55 tot de smeedlessen en
20 tot de timmerlessen werden gerekend, terwijl zich nog 9 sollici-
tanten, waaronder ook van plaatsen buiten Batavia, hadden aangemeld,
aan wier verzoek om toelating niet dadelijk kon worden voldaan.
In den loop van het jaar werden 56 nieuwe leerlingen toegelaten
40 voor de smeed- en 16 voor de timmerlessen.
Daarentegen verlieten 49 leerlingen de school om verschillende
redenen, daaronder 5 wegens het afleggen van het examen voor op-
58
zichter bij de Burgerlijke Openbare Werken en 12 andere, die in
verschillende betrekkingen werden geplaatst of door het onderwijs,
dat zij genoten, hiertoe geheel of gedeeltelijk in staat gesteld, met
handenarbeid geld gingen verdienen, terwijl 1 overging tot den Post-
en Telegraafdienst.
De klacht moet herhaald worden dat verscheidene leerlingen ,
waaronder zeer geschikte, de inrichting veel vroeger verlieten dan in
hun eigen belang wenschelijk was.
Het toekennen van daggeld, beproefd als middel om het ontijdig
vertrek van leerlingen tegen te gaan, schijnt tot dusverre weinig
invloed te hebben uitgeoefend. Eene verhooging en uitbreiding der
daggelden zou wellicht eenige verbetering kunnen aanbrengen, maar
de toestand der finantiën laat niet toe, hiermede verder dan thans te gaan.
Tengevolge der optreding van een Directeur, die met het beheer
der geheele inrichting, ook met de regeling van en het toezicht op
het practisch en theoretisch onderwijs belast is, kon aan de theoretische
lessen eene gewenschte uitbreiding gegeven worden.
De lessen in de wiskunde werden in twee afdeelingen gesplitst.
De tot de hoogste afdeeling behoorende leerlingen ontvingen tevens
onderwijs in :
het werktuigkundig teekenen en de beginselen van machinenbouw,
de leer der bouwstoffen,
de beginselen van natuur-, werktuig- en stoomwerktuigkunde.
Door het ontbreken van bepaalde eischen voor het machinisten-
examen, was het tot dusverre niet mogelijk op afdoende wijze een
cursus ter voorbereiding voor dit examen te organiseeren.
In het personeel der onderwijzers, die de theoretische lessen als
bijzaak waarnemen en alleen over de namiddag- en avonduren kunnen
beschikken, , hadden eenige ongewenschte mutatiën plaats.
De uitslag eener in Maart uitgespeelde geldloterij heeft het bestuur
in staat gesteld om de voorbereidende maatregelen voor de oprichting
van twee geprojecteerde gebouwen te nemen.
59
Het eene zal de noodige ruimte bevatten voor de smederij, de
bankwerkerij, den timmermanswinkel alsmede voor een paar maga-
zijnen en kantoren.
Het andere zal drie ruime schoolvertrekken ten behoeve van de
theoretische lessen en eene eenvoudige woning voor den directeur
bevatten.
§5.
Omvang van het onderwijs.
De omvang van het onderwijs onderging wederom Benige uitbreiding
doordat vergund werd aan de gemengde scholen te Tjandi (hoofdplaats
Semarang), Soemenep, Magelang en Gorontalo de beginselen van de
Fransche taal te onderwijzen. Het onderricht in de beginselen der
Engelsche taal aan twee scholen te Soerabaja (de 1 e gemengde school
A en de l e meisjesschool) werd voortgezet, ook dat in de vrouwelijke
handwerken aan de gemengde school te Pekalongan.
De regelen en het leerplan voor het onderwijs in vrouwelijke
handwerken, welker vaststelling in § 1 vermeld werd, hebben ten
doel de eenheid bij het onderwijs in dat vak te vorderen, en- kunnen
beschouwd worden als eene aanvulling van het algemeene leerplan,
laatstelijk vastgesteld bij 's Directeurs besluit van 13 September 1877
N°. 10026.
Onder de leerlingen der openbare eerste lagere school te Gombong
(Bagelen) (zie omtrent deze school de mededeeling onder § 4) zijn
medegeteld 96 jongens tusschen 16 en 18 jaren oud (militaire
pupillen), die met het oog op hunne geringe vorderingen afzonderlijk
onderwijs ontvangen. Zij zijn in drie afdeelingen gesplitst, waarvan
de laagste 2, de middelste 59 en de hoogste 35 leerlingen telde.
Aan de meeste particuliere scholen werden behalve de vakken van
het gewoon lager onderwijs, ook eene of meer vreemde talen, de
gymnastiek, het teekenen, de nuttige en fraaie handwerken voor
meisjes, aan enkele bovendien de wiskunde onderwezen.
60
Aan 8 van de 141 openbare en aan 1 van de 16 particuliere
scholen waren geene leerlingen vergenoeg gevorderd om eene hoogste
klasse te vormen.
Het aantal leerlingen in de hoogste klasse van alle scholen te
zamen bedroeg ruim 14 percent van het aantal leerlingen, dat is
ongeveer 1 percent meer dan in het vorige jaar.
6.
Onderwijzend personeel.
De rapporten over de geschiktheid en het gedrag der onderwijzers
en onderwijzeressen waren in den regel gunstig.
Op vier onderwijzers werden de straffen toegepast, vermeld in
artikel 8 van de bepalingen tot regeling van de klassen en de bezol-
digingen der onderwijzers (Staatsblad 1876 N°. 76a). Een van hen
werd teruggesteld in eene lagere klasse; voor de drie andere werd
een bepaalde tijd aangewezen, die ter erlanging van verdere trakte-
ments verhoogingen buiten berekening blijft.
De onderwijzersvereeniging te Batavia en die te Soerabaja hielden
geregeld elke maand vergaderingen ter bespreking van onderwerpen
het lager onderwijs betreffende.
De eerste telde onder ultimo December 1889 36, de tweede 20
leden.
De staat La C bevat opgaven van de aantallen onderwijzers, onder-
wijzeressen en kweekelingen, die bij het einde van 1889 in elk
gewest zoowel aan de openbare als aan de particuliere scholen gevonden
werden.
Staat La D bevat eene naamlijst van de inspecteurs en van het
onderwijzend personeel aan de openbare lagere scholen.
Staat La E geeft een overzicht van de mutatiën, welke gedurende
het jaar 1889 onder dit personeel plaats hadden.
6i
Blijkens staat La C bestond het personeel:
a. aan de openbare scholen uit :
116 hoofdonderwijzers (+ 2) (1),
25 hoofdonderwijzeressen (+ 2),
158 hulponderwijzers (+ 18),
135 hulponderwijzeressen (-----. 11),
2 mannelijke kweekelingen (-- 3) en
2 vrouwelijke kweekelingen ( — 5) ;
b. aan de bijzondere scholen uit :
7 hoofdonderwijzers (— 1),
9 hoofdonderwijzeressen ( 1),
20 hulponderwijzers (+ 4),
63 hulponderwijzeressen (+ 1),
0 mannelijke kweekelingen (— 2) en
5 vrouwelijke kweekelingen (-1- 1).
Het geheele personeel hij het, openbaar lager onderwijs in dienst, (2)
met inbegrip van hen, die met buitenlandsch verlof afwezig (27
onderwijzers en 14 onderwijzeressen), op nonactiviteit (1 onderwijzer
en 1 onderwijzeres) of bij andere takken van dienst gedetacheerd
waren (2 onderwijzers en 1 onderwijzeres bij het middelbaar, alsmede
15 onderwijzers bij het inlandsch onderwijs) bestond onder ultimo
December 1889 uit :
63 onderwijzers der P klasse,
133 » 2 e »
53 » 3 e » met akte van bekwaamheid als
hoofdonderwijzer,
70 onderwijzers der 3e» met akte van bekwaamheid als
hulponderwijzer,
12 onderwijzeressen der P klasse,
(1) De cijfers tusschen haakjes geven het verschil met 1888 aan.(2) De kweekelingen, allen onbezoldigd, zijn hier niet medegeteld.
62
31 onderwijzeressen der klasse,
10 D » 3e » met akte van bekwaamheid als
hoofdonderwijzeres en
124 » 5e » met akte van bekwaamheid als
hulponderwijzeres.
Het geheele uit 's lands kas bezoldigde personeel bestond derhalve
uit 496 personen :
319 mannen , van welke 249 of 78 percent de hoofdakte beza-
ten, en
177 vrouwen, van welke 53 of 30 percent in het bezit der hoofdakte
waren.
Een jaar te voren waren deze cijfers :
totaal 487 personen.
293 mannen, van welke 232 of 79 percent met de hoofdakte en
194 vrouwen, van welke 52 of bijna 27 percent met de hoofdakte.
In de verschillende opgaven zijn niet begrepen 38 hulponderwijze-
ressen, die op haar verzoek zonder bezoldiging aan verschillende
openbare lagere scholen waren werkzaam gesteld.
Uit staat La E is het volgende overzicht betreffende de mutatién
gedurende 1889 getrokken :
8 onderwijzers en
1 onderwijzeres overleden ;
3 onderwijzers en
b. 8 onderwijzeressen werden eervol uit 's lands dienst ont-
slagen ;
1 onderwijzer en
c. 122 onderwijzeressen werden eervol uit hunne betrekking
ontslagen of van tijdelijke werkzaamstelling ontheven ;
d. 6 onderwijzers gingen over in andere betrekkingen;
11 onderwijzers ene.
5 onderwijzeressen vertrokken met verlof naar Europa;
a. i
63
6 onderwijzers en
f .
3 onderwijzeressen werden herbenoemd na nonactiviteit of
aangesteld na terugkeer van verlof:
36 onderwijzers en
13 onderwijzeressen traden hij het lager onderwijs in dienst ;
g. van dezen waren 26 onderwijzers en 5 onderwijzeressen
uit Nederland gezonden en hadden zich 10 onderwijzers
en 10 onderwijzeressen in Indië aangemeld ;
1 leeraar bij het middelbaar onderwijs werd bij het lagerh.
onderwijs overgeplaatst.
Uit de vergelijking van deze opgaven met de gelijksoortige in het
vorige verslag, blijkt voor de aangegeven rubrieken :
n. eene vermeerdering van 4 personen,
h. eene vermeerdering van 4 »
c. eene vermeerdering van 3 »
d. eene vermeerdering van 1 persoon,
e. eene vermindering van 2 personen,
1. eene vermindering van 7 »
f1 . gelijke cijfers en
h. eene vermeerdering van 1 persoon.
7.
Getal en aard der leerlingen.
De staten La F, G en H bevatten gewestelijke opgaven betreffende
den leeftijd en het geslacht der kinderen van Europeanen en met
dezen gelijkgestellen, welke bij het einde van 1889 de lagere scholen
bezochten, alsmede eene vergelijking van de totalen met die van het
vorige jaar.
Het aantal der bedoelde leerlingen bedroeg blijkens staat La F aan
de openbare scholen 10955 (6126 jongens en 4829 meisjes), of 325
(169 jongens en 156 meisjes) meer dan in 1888,
64
blijkens staat La G aan de particuliere scholen 2351 (722 jongens
en 1629 meisjes), dat is 27 meer (36 jongens meer en 9 meisjes
minder) dan in 1888, en
blijkens staat La H aan alle scholen te zamen 13306 (6848 jongens
en 6458 meisjes), of 352 (205 jongens en 147 meisjes) meer dan
in 1888.
De staten La. I en K bevatten voor elke school in het bijzonder —
La. I voor de openbare en La. K voor de particuliere scholen -- opgaven
omtrent de samenstelling van het onderwijzend personeel, de verdeeling
der leerlingen naar landaard, kunne en vorderingen op het einde van het
verslagjaar, alsmede omtrent het schoolverzuim en de leerlingen, die
in den loop van het jaar de school verlieten ; de totalen zijn vergeleken
met die van 1888.
Aan de openbare scholen werd door 434 personen (kweekelingen
en onbezoldigde hulponderwijzeressen zijn hierbij niet medegerekend)
onderwijs gegeven aan 11916 leerlingen, dat is gemiddeld één onder-
wijzer of onderwijzeres op 27.4 leerlingen ; in 1888 was deze verhouding
1 op 27.2.
Onder de leerlingen kwamen 961 kinderen van inlanders en vreemde
oosterlingen voor, namelijk :
344 inlandsche christenen (246 jongens en 98 meisjes),
438 inlanders, niet-christenen (418 jongens en 20 meisjes) en
179 vreemde oosterlingen (169 jongens en 10 meisjes).
Een jaar te voren beliep het aantal niet-Europeesche kinderen 897
of 64 minder dan in 1889.
5795 leerlingen genoten kosteloos onderwijs, dat is 48.6 percent
van het geheel tegen 49 percent in het vorige jaar.
In verband met hunne vorderingen waren de leerlingen aldus
verdeeld:
5916 leerlingen bevolkten de laagste, 4543 de middelste en 1457
de hoogste klasse, dat is achtereenvolgens 190, 144 en 55 meer dan
in 1888.
65
Het gemiddelde schoolverzuim per leerling bedroeg in 1889 bijna
21 dagen, dus ongeveer evenveel als in vorige jaren. Uit den aard
der zaak liep dit gemiddelde voor elke school in het bijzonder zeer
uiteen. Van de scholen, die liet geheele jaar in werking waren, bad
die te Palembang het geringste verzuim (4 dagen per leerling) en die
te Kraksaan het hoogste (51 dagen per leerling).
Na alle klassen doorloopen te hebben verlieten 563 leerlingen de
school tegen 560 in het jaar te voren.
Om andere redenen dan wegens volbrachten leertijd werden 4411
leerlingen afgevoerd (of 377 eieer dan in 1888), welke zich echter
grootendeels weder hij andere scholen lieten inschrijven. Bijzonder
groot is liet aantal niutatiën op plaatsen, waar nieuwe scholen worden
opgericht en waarheen dan een aantal leerlingen van de daar be-
staande scholen overgaan ; dit had in liet verslagjaar te Meester-Cornelis,
Buitenzorg, Bandoeng, Poerworedjo en Gombong plaats.
Aan de particuliere scholen werd door 99 personen — ook hier zijn
de kweekelingen niet medegeteld -- onderwijs gegeven aan 2354
leerlingen, dat is gemiddeld 1 op 24.8 tegen 1 op 24.3 in 1888.
Het getal niet-Europeesche leerlingen bedroeg slechts 3 kinderen
(jongens) van inlanders, niet-Christenen. Kinderen van vreemde ooster-
Engel' kwanten niet voor, evenmin als in de beide vorige jaren. Op
het einde van 1888 bezochten 6 kinderen van inlanders de particuliere
scholen, namelijk 1 Christen-meisje en 5 niet-Christenen (4 jongens
en 1 meisje).
De verdeeling der leerlingen naar hunne schoolklasse was als volgt
984 waren in de laagste, 793 in de middelste en 577 in de
hoogste klasse geplaatst, dat is respectievelijk 13 minder, 14 minder
en 51 meer dan in 1888.
Wederom waren de opgaven betreffende het schoolverzuim onvolledig,
zoodat daaruit geen gemiddeld cijfer kan opgemaakt worden.
Het aantal leerlingen, die de school verlieten, bedroeg — voor zoo-
veel opgegeven 552, waarvan 154 na alle klassen doorloopen teMiddelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 5
66
hebben en 398 om andere redenen. Dit maakt 31 (11 van de eerste
en 20 van de laatste rubriek) meer dan in 1888.
S 8.
Schoollokalen, onderwijzerswoningen, schoolmeubelen,leermiddelen, schoolbibliotheken.
Ten behoeve van vijf scholen : de l e school B en de 2e school te
Batavia, de 2e school en de meisjesschool te Meester-Cornelis en de
school te Bandjarnegara werden nieuwe landsgebouwen opgericht.
Aan het onderhoud der overige gebouwen voor scholen en onder-
wijzerswoningen werd de noodige zorg besteed.
Eenige schoollokalen behoeven vergrooting of verbetering.
Schoolmeubilair en leermiddelen verkeerden over het algemeen in
goeden staat.
De inrichting der meeste particuliere scholen was zeer voldoende.
De bestaande schoolbibliotheken werden onderhouden en uitgebreid;
eenige nieuwe werden aangelegd.
0p het einde van 1889 waren aan 127 openbare lagere scholen
(7 meer dan in 1888) kinderbibliotheken verbonden, te zamen 28020
werkjes bevattende, dat is 1917 meer dan in 1888.
6 7
Uitgav
en en
ontvan
gsten
van h
et ope
nbaar
lager o
nderlij
s in
Nederla
ndsch-
Indie
gedure
nde 1
889.
AAN
TAL
O
««
"»«
•»
«
UR
EN
. U
IT
GA
VE
N.
ON
TV
AN
GS
TE
N.
VE
RS
CH
IL.
KO
STE
N
PE
R
AA
NM
ER
KIN
GE
N.
LE
ER
LIN
GE
N,
LE
ER
LIN
G.
1889
a.
Aan
tra
ktem
ente
n, r
eisk
oste
n en
z. v
an
|
, >
(*
) j)
e ge
talle
n in
de
in
spec
teur
s f
3477
8 09
5
: i
deze
ko
lom
om
vatt
en
b. »
in
dem
nite
it v
oor
schr
ijflo
onen
aan
i
<
1 a
l de
kind
eren
di
e in
de
pla
atse
lijke
sch
oolc
omm
issi
en.
»
5525
—
j
den
loop
van
het
jaar
c.
»
trak
tem
ente
n en
toe
lage
n va
n on
- j
i sc
hool
onde
rwijs
heb
ben
derw
ijzer
s,
onde
rwijz
eres
sen
en
geno
ten
bedi
ende
n .
1344
875
63
i d.
»
aa
ndee
len
der
onde
rwijz
ers
en o
n-
' de
rwij
zere
ssen
in
de s
choo
lgel
den
»
2125
4 69
•
e.
»
boek
en,
scho
olbe
hoef
ten,
m
eu-
i bi
lair
, en
z .
5463
2 72
f.
»
ople
idin
g va
n on
derw
ijzer
s »
34
76 4
8
g.
»
onde
rhou
d de
r geb
ouw
en, v
erni
eu
win
gen
en n
ieuw
e w
erke
n »
10
0960
91
j h.
»
lo
kaal
huur
>
4
01
00
—
1
i. »
hu
ishu
ur-i
ndem
nite
it a
an o
nder
- !
\
wijz
ers
en o
nder
wij
zere
ssen
....
»
330800—
!
| To
taal
f
1934
303
52*
f 21
2547
71
/ 17
2175
5 8
i5
1689
0 /
101
94
1888
A
an g
ezam
enlij
ke
uitg
aven
•
1845
518
51
5
»
2071
06 0
75 .
1638
412
44
16121
»
10
16
3
r 1889 |
mee
r f
8878
5 01
f
5441
63
5 /
83
343
37
s 769
/ 0 3
1
|
min
der
, —
—
—
—
—
—
—
„
Serang.
Hoofdplaats ......
1 e school A ......
1 e school B ... .
68
Specificatie der ontvangsten en der uitgaven, genoemd onder la c.,
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel ( 1) .Onderhoud
van
meubilair.
Schrijf-
behoeften , oor
gratis
leerlingen.
Onderwijzers
ofonderwijzeressen.
liedrag.Totaal per
school.
1ste Inspectie-Bantam.....
Batavia.....
2e kl. f 4800.—'--
onderwijzeres . . . . » 1500. —
bediende. » 90.—
1 e kl f 6550.—`e » . » 3700.—
3 e » . » 2100.—
Je » . » 1500.—
hulponderwijzeres . » 1600.--
» . . » 1920.—
bediende. » 120.—
1 e kl f 6350.—
2e » » 4200.--
3e » » 2605.---
hnlponderwijzeres . » 2225.—
» »1 375 —
bediende. » 120.—
I 6390 I 15 f 40
» 17490
90» 15875 » 85 » 82e school 1 e kl f 6000.---
2e » » 3100.--
3e » » 1575.--
3e » , » 1800.—
hulponderwijzeres . » 1620.—
» » 1500.--
bediende. » 120.—» 16015 » 595 » 223
3e school 1 e kl f 6000.-
2 e » a 4400.-
3e » » 1750.
tijd. hulponderw » 875. --
bediende. » 120.—20» 13145 » 230 » 98
4e school. 1 e kl ,f' 5300.—
2e » » 5100.--
Transporteeren ... f 10400.-- I 68915 I 925, f 370 10
35
57
835
69
d. en e. in den staat van uitgaven en ontvangsten op blz. 67,
Totaal.Leermiddelen
enprijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangenschoolgelden.
TOELICHTINGEN.
afdeeling,
f 98 f 41 86 I 6585 21
li
I 418 625
( 1 ) In deze kolom zijn niet medegerekend de voor-loopige traktementen der uit Nederland gezondenonderwijzers ; de traktementen, uitbetaald over denduur der reis bij overplaatsing en de bezoldigingender 3 teekenonderwijzers te Batavia, Semarang enSoerabaja, respectievelijk f 2659.63 ,f 4360 en f 3600.
79 36» 240 » 686 » 18417 » 6867 905
74 375» 131 286 » 16387 475 » 2867
,
»
I
» 587 405 » 119 24
384 415 5) 165 60'
1442 575 1300 335
» 14023
» 17539
I 72952
645 » 1192 375
22 » 1656 05
fYf300291 33
SGHOLEN.GEWEST.
Transporteeren .. . f 16450.-- f 132925
70
UITGAVEN.
Traktementen van hetonderwijzend personeel.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport ..... f 10400.- f 68915
Batavia..... 4e school 3e kl. » 1800.-hulponderwijzeres. » 1650.-
» » 2000.--bediende. 120.-
» 159705e school 2e kl t 4900.-
3e ^ » 2150.-bediende.. » 120.-
» 71701 e kl .... f 6000.-6e school 2e p » 4800.-3e ^ » 1925.-hulponderwijzeres. » 1920.-
» » 1850.---
tijd. » • » 375.-bediende. » 120.-
» 169901 e Meisjesschool... 1 e kl f 4900. --
2e » » 3000.-hulponderwijzeres. » 2100.-
» . . » 1550.-^► . • a 1500. ---
bediende. » 120.-» 13170
2e Meisjesschoo 1 e kl • f 4200.-2e » » 3300.-hulponderwijzeres . » 1050.-
» . » 2040.-bediende » 120.-
» 10710
. 1 e kl f 6600.-
1 . school. 2e » » 3350.-3e » » 2500.-hulponderwijzeres. » 700.-
» » 250.-3e kl. » 2175.-tijd. hulponderw » 875.-
50» 67
Onderhoudvan
meubilair.
Schrijfbehoeften voor
gratisleerlingen.
925 370 10
60-- » 146
30 - » 75 25
»
»
» 80 » 173
» 467
75
45
f 1162 50 1232 55
» 669 25
152
175» 2373
» 8044 25
» 838 75
Ontvangenschoolgelden.
TOELICHTINGEN.
» 337 33 » 237 32. » 17818 40
259 28 > 804 425 » 14233 705
> 273 385 83 875 ) 11602 21
- f 2507 965 f 140583 01 5 f , 25079 65f 2755
33I 13002
Leermiddelenen
prijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Totaal.
f 1442 575 f 1300 35 72952191
y 270 73 » 66 91 » 16513 64
» 17170 » 15 20 » 7462 5
71
72
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
van
meubilair.
Schrijf-
behoeften voor
gratis
leerlingen.
Onderwijzers
ofonderwijzeressen.
Bedrag.Totaal per
school.
Batavia ... .
Per transport..... f 16450.-
bediende. » 90.-
f 132925 1162 50 1232 55
2e school (') .....16540 180 57 30
l e kl . f 3950.-2 e » » 2225.-hulponderwijzeres . » 1-100.-bediende. 90.-
» 7665 » 1337 » 66 252e kl. f 4250.-hulponderwijzeres . » 1500.-
Meisjesschool..... .
» . » 1500.-bediende. » 1 20.-
» 7370 » 120 0 250 601 e kl f 6150.-Buitenzorg....... .
I eschool....... 2 e » » 4200.-3e » » 1625.-3e » » 1775.-hulponderwijzeres . » 1500.-tijd. » . » 1500.-bediende. » 90.-
» 16840 » 5351 e kl f 5800.-2e school
2 e » » 3100.-3e » » 1425.-hulponderwijzeres . » 1500.-bediende. » 90.-
» 11915 » 215 n 90 501 e kl f 4800.-Meisjesschool..... .
2e » » 3300.-
hulponderwijzeres. » 2340.-» » 2100.-
bediende. » 90.-» 12630 » 676 » 306 40
2 e kl f 3600.-
hulponderwijzeres . » 2100.-
bediende » 90.-
Krawang... Poewakarta ...... .
Preanger Re-gqntschappen.
Bandong » 5790, » 60 » 30
1 e kl. f 6600.--
2 e » » 4350.-,
50Transporteeren f 10950.- f 211675 f 4285 f 2033 60
75
Totaal.Leermiddelen
en
prijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangen.schoolgelden.
TOELICHTINGEN.
f
»
2755
270
520
211
,145
975
07
f 2507
464
30
144
965
20
775
70
f 140583
» 17511
» 9620
» 8096
015
64»
37
f
»
»
»
25079
4642
307
1447
63
01
75
( 1 ) De school werd in April 1889 geopend.
» '225 75 » 450 025 » 18050 775 » 4500 25
» 870 19 » 2 99 » 13093 68 » 29 875
» 338 95 » 250 50 » 14 201 85 » 2505 —
» 84 74 » 105 225 » 6069 96» » 1052 25
5276 82 f 3956 38 f 227227 30 f 39563 76»
Pranger Re-gentschappen.
Cheribon . . .
PadangscheBenedenlan-
Meisjesschool (') . .
Soekaboemi. ......
Tjandjoer
Garoet . . .
Hoofdplaats . Gemengde school ..
Meisjesschool .....
Indramajoe
Padang l e school
f 211675
» 15165
» 765
» 8210
» 5940
» 5165
» 11340
» 6960
» 4890
f 270110
44
44
74
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
50
»
»
(3)
»
60
732
156
50
»
a
Per transport ... f 10950,--3e kl. » 17.5.-hulponderwijzeres . » 2400.—bediende. » 90.—
2e kl f 750.—
tijd. hulponderw —bediende. » 15.
2e kl f 4750.--3e » » 1500.--hulponderwijzeres. » 1745.—
» » 125.--bediende. a 90.---
2e kl f 4350.--hulponderwijzeres . » 1500.--bediende. » 90.—
2e kl. f 4200.—tijd. hulponderw. . » 875.—bediende » 90.—
ie kl . . . . . . . . . . . f 5500.—2e » » 4375.--tijd. hulponderw » 1375.—bediende. » 90.--
2e kl f 3900.—Wd. hulponderw. . . » 2970.—bediende. f 90.—
2e kl f 3300.—hulponderwijzeres. » 1500.--bediende.. » 90.—
f e kl f 6000.—26 » » 4200.---3e » » 1700.—
--_---_ —Transporleeren . . . 11900.—
f 4285
» '216(3)
» 20
» 40
f 5510
2033 60
122 985
10 65
54 25
» 47 25
» 9 50
» 58 75
» 146 40
» 1 175
f 2495 135
78
Totaal.Leermiddelen
enprijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangenschoolgelden.
TOELICHTINGEN.
j' 5276 82 3956 38 i 227227 30 f 39563 765
» 246 71 » 223 -- » 15817 69 5 » 2230 —( 1) Op 18 November 1889 geopend.
» 224 81 » 7 97 5 » 1740 93 5 • 79 75 ( 2) Inrichting.
» 163 86 5 » 13914 » 8723 25 5 » 1391 375
» 68 37 » 10014 » 6155 76 » 1001 375
83 02 » 121 52 » 5595 48 » 1215 21 ( 3) Inrichting.
» 256 71 » 83 70 » 1173916 » 837 —
» 98 32 ,> 70 25 » 7294 97 » 702 47
» 136 63 » 72 94 » 515132 » 729 375
-f 6555 255 4775 045 f 289445 875 47750 32
PadangscheBenedenlan-den .
PadangscheBovenlanden.
Tapanoeíte..
Benkoelen..
Palembang..
Banka.....
2e school
Meisjesschool..... .
Fort de Kock .... .
Padang Pandjang . .
Padang Sidimpoean.
Hoofdplaats
Hoofdplaats. ..... .
Muntok
135
55
75
6-
19 50
47 25
37 75
2869 93b
76
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
vanmeubilair.
Schrij f-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport.... f 11900.-hulponderwijzeres. » 2340.-tijd. » . . » 1500.--
bediende..... ... » 90.-
1 e kl f2e » »3e » »hulponderwijzeres . »bediende. »
1 e kl f2e » »hulponderwijzeres . »
bediende. »
2e kl f-
hulponderwijzeres . »tij d. » »bediende. »
f 270110 I 5510 44 f 2495
» 15830 » 135 »5950.-3650.-1700.-2400.-
90.-» 13790 » 35 »
3300.-750.-
2450:90.-
6590 » 6 50 »4000.-1850.-375.-90.--
6315 » 40 »4200.-1500.--
90. -» 5790 » 125 »
4200.-
90.-» 4290 » .50 »--------
4250.--1500.-
90.---» 5840 » ^ 25 »------- -
4200.-750.-
1500.--90.--
» 6540 » 100 »4650.-1500.-
6150.- f 335095 f 6026 94 f
2e kl ftijd. hulponderw »bediende »
2e kl »-
bediende.. . • . . . . . »
2e kl fhulponderwijzeres . »
bediende . . . . . . . . »
2 e kl. f3e » »hulponderwijzeres . »
bediende. »
2e kl. f-3e » »
Transporteeren . .. f
9
129
78
47
^ » 117 26 »
» 114 50 »
' » 105 77 »
» 122 53 5 »
7729 86 f
47
685
6555 25 5
169 88
» 295
» 119
77
Totaal.
Leermiddelenen
prijzen.
10 pct.
aandeelschoolgelden.
Ontvangenschoolgelden.
TOELICHTINGEN.
129 50 5 »
»
I 4775 015 f 289445 87 5 % 47750 32
357 325 » 16501 20 5 » 3573 25
77 45 » 14326 92 774 50
131 74 » 6926 475 » 1317 375
131 91 » 6664 16 5 » 1319 075
90 50 » 6128 76 » 905 --
23 57 . 5 » 4497 57 5 » 235 75
77 0 » 6095 06 » 770 375
191 90 » 6992 18 5 » 1919
5856 48 5 f 357578 22 f 58564 645
Per transport .... f 6150.—bediende. ..... » 90.—
2e kl . f 4450.hulponderwijzeres » 1800.--bediende. » 90.—
1 e kl f 5000.-2e » .. » 3450.--
bediende. » 180.-
vivres . » 966.—
2e kl . . . . . . . . . . f 4425.—3e » » 1500.--3e » » 1500.—bediende » 180.—vivres . » 1642.50
2e kl f 4750. —hulponderwiizeres » 2100.—bediende . . . . » 210.—
2e kl . . . . . . f 4550.—3e » » 1675.—bediende. » 90.—
Kota-Radja l e school
Kota-Radja 2e school.
Riouw
Medan
Pontianak
Banka.....
Riouw .....
Atjeh..... .
Sumatra'sOostkust ... .
Wester-Afd.Borneo..... .
Semarang.. Hoofdplaats ......1 e school A......
1 e school B ......
78
UITGAVEN
Traktementen van het
GEWEST. SCHOL EN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof Bedrag.
onderwijzeressen.
Totaal perschool.
f 335095 -- f 6026 94 f 2869 935
a 6240 -- » 40 -- » 12 75
» 6340 -- » 40 — » 28 75
» 9596 — » 40 — —
» 9247 50 » 76 — » 2150
» 7060 — » 205 — » 5 25
» 6315 — » 32 — » 26 25
2de I nspectie-
e kl f 5400.—1 e r » 3000. —2
3e » » 1800.—hulponderwijzeres » 2075.—
b . » 1500.—bediende. » 90.--
f 13865
f 393754 50
50
f 6509 94 I 2964 435
l e kl I 6000.—.w...._._.__
Transporteeren . . f 6000.—
22513f 14464 f 3779
995f 68831235f 418660
f 170 215 f 377 92
8544 145 f 6883 215
Ontvangenschoolgelden.
TOELICHTINGEN.
125
afdeeling.
f 58564 645
» 952 875
» 552125
» 1626
» 252
A 1629
» 1476
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Totaal.
f 5856 485 f 357578 22
» 9529 » 6459 66
» 5521 » 6559 14
» 16260 » 9834 61
» 25 20 » 9565 615
>> 162 91 » 7566 58
» 147 60 » 6633 275
Leermiddelenen
prijzen.
f 772986
71
» 95
» 36
62
18
01
» 195 415
» 133 42
» 112425
80
•
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
vanmeubilair.
Sch rijbehoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof Bedrag.
onderwijzeressen.
Totaal perschool.
Semarang . .
2e school
4 e school
Meisjesschool.....
Ambarawa
Meisjesschool.....
Per transport.... f
2ekl »
3 e » »
hulponderwijzeres »» . »
bediende .... »
1 e kl f
2e » u3e » »
3 e »
hulponderwijzeres »
tijd. » . »
bediende »
1 e kl f
2e » . . .. . »
3e » »
3e » »
tijd. hulponderw. »
bediende »
6000.-
5200.-1500.-
1950.-2220.-
90. ---
6200.-
4225.-
2300.-1500.---1625.-
1500. -90.-
f 393758 50
» 16960
» 17440
» 16640
» 11190
» 14065
» 5185
f
»
»
»
6509
50
122
162
65
26
94
085
025
f
»
»
»
p
296 4 435
25 80
162 25
114
401 05
56 25
69 75
6600.-
4600.-
2025.-1825. -1500.-
90.-
1 . kl f
2e » »
hulponderwijzeres »
^ . »
bediende »
4200.-3850.-
1500.--1550.-
b0.-
1 e kl f
2 e » »
3e » »
tijd. hulponderw. »
bediende »
5600.--4500.-2375.-1500.-
90.--
2e kl f
hulponderwijzeres »
bediende »
3000.-
2095.--90.-
Transporteeren f 475238 50 f 6935 f 3793 535
81
OntvangenLeermiddelen 10 pet. TOELICHTINGEN.
schoolgelden.en
prijzen.
aandeel
schoolgelden.
Totaal.
I 8549 '14 5 I 6883 21 5 f 418660 23 f 68831 995
^
» 231 36 » 849 99 » 180671 » 8499 87 51
» 533 66 » 73 35 » 18259 26 » 733 50
» 569 07 » 26 97' » 17472 04' 1» 269 75
» 311 97' » 15321 » 1221832 ,> 1!)3212'
'» 426 93' » 152 71 » 14765 89 5» 1527 125
! » 52 96 a 87 24 » 5420 95 » 872 375
, I ` 10670 10' f 82`>6 69 , /' 502863 85 5 Í f 82266 775;
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 6
Salatiga 1 e School
2e school
Meisjesschool. . . . . .
Kendal..
Oenarang
Tjandi
Tegal
Semarang . .
Tegal......
Meisjesschool. ... . .
Pekalongan Hoofdplaats. ..... .
50
50
f 475258
» 13040
» 12010
» 4890
» 6540
» 6390
» 6315
» 13690
» 6440
I .,^5 r4^o3
82
UITGAVEN.
Traktementen van liet
GEWEST. SCIIOLEN. onderwijzend personeel.Onderhond
vanmeubilair.
Schrij f-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport.. l e kl » 6600.-2 e » » 4300. --hulponderwijzeres » 2050.bediende. » 90.—
1 e kl f 6000.—2e » » 4200.--hulponderwijzeres » 1720.—bediende. » 90. —
2e kl I 3300.—tijd hulponderw u 1500.--bediende. » 90.--w
r2e kl f 4750.---hulponderwijzeres » 1500.--bediende. » 90.—
2e kl f 4800.—hulponderwijzeres » 1500.—bediende. » 90.—
2e kl f 5725.---hulponderwijzeres » 1500.—bediende. » 90.—
1 e kl f 6100.—2e » » 4200.—3e » » 1675'.—hulponderwijzeres » 1625.—bediende. » 90.—
2e kl f 4150.—hulponderwijzeres » 2200.—bediende » 90.—
1 e kl f 5400.—2e » » 4500.—
Transporteeren... f 9900.--
► 55— » 5575
» 25 — » 196 --
» 20 » 21 25
» 20 --- » 24 75 "
» 20— » 1755
» 145 -- » 55 30
» 60 — » 155 95
f 7305 02 5 f 4329 685.
6955 025
25
f 3795
9
535
60
337»
127
OntvangenLeermiddelen 10 pct. schoolgelden.
enprijzen.
aandeelschoolgelden.
Totaal.
I 10670
» 93
i 8226
)) 187
I .504865
., .. .,» J.1^1.)
58,5
J6
I 82 266
» 1872
118875
50)! 529
12» 1085
62)) 1599
875586
I 90192 33
» '230
» 95
»
» 167
120
61
» 319
56
f 11815
105
50
095
73
48
85
325
53
97
585
69
96J
745
585
075
25
^^.)J 79 » 1 2384 ^^5^^,
42 7`}5 )) 5321 45'
148 875 ) 6625 60'
52 95 6608 55
108 31 » 6522 185
159 96 » 14569 79
58 69 6771 61
9019 r /' 576823 045
»
»
u
»
I
83
TOF.LICHTINGEN.
84
UITGAVEN
Traktementen van liet
GEWEST. SCHO LEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voos
gratis
leerlingen.Onderwijzers
ofonderwijzeressen.
Bedrag.Totaal per
school.
Pekalongan .
Per transport.... fhulponderwijzeres »
» . »
9900.--2520.—1500.
f 5445.v15 505" f 750502 5 f 4529 68'
bediende. » 90.—0 14010 » 68 » 91 50
2e kl f 4800.—Bat ang bediende . » 90.—
» 4890 » 66 815Japara ... Djoewana 2e kl f 4500.—
hulponderwijzeres » 500.--
3ekl. , » 850,—
bediende... » 90.—» 5940 » 273 » 17 50
1 ekl f 5800.—Pa tt ie...........
2e » » 1750.—
hulponderwijzeres » 1500.—
» . » 1125.—
bediende. » 90.--» 10265 » 25 » 4126
2e kl f 3750.—Japara hulponderwijzeres » 1500.--bediende . .. .... » 90.—
» 5540 » 25 — » 41 252e kl f 4300.---Koedoes.. 3e » » 2400. --hulponderwijzeres » 875.--
bediende. » 90.—» 7665 » 129 » 58 75
1 e kl f 6600.--Rembang .. Hoofd plaats ......2e » » 3675.—hulponderwijzeres » 1800.—
bediende. » 90.--» 12165 » 25— » 6875
2e kl f 5075.—Toeban 3 e » » 1625.—
bediende. » 90.—» 6790 » 65 — » 43
2e kl f 4650.—Bodjonegoro . . . . . .3 e » » 1500.—
Transporteeren.. . f 6150 — f 611418 50 f 7915 ' 02 5 f 4738 51
I 1181)58' I'
'257 /18' »
32 »
» 244 51
212 98
» 120 45
326 28 a
208 23
68 68
/ 13286 66 1
85
OntvangenLeermiddelen 10 net. schoolgelden.
enprtizen.
aandeelschoolgelden.
Totaal.
TOELICHTINGEN.
9019 25 )76825 04 f 90192 55
159 52 5 » 14566 51 a 1395 25
66 80 5056 09 5 668
54 72 6529 73 547 17'
108 41 » 10652 65 1084 125
67 J9 5594 67 679 86'
89 74 » 8248 77 897 375
131 48 » 12598 46 1314 76
52 86 7019 54 528 60
9730 77 647089 47 f 97307 48
Rembang ..
Banjoemas
Tjilatjap... ......
Poerbolinggo .. . . . .
Bandjarnegara . . . . .
Poerworedjo . . . . . .
Meisjesschool (1)..
Wonosobo
Keboemen
Gombong 2e school (2'
Banjoemas ..
Bagelen . . . .
7945
» 8 430
» 42
71
» 25
85
» 5690 » 15190
5052 `6^
50
f 667641 ff 9025 025
f 61141850 i91 J1025 I 4738f'
» 5090
» 6040
50
» 30
37
» 26
» 10890
» 357
» 5565
» 6215
» 375
» 315
» 20
» 20
» 103
5
11
51
75
75
50
25
95
05
502e kl hulponderwijzeres » 1260.--
Transporteeren.. . I 3360.—
f 2100.—
86
UITGAVEN
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf
behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport ... f ,6150.--
hnlponderwijzeres » 1705.
bediende. a 90.—
2 e kl f 4250.--hulponderwijzeres » 2340.—
3 e kl » 1750.`--badiende. » 90•—
2 e kl f 3500.—3 e » » 1500.—bediende. » 90.--
2 e kl f 4450.—3e » » 500.--hulponderwijzeres »»
1000.
bediende. 90—.--
2e kl f 4100.
tijd. hulponderw. » 1500.
bediende. » 90.—
1 e kl f 5700.—
2e » » 3600.—
hulponderwijzeres » 1500.--
bediende. » 90.—
2e kl f 350.—
bediende » 7.50
2 e kl f 4200.—3e » » 1275---
bediende, » 90.—
2e kl f 4150.—
tijd. hulonderw » 1975.--
bediende. » 90. —
66
70
775
75
30
94
0,5
4i85
29
50
90
965
47
`0^
77
625
085
88
94
80
865
II245
88
» 8809
» 5433
» 6255
» 6156
» 12184
921
» 5820
» 6438
I 707391
»
»
12647 »
203 93 5 »
56
14"
» 420 70 »
» 240 3 0 »
» 50 31 5 »
» 52 84 5 »
I 14722 63 I 10950
»
»
»
»
77
102
97
51
81
159
595
9
180
138
87
Leermiddelen 10 pet.en aandeel
prijzen. schoolgelden.
Totaal.
TOELICHTINGEN.Ontvangenschoolgelden.
1, 13286
» 161
I 9750
106
I 617089
» 8281
f 97387
» 1067
48
50
(1) Geopend 2 December 1889.
(2) Geopend 18 Met 1889.
» 973
» 519 375
» 81025
» 1591 85
» 3952 88'
» 90
» 1805
» 1389 --
I 109509 34
9025IO2' 26f I 50 52
» 756( 1)
» 18(áombong
Pupillenschool . . .
Magelang Gemengde school
Meisjesschool .
88
......................F4
UITGAVEN.
Traktementen van hetGEWEST. SCHO LEN. onderwijzend personeel.
OnderhondSchrij f-
behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof Bedrag.
onderwijzeressen.
vanTotaal per meubilair.
school.
Per tran sport.... f 3360.-bediende. » 90.--
l e kl f 5700.-2e )) » 3000. -3e » 3e »
3 e »
3e » 3e » 3e » 3e » tijd. 3e kl
» »
» »
» »
bediende.
l e kl
2e » 3e »
^ 3e » hulponderwijzeresbediende.
1 2e kl
^
hulponderwijzeresbediende.
1 e kl
2 e »3e »
3e »
» 1925.-» 425.-» 1375.--
» 1750.-» 1450.--» 1575.-» 2100.--» 1500.-» 1500.--» 1500.-» 1250.-» 90..-
» 25140 » 475 » 979 75f 5800.-» 3600.-» 1950.-» 1250.-» 1500.-» 90.--
» 14190 » 224 » 543300.-f
» 2645.-» 90.-
» 6035 » 25 )) 110 306500.--f
» 3250.-» 1750.-» 1600.-
I 667641
» 3450
Bagelen . , . .
Kedoe . . . . .
Djokjakarta •
hulponderwijzeres » 1500. -» » 1625.-
tijd. hulponderw. » 1250.-
Transporteeren. , . 17475.-
Hoofdplaats...... .l e school.
f 716456 I 10505 0`^ 5J I 6214 56
86'» 27514
Leermiddelencl'
prijzen.
10 pct.aandeel
,choolgelden.
Ontvangen-choolgelden.
Totaal.
707391 88 109509 54
4545 80 409 625 ( 1 ) Voor eerste inrichting.
50
3162 75
» 1318 75
f 16494 06' f 11445 07' f 761114 72' I 114450 46'
89
TOELICHTINGEN.
I 14722
280
915
316 27 5 » 15226 70 5
131 87' » 6435 17
44 43
133.311 »
II
96565 I 10950
9659 40
511'
2e school
Meisjesschool..... .
Hoofdplaats ...... .1 e school.
2e school
3e school.
Meisjessehool, . . . . .
90
U1TGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
vanmeubilair.
Schrijf-
behoeften voorgratis
leerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
716456
Djokjakarta.
Soerakarta .
Per transport.... f 17475.-bediende... , .... » 90.--
1 e kl I 6050.-2e » » 5425.-
3 e » » 1500.--hulponderwijzeres » 1500.-tijd. » » 250.-
bediende. » 90.--
1 e kl I 4200.--2e » » 2200.-
hulponderwijzeres » 1975. -
b » 2050.-
» » 2035.-
bediende. » 90.--
1 e kl f 6600.-
2e » » 4550.-
3e » » 375.--
hulponderwijzeres » 1800.-» » 2010.-» » 1800. -
bediende » 90.-
1e kl f 5100.-
2e » » 4800.--
3e „ » 2700.--
hulponderwijzeres » 1500. --
tijd. » . » 1125.--
bediende. » 90.--
l e kl f 5400.-2e b » 3150.-
2 hulponderwr » 4025.-
bediende. » 90.--
1 e kl,. f 4800.-
Transporteeren . . f 4800.--
f
» 17565
» 14815
» 12550
f
»
»
25
25
200
f
»
»
»
14
97
171
80
50
85
» 17225 » 45 » 5 65
» 15315 100 » 135 75
» 12665 100 » 59 52
f 806591 f 11000 0`^ 5^ I 6699 65
10505 0`^ J^ 6214 56
91
Leermiddelenen
prijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangenschoolge'den.
Totaal.
TOELICHTINGEN.
f 16494 06 5 /' 11445 075 f 761119 725 l 114450 165
a 206 96 » 543 07 5 » 18354 83 5 a 5430 75
» 445 21 » 146 — » 15528 71 » 1460 —
» 355 26 » 256 82 5 » 13533 93 5 , » 2568
I
25
I
» 137 38 » 233 65 » 17646 68 » 2336 50
» 678 48 » 50 07 5 » 16259 30 5 » 500 75
I» J95 46 5 » 007 89 » 13557 87 5 » 5378 875
/ 18712 82 » 12992 59 f 855996 06 5 f 129925 59
Soerakarta..
1ladioen.. . .
Kediri . . . . .
Klatten
Bojalali
Madioen
Hoofdplaats......
Ngawi
Patjitan
Kediri
Blitar.
92
UIT GAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
vanmeubilair.
Schrijf-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport.... 4800.-f 806591 11000 0`^ 5^ 6699 632e kl »hulponderwijzeres »
tijd. » . »bediende. »
1 e kl I2e » »3e » »
hulponderwijzeres »bediende. »
2e kl f3e » »tijd. 3e kl »
bediende. .»
1 e kl f2e » »
wd. 3e kl..... »
hulponderwijzeres »
bediende »
2e kl f3e o »
hulponderwijzeres »
bediende. a
2e kl f
bediende »»
1 e kl f2e » »hulponderwijzeres »
. »
bediende. f
1 e kl f2e » »
Transporteeren.. . f
- f f f2400.--
2315.-1500.--
90.-» 11105 » 121 » 171 G)35
^
4700.--1400.-
1225. ---2340.-
90.--» 9755 » 230 » 78 ^5»
4475.-1575.--1125.---
90.--» 7265 ► 210 » 86
5600.-
3500.-
1500.-90.--
» 12740 » 45 » 864200.--1725.--
1625.-
90.-» 7640 » 167 -- » 69 75
4250.-90.-
» 4340 » 24 ^5^6600.--5175.-2220.--
1500. -
90.-» 15585 » 25 » 78
5800.-4150.-
9950.- f 875021 f 11798 025 f 7293 115
5906'11 fI 855996
50» 11731 » 171399'
» 10402 » 48530' 815
»» 7848 38' 662 50
75» 13 348
91
40' » 2223
125» 8169 » 1478
» 4511 79 50» 5.. 68
80'» 16098 » 2159
1166f 928107 f 139312
93
TOELICHTINGEN.Ontvangen
Leermiddelen 10 pet. schoolgelden.en
prijzen.
aandeel
schoolgelden.
Totaal.
f 18712 82 f 12992 59
))
»
163 41
290 47'
r
»
.,171 55
48 58
» 221 155 66 25
»
»
^2J5 03
145 35 »
.,222 575
147 81
» 79 19 ^ 68 55
» 196 875 213 93
f 20064 285 f 13931 23'
Kediri . . . . .
Bandjermasin .....Gemengde school..
Toeloeng Agoeng . .
Ngandjoek,
Meisjesschool..... .
Z.- en Oos-ter-Afdeelingv. Borneo.
Soerabaja . . Hoofdplaats. .... .
l e school A ......
l e school B ......
94
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCIIOLEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voor
gratisleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
f 875021 f 11798 02 5f' 7295 19 5
» 13040 -- » 225 — » 63 35
» 8005 -- » 158 » 110 65
» rí515 -- » ^ 20 — >, 42 75
» 12335 » 5o n 8415
» 5190 — » 20 — » 90 95
3de 1nspecti e-
1 e kl f 6100.—2e » » 3200.--3e » » 1800.—
hulponderwijzeres » 2095.--» » 1500.—
bediende. » 90.—
Per transpori.. ., f 9950.—rhulponderwijzeres » 1500.--tijd. ». » 1500.—
bediende. » 90.—----- ----
2e kl I 4200.—3 e » » 1500.--hulponderwijzeres » 2215.--bediende. » 90.—
2e kl f 3925.—tijd. 3 e kl » 1500.—bediende. » 90.—
—.....--____l e kl f 5400.--
2e » » 3000.—
3 » » 1550.—e hulponderwijzeres » 2295.—
bediende. » 90.—------
2 e kl f 3600.—hulponderwijzeres » 1 500.—bediende. » 90.—
f 14785
f 933891 f 12276 025
f 4
f 7689
40
36'
1 e kl f 6000.—2e » » 4200.—
Transporteeren . . f 10200.--
I 20064 28 3
» 222 755
» 126 22
» 95 51
5» 329845
80I 14967345
f 241
I
f 21044
f 15560
I 989868
39 5 f 3291 50
53 5 f 149678 805
93
OntvangenLeermiddelen 10 pct. TOELICHTINGEN.
schoolgelden.en
prijzen.aandeel
schoolgelden.
Totaal.
f 15931 23' f 928107'66 f 159512 11
» 1;'13 21 » 15704 31'^,. r+ rr
» . ► ^^J 125
» 110 69 » 8510 56 » 1106 875
» 117 54 b 579080 » 1175 445
»
»
209
84
01
72
»
»
192
1 33
3 0
67 5
»
»
12875
5519
46
345
»
»
19^^^
1336 75
afdeeling.
96
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voor
gratisleerli ngen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Soerabaja . .
2e school
3e school
4 e school.
5e school.
l e meisjesschool
Per transport.... I3ekl »
hulponderwijzeres »
» . »
bediende. a
10200.--1675.-
1500.--1500.-
90.-
f 955891
» 14965
» 17465
» 14665
» 11890
» 14555 --
f
»
»
»
»
12276
140
130
90
50
025
025
f
»
»
»
»
»
7689
6
82
80
45
116
365
30
75
75
25
415
l e kl f2e » »
5e » »
5e » »
3e » »
hulponderwijzeres »
» . »
» . n
» . »
bediende. »
5750.-3800.-2700.--500.-
450.-1675.--1125.-500.-875.-
90. -
l e kl f2e » »
3e » »
hulponderwijzeres »
»
bediende. »
6150 -
4050.-1500.-1375.-1500.- `
90.-
1 e kl f2e » »
3e » »
bediende. »
l e kl f2e » »
hulponderwijzeres »
. »
bediende. »
5500.-3600.-2700.--
90.-
6300.-3100
2400.-2665.--
90.---
1 e kl. f2e » »
hulponderwijzeres »tijd. » . »
Transporteeren. . . f
4800.-3300.--
1650.-1500.--
11250.- f 10074 31 -- f 12686 f 8020
805f 149678
375II » 8142
79 5J» 989
» 1816
» 802 625
75261
28f 161691
97
TOELICHTINGEN.
Totaal.
Leermiddelen
en
prijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangen
schoolgelden.
f 29044 345 f 14967 80 f 989868 535
» 251 50 » 814 24 » 16177 04
» 543 24
98 97 » 18319 21
» 309 54 » 181 60 » 15326 89
» 133 645 80 26 » 12199 655
» 281 20 » 26 175 » 14978 625
f 22563 47 f 16169 04 » f 1066869 95 5
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 7
98
UITGAVE N.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel.Onderhoud
vanmeubilair.
Schrijf-
behoeften voos
gratisleerlingen.
Onderwijze; sof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport f 11250.- f 1007451 f 12686 025 f 8020 41'Soerabaja.. . tijd. hnlpoubrw. » 1500.-
bediende. » 90.-» 12840 » 610
1 e k1. f 4800.-2e meisjesschool...2 e » » 4000.-hul pouderwijzeres » 5115.-bediende. » 90.-
» 12005 » 5052e kl f 3850.-Grissee..
3 e » » 192ï-
bediende )) 90.-5865 » 20 » 53 75
1 e kl. f 6000.-Mod,jokerto 2e » » 4025.---
hulponderwijzeres » 1950. -
bediende. » 90.-» 12065 » 40 » 52 75
2e kl. f 4400.----Sidhoardjo. hulponderwijzeres » 1500.--
3 e kl » 1500.-
bediende. » 90.-» 7490 » 60 a 31 75
4800.-Madoera . . . Pamekassaa ...... 2e kl, fhulponderwijzeres » 1925.--
bediende. » 90.-» 6815 » 33 ---
5500.-Bangkalan 2e kI f3e » » 500. -
bediende. » 90.-» 5890 » 450
2e kl f 4200.-Soemenep 3e » » 1500.-
bediende » 90.-» 5790 » 30 » 44 05
1 e kl. f 5600.-Pasoeroean . Pasoeroean Gemengde school 2e » » 0000. -
hulponderwijzeres » 2100.-» . » 1500.-
Tra nsporteeren. . . f 12200.- f 1074191 f 13446 025 f 8523 215
99
0 ntvangenLeermiddelen 10 pct. schoolgelden.
T(lEI.ICHTINGEN.
enprijzen.
aandeelschoolgelden.
Totaal. ,
f 22563 47 f 16169 04 5 f 1066869 95 5 f 161691 28
» 235 21 » 399 31 » 11084 52 » 5993 125.
» 410 37 » 15 72 5 » 12734 09 5 » 157 25
» 112 68 » 63 77 5 » 6095 20 5 » 637 75
» 195 08 5 » 89 29 » 1244212 5 » 892 875
. 0 85 58' » 110 72 5 » 7778 06 » 1 107 25
» 251 85 5 » 124 10 » 7225 95 5 » 1241 —
» 25 10 » 67 91 » 3987 51 » 679 125
» 158 98 » 40 36 » 6065 59 » 403 625
,» 24038 33 5 f 17080 24 f 1137278,81 5 j 170803 28
;
100
UITGAVEN.
Traktemeoteu van het
GEWEST. SCHO LEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-
behoeften voor
gratis
leerlingen.
Onderwijzers
ofondem ijzer essen.
Bedrag.Totaal her
school.
Per transport.. . . f 12200 -- f 1074191 f 13446 025 f 8523 215Pasoeroean . bediende. » 90.—
» 12290 » 50 » 79 852e kl. f 3000. —Meisjesschool.. . . . .
tijd. hul pouderw. » 1650.—bediende. » 90. --
» 4740 » 20 » 134802e kl. f 3000.--Lawang.
3e » » 1500.--bediende. » 90. —
» 4590 » 114 » 21 50Malang. 1 e kl. f 6000.—Gemengde school 2e » . . . • .. . . . . »
hulponderwijzeres »
.,.700 .—2615..-
» . » 1975.
bediende. » 90.--» 13680 » 36 65
Meisjesschool..... 2e kl, f 4200. —
hulponderwijzeres » 2220.—bediende. » 90.—
» 6510 » 113 954325._,.Bangil 2e kl. f
3e » » 1800.--bediende. » 90,—
» 6215 45 951 e kI. f 5800.--Probolinggo. Probolinggo ..... .
I e school. 2e » » 4200.--3e » » 1800.—hulponderwijzeres » 1500. —bediende. » 90.--
» 13440 » 14 702e kl. f 4800.--2e school
hulponderwijzeres » 1200. ---3e kl. » 750.—bediende.. • . . . . . » 90.—
» 6840 » 18 753000.--Meisjesschool..... 2e kl. f
tijd. hulponderw. » 1525.—bediende. » 90.—
» 4615 » 86 » 38 50
Transporteei en f1147111 f 13716 025 f 9027 865
101
Totaal.
Leermiddelen
en
prijzen.
10 pct.aandeel
schoolgelden.
Ontvangen
schoolgelden.TOELICHTINGEN.
f `'1038 33 5 f 17080 24 f 1137278 81 5 f 170803 28
» 323 79 » 172 57 5 » 12916 21 5 » 1725 75
a 153 17 » 87 75 » 5135 72 » 877 50
» 203 37 5 » 85 42 5 » 5014 30 » 854 25
» 221 24 » 216 06 » 1 4183 95 » 2460 625
» 150 44 » 179 12 5 » 6953 51 5 » 1791 255
» 161 ► 73 5 » 38 80 » 6466 18 5 » 388
» 134 93 5 » 301 04 » 13890 67 5 » 3010 375
» 178 42 » 5 05 » 7012 22 » 50 50
» lOh 49 » 119173 » 4965 72 » 1197275
f 25676 93 f 18315 79 5 f 1213847161 5 f 183158 81
102
UITGAVEN.
GEWEST. SCHOLEN.
Traktementen van hetonderwijzend personeel. Onderhoud
vanmeubilair.
Onderwijzersof Bedrag.
Totaal per
onderwijzeressen. school.
Per transport.. f 1147111 f 1371602'
Proboltnggo. Loemadjang 2e kl » 4300.--tijd. hulponderw. » 1500.-bediendc. » 90.—
» 5890 y 702e kl f 4200.—liraksaan
3 e » (hulponderw) » 1625.—bediende. » 90.—
» 5915he kl. f 4800.—Besoekt ... . Besoeki
3e » » 1600.—bediende. » 90.---
» 6490 - » 1 0Sitoebondo 2e Id f 3550. --
3e » » 1500.-
bediende. » 90.—» 5140 » 40
f 4550.--Bondowoso 2 e kI.
3e » » 1725.----bediende. » 90.—
» 6365 » 82f 4450.--Banjoewangt ...... 2e kl.
3e » . » 1700.—bediende. » 90.--
» 6240f 4200.—Djember 2e kl.
3e » » 1500.---bediende . . . • • • . » 90.—
» 5790 » 20f 5400.--Gonverne- Makassar . 1 e kl
ment van Ce- 1 e school... ..... 2e » » 3445.—lebes 3e » » 1700.—
hulponderwijzeres » 1500.—
bediende » 90.—» 12135 » 75
f 6000.—2e school l ekl. 2e » » 2250.—hulponderwijzeres » 1500.—
tijd. » . » 1500.--
Transporteeren.. . f 11250.— f '1201076 f 14013 02'
Schrijf-behoeften voor
gratisleerlingen.
`)_
f
_
J0,. 7 186
» 19 005
» 18
» 17 25
» 2825
18
56
3
25
75
f 9168 37
103
TOELICIITINGEN.
Totaal.Lermiddeleu 10 pct.
et! aandeel
prijzen. 1 schoolgelden.
Ontvangen
schoolgelden.
f 25674; 1 95 f 18515 795 f 1215817 61' f 183158 81
» 68 865 » 45 94 » 6091 81 » 439 375
» 51 115 » 61 74 » 6045 91 5 » 617 37'
» 76 7ï » 66 71 » 6660 69 » 667 12'
» 86 28 » 98 06 » 5392 59 » 980 625
» 9468 » 43 0`^ 5^ » 6602 95 5 » 430 25
» 90 32' » 75 85 » 6412, 92' » 758 50
» 73 04' » 47 37' 5933 42 » 473 75
» 1`^ J133 ^ » 368 21 » 12711 335 » 3682 125
f 26351 1 5 5 f 19120 70' f 1269729 25' f 191207 935
104
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SCHOLEN. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-
behoeften voorgratis
leerlingen.Onderwijzers
ofonderwijzeressen.
Bedrag.Totaal per
school.
Gouverne-ment van Ce-lebes.......
Menado....
Meisjesschool.....
Maros ... •.. . .
Bonthain
Boeloecomba
Menado
Gemengde school. ,
Meisjesschool
Tondano.... ....
Gorontalo ..... . .
Amoerang
Per transport.... f 11250
bediende. » 90.—
f 1201076
• 11340
» 5515
» 6090
» 6990
» 5865
» 14840
a 5490
» 5610
» 5790
f
»
»
»
»
»
»
»
'14013
85
50
40
10
70
130
28
025
025
f
»
»
,)
»
»
»
»
,>
»
9168
132
215
31
51
55
57
143
32
1225
37
25
65
75
75
75
30
90
75
72
2e kl. fhulponderwijzeres »bedienile. »
2700.—2725.—
90.--________
2e kl. f3e » »
bediende. • »
—
4500.—1500.--
90.--
2e kl. f3e » »
bediende. »
2 e kl, ftijd. 3 e kl »
bediende. »
5400.—1500.—
90.—
4400.--1375.—
90.—
l e kl. f2e » »
3e » »
3e » »
hulponderwijzeres »
bediende. »
5400.—4000.---
2150.—1700.—1500.—
90.—
2 e kl. fhulponderwijzeres »bediende. »
2e kl. f3e » »
bediende. »
3600.—1800.—
90.--
3700.—1850.--
" 90.—
4200. —
1500.—90.—
2e kl. f
tijd. 3e kl »
bediende. »
2e kl. f3e s »
Transporteeren f '
3525 --1550.---
5075.— f 1268636 f 14426 f 9901
103
OntvangenLeermiddelen 10 pet. schoolgelden.
en
prijzen.aandeel
schoolgelden.
Totaal.
TOELICHTINGEN.
f 26351 15 5 f 19120 70 5 f 1269729 25 5 f 191207 935
» 65 55 » l22 29 » 11743 09 » 1222 875
» 345 55 » 6135 » 6187 55 » 613 50
» 148 80 » 20 90 » 6531 45 » 209
» 231 75 » 28 90 » 7312 40 » 289
» 121 85' » 15 65 » 6128 25 » 156 50
» 276 89 5 » 327 » 15631 19 5 » 3270
» 88 46 5 » 34 73 5 » 57851 0 * 347 35
»128 39 » 166 54 » 5967 68 » '1665 375
» 62 25 5 » 148 87 5 » 6013 38 » 1488 75
f 27818 66 f 20046 94 5 f1340829 35 f 200470 285
106
UITGAVEN.
Traktementen van het
GEWEST. SC HO LE N. onderwijzend personeel. Onderhoudvan
meubilair.
Schrijf-behoeften voor
graf isleerlingen.
Onderwijzersof
onderwijzeressen.Bedrag.
Totaal perschool.
Per transport.. f 5O75. f 1268636 f 144261025 f 9901 72
Menado bediende. 90.—5165 360 19 50
Amboina Amboina l e kl. f 6250.—Gemengde school 2 e • » 3300.—
3e » » 2700.—3e » » 1800.hulponderwijzeres » 1975.
bediende. 90.—» 16115 60 137 50
3350.Meisjesschool..... 2e kl. fhulponderwijzeres » 1500 --bediende. 90.—
4940 172 90Saparoea. 2e kl. f 4250.—
3e » » 1800.
bediende. » 90.» 6140 35 66 25
f 5400.—Neira je kl. Gemengde school.. 2e » 4400.—
3 e » 1600.—hulponderwijzeres 375.—
bediende 90.—» 11865 20 38 75
2600. —Meisjesschool....... 2e kl. »
hulponderwijzeres » 1500.—bediende. 90.—
4190 33 70Ternate. . . Ternate l e kl. f 6150.—
2e » 4025.—tijd. 3e kl.. ... » 1500. —bediende. » 90.—
» 11765 162 50 29 253850.—Timor ..... Koepang 2e kl. f
3e » »
bediende. » 90.—» 5440 29 75
TOTAAL . f 1334256 f 15063 525 f 10429 32
» 157
107
..........,
OntvangenLeermiddelen 10 pct. schoolgelden.
en
prijLen.
aandeel
schoolgelden.
Totaal.
TOELICHTINGEN.
---66 94'I 27818 I 20046 f 134082935
1./ 200 i70 28'
30» 130 46' » 3832 » 1573265
» 506 '28' 22L171
» 17039 95' » 2211 67'
» 186 79' A) 103 29 » 5402 98 5 » 1032 87'
» 119 35 5 » 73 20 » 6433 78 )) 752
» 180 19 » 179 26 » 12283 20 » 1792 62'
» 41 02 )) 133 71 » 4239 43 » 1337 12'
119 80 » 279 04 » 12355 59 » '2790 375
» 37 325 )) 60 77' » 5567 85 » 607 75
t 29139 1 87 5 1 f 21254 69 f 1410145 41 f 212547 71
1 0 8 L
A
A.
SO
OR
T
DE
R A
KT
EN
VA
N
BE
KW
AA
MH
EID
.
Batavia. Sem
arang. Soerabaja.
Padang. M
akasser. Am
boina. M
enado. TO
TAAL.
Ges laagd.
Niet geslaagd.
Geslaagd.
Niet geslaagd.
Geslaagd.
N ie t geslaagd.
Geslaagd.
N ie t geslaagd.
Geslaagd.
Niet geslaagd.
Geslaagd.
N i e t geslaagd.
Geslaagd.
Niet geslaagd.
Geslaagd.
N ie t geslaagd.
Aan
merk
ingen
.
I Hoofd
ond
erwijzers...»
II H
oofdon
derw
ijzeressen
III H
ulp
ond
erwijzers
IV H
ulp
ond
erwijzeressen
VI
Onderwijzeressen i n :
V
Onderwijzers i n :
CD * CD CD ^ 2 ,
ü £ §"§ | l f s f 1 |*i IgsS-i
• • ; : CD • • • •
• • • * 2 3
: 3 • . CD
-i • • • • * PT ' ' ' . .
1 3
I 1
»
2 1
»»
»»
»»
» 3
6 a) O
nder
de can
did
aten
» »
» »
» B
»
»»
»»
»»
,»
» k
wam
en
er vier
voor, »
8»
21
5»
B»
I>
»»
»1
15
die bij
éé
nzelfde
gele-14
II 11
9 5
11 »
»
.
1 »
>
, »
30
32 gen
heid
tw
ee of
meer
»»
»»
»»
»»
» 1
»
»
»
»
»
1 exam
ens
aflegden
, n
a-»
»»
»»
»»
» 1
»»
»»
» 1
»
melijk
: •
»1
»»
»»
»»
»»
»»
»1
» 1 m
ann
elijke can
didaat »
»»
»»
»»
»»
»»
»»
»»
» te
Mak
asser, die
voor >
»»
»»
»»
>>
»»
»»
*»
» h
et E
ngelsch
slaagd
e en
voor
het
Fran
sch
»»
»»
»»
»»
»»
»»
>»
»»
werd
afgew
ezen,
als-9
21
»»
2»
»»
»»
»1
»1
14
mede
4»
1«
31
»»
1>
»»
1»
10
1 3
vrouw
elijke
cand
i-2
»»
»»
»»
»»
»»
»»
» 2
»
daten
te
Batavia, va
n
2 »
»»
»»
»»
>>
»»
>»
2 »
w
elke
»»
»»
»»
»»
»»
»»
»»
»»
1 vier akten
(h
ulp
akte,
»»
»»
»»
»»
»»
» F
ransch
, D
uitsch
en
I
»
1 2
En
gelsch)
* *
»
»
»
»»
i
»»
»»
»»
»
»
| tw
ee ak
ten (F
ransch
——
—
—
—
•
•—
en
E
ngelsch
) en
32
24 16
13 10
21 1
> 2
2 .
> 2
»
63
a) 6
0a)
1 insgelijk
s twee ak
ten
38 27
14 10
9 16
3 1
2 1
> 2
4 »
70
57 (D
uitsch
en
E
ngelsch
)
* *
2 3
1 5
»
»
»
1 »
»
»
»
»
3
De
133 exam
ens w
er-6
3»
»»
>2
1»
»»
22
»7
»
den
d
erhalve d
oor 117
person
en
afgelegd.
La. B .
Getal en aard der scholen in Nederlandsch-Indië onder ultimo December 1889.
G E W E S T E N .
Openbare scholen.
Gesubsidieerde bijzondere scholen.
Niet gesubsidi-;erde bijzondere
scholen. TOTAAL.
Gew
oon la
ger
onde
rw
ijs.
Mee
r u
itge
bre
id la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Gew
oon la
ger
onde
rw
ijs.
Mee
r u
itge
brei
d la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Gew
oon la
ger
onde
rw
ijs.
Mee
r u
itge
bre
id lag
er
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Gew
oon la
ger
onde
rw
ijs.
Mee
r u
itge
bre
id la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Bantam 1 , 1 » » » » » » \ » \
Batavia 7 8 15 > » » 1 5 6 8 13 21
Krawang 1 » 1 > » » » » » 1 » 1
Preariger-Regent schappen 4 1 5 » » » » » » 4 1 5
Cher ibon 2 1 3 » » » » » » 2 1 3
Tegal 1 1 2 » 1 1 2
Pekalongan 2 » 2 » » » » » » 2 » 2
Semarang 7 G 13 » » » 4 1 5 11 7 18
Japara 4 » 4 » * » * » » 4 » 4
Rembang 3 » 3 » » » » » » 3 * 3
Soerabaja 7 4 11 » » » 4 4 7 8 15
Pasoeroean 4 2 6 » » » » » » 4 2 6
Probol inggo 3 2 5 » » » » » » 3 2 5
Besoeki 5 >, 5 » » » » » » 5 » 5
Banjoemas 4 » 4 » » » » » » 4 » 4
Ragelen 5 1 G » » » » » » 5 1 6
Kedoe 1 1 2 » » » » » » 1 1 2
Djokjakarta I 2 3 » » » » > » 1 2 3
Soerakarta 4 2 6 * * * * * * & 2 6
Madioen 3 » 3 » » » » » » 3 » 3
K e J i r i 4 „ 4 » » » » » » 4 » 4
Ma doe ra 3 » 3 » » » » » » 3 » 3
At jeh en Onderhoorigheden 1 j 2 » » • » » » 1 1 2
Sumatra ' s Wes tkus t 4 2 6 » » » » 1 1 4 3 7
Ren koelen 1 » 1 » » » » » » 1 » 1
Palembang 1 » 1 » » > » » » 1 » 1
Oostkust van Sumatra 1 1 » » » » » » 1 » 1
Banka 1 ^ 1 » » » > » » 1 » 1
R i o u w 1 » 1 » » » » » » 1 » 1
Transporteeren 86 34 120 » » » 5 11 16 91 45 136
1 1 0
G E W E S T E N .
Openbare scholen.
Gesubsidieerde bijzondere
scholen.
Niet gesubsidieerde bijzondere
scholen. i TOTAAL.
Gew
oon
lage
r on
der
wij
s.
Mee
r u
itge
brei
d la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Geh
oon
lage
r on
der
wij
s.
Mee
r u
itge
brei
d la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Gew
oo
n
lage
r on
der
wij
s.
Mee
r u
itge
brei
d la
?er
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Gew
oon
lage
r on
der
wij
s-
Mee
r u
itge
brei
d la
ger
on
der
wij
s.
TO
TA
AL
.
Per transport 86 34 120 » » >. 5 11 16 91 45 136
Westerafdee l ing van Borneo 1 » 1 » » » » » 1 » 1
Z . en O. afdeeling van Borneo 1 1 2 » » » » » » 1 1 2
Celebes en Onderhoorigheden 4 2 6 » » » » » » 4 2 6
Menado 4 1 5 » » » » » » 4 1 5
Ambo ina 3 2 5 » » » » » » 3 2 5
Ternate 1 » 1 » » » » » » 1 » 1
T i m o r 1 » 1 » » » » » » 1 » 1
T O T A A L I N 1889 101 40 141 » » » 5 11 16 106 51 157
» 1888 99 36 135 » » - 6 12 18 105 48 153
Vermeerder ing 2 4 6 » » » » » » 1 3 4
Ve rm inde r ing » » » » » » 1 1 2 » » »
IA € .
Onderwijzend personeel bij de lagere scholen in Nederlandscli-Indië onder ultimo December 1889.
G E W E S T E N .
By de openbare scholen. Bij de bijzondere scholen. Bij alle lagere scholen.
Hoofd
on
der
wij
zers
.
Hu
lpo
nd
erw
ijze
rs.
Kw
eek
ei m
j^en
i m
ann
elij
ke
•.
Ho
ofd
on
der
wij
zere
ssen
.
Hu
lp o
nder
w i
jzer
esse
n.
Kw
eek
elm
gen
(vro
uw
elij
ke;
.
Hoofd
on
der
w i
jzer
s.
Hu
lpon
der
wij
zers
.
Kw
eek
elin
gen
(m
ann
elij
ke)
.
Hoofd
on
der
wij
zere
ssen
.
Hu
lpon
der
wij
zere
ssen
.
Kw
eek
elm
geii
(v
rou
wel
ijk
e).
Hoofd
on
der
wij
zers
.
Hu
lpo
nd
erw
ijze
rs.
Kw
eek
elin
gen
(m
ann
elij
ke)
.
Hoofd
on
der
wij
zere
ssen
.
Hu
lpo
nd
erw
ijze
ress
en.
Kw
eek
ehn
gen
' v
rou
w e
li|k
e).
AA
NM
ER
KIN
GE
N.
Bantam 1 1 , , , , , . . . - . 1 1 , , . .
B a t a v i a . . . . * 11 22 1 4 26 2 3 10 • 3 30 3 14 32 1 7 56 5
K ra wang • • 1 " " * 1 * * * * " " * * * * ^
Prpanger-Regentschappen.. . 4 3 » 1 5 » » » » » » » 4 .:> » 1 5 »
Oheribon 2 1 » 1 3 » » » » » » » 2 1 » 1 3 »
Tegal • 1 2 » 1 2 » » » » » » » 1 2 » 1 2 »
Pekalongan 2 1 » » 2 . . . . . . . 2 1 » » 2 »
Semarang 10 14 1 3 18 » 2 1 » 3 12 2 12 15 1 G 30 2
Japara 4 4 » » 2 . , . . » . » 4 4 » » 2 »
R e m b a n g . , 3 3 » - 2 » » » » » » » 3 3 » » 2 »
SoeraLaja 9 16 » 2 16 » 2 9 » 2 15 . 11 2 5 . 4 31 »
Pasoeroean 4 4 » 2 6 » » » » » » » 4 4 » 2 6 »
Proholinggo 4 4 » 1 3 » » » » * » » 4 4 » 1 3 »
Besoeki 5 5 » » » » * » » » » » 5 5 » » » »
Banjoemas 4 4 » » 1 » » » » „ » 4 4 » » 1 »
Bagelen 5 13 » 1 4 , » » » , » » 5 13 » 1 4 »
Kedoe 1 2 » 1 3 » » » » » » » 1 2 » 1 3 »
Djokjakarta 2 5 » 1 7 » » » » » » » 2 5 » 1 7 »
Soerakarta 5 8 » 1 9 » » » » » » » 5 8 » 1 9 »
Madioen 3 3 » » 2 » » » » » » » 3 3 » » 2 »
Ked i r i 4 5 » » 4 » » » » » » » 4 5 » » 4 »
Madoera 3 2 » » » » » » » » » » 3 2 » » » »
Atjeh en Onderhoor igheden. 2 3 » » » » » » » » » » 2 3 » » » »
Transporteeren 90 125 2 19 116 2 7 20 » 8 57 5 97 145 2 2 7 173 7
1 1 2
G E W E S T E N .
Bij de openbare scholen. Bij de bijzondere scholen. Bij alle lagere scholen.
Hoofd
on
der
wij
zers
.
Hu
lpon
der
wij
zers
.
Kw
eekel
inge
n.
(man
nel
ijk
e).
Hoo
fdon
der
wij
zere
ssen
.
H u
lp o
nder
wij
zer
esse
i i.
Kw
eekel
inge
n
(vro
uw
elij
ke)
.
Hoofd
on
der
wij
zers
.
Hu
lpon
der
wij
zers
.
Kw
eekel
inge
n
(man
nel
ijk
e).
Hoofd
on
der
wij
zere
ssen
.
Hu
lpon
der
wij
zere
ssen
.
Kw
eekel
inge
n
(vro
uw
elij
ke)
.
Hoo
fdon
der
wij
zers
..
Hu
lpon
der
wij
zers
.
Kw
eekel
inge
n
(man
nel
ijk
e).
Hoofd
on
der
wij
zere
ssen
.
Hu
lpon
der
wij
zere
ssen
.
Kw
eek
elin
gen
I
vrou
wel
ijk
e).
AA
NM
ER
KIN
GE
N.
P e r t ransport 9 0 125 2 19 116 2 7 20 » 8 57 5 97 145 2 27 173 7
Sumat ra ' s Wes tkus t 5 5 » 1 6 » . » » 1 6 » 5 5 » 2 12 »
Benkoelen 1 1 » » * » * » » » * » 1 1 »
Pa lembang 1 1 » » 1 » » . » » » » 1 1 „ » 1 »
Oostkus t van Sumatra . . . . 1 » » » 1 » » » » » » » 1 » » » 1 »
Banka 1 1 » » » » » » » » » » 1 1 »
R i o u w . 1 , » » 1 , » » . » » » 1 » » » 1 »
Westera fdee l ing van Borneo. 1 1 , » » » » » » » » » 1 1 » » » »
Zu ide r - en Oosterafdeeling
van Borneo 1 2 » 1 2 » » » » » - » 1 2 » 1 2 »
Celebes en Onderhoorigheden. 5 7 » 1 3 » » » » » » » 5 7 » 1 3 »
Menado 4 6 » 1 2 » » » » » » » 4 6 » 1 2 »
A m b o i n a 3 6 » 2 3 » » » » » » » 3 6 » 2 3 »
Teruate 1 2 » » » » » » » » > • - 1 2 » » » »
T i m o r 1 1 » » » » » » » » » » 1 1 » » » »
Totaa l in 1889 116 158 2 2 5 135 2 7 20 » 9 63 5 123 178 2 34 198 7
, 1888 114 140 5 23 146 7 8 16 2 10 62 4 122 156 7 33 208 11
Vermeerde r ing 2 18 » 2 - » » 4 » » 1 1 1 22 » 1 »
Verminder ing » 3 » 11 5 1 » 2 1 » 5 » 10 4
113
t ' . D .
Noininatieve staat der inspecteurs, onderwijzers, onderwijzeressen en kweekelingen b| het openbaar lager onderwijs in Nederlandsch-Indië
onder ultimo December 1889.
DO
OR
LO
OP
EN
D
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dipl
oma's
van
vo
ldoe
nd
afge
legd
e ex
amen
s,
(a)
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
Inspecteurs.
1 W . Van der Lee . Inspecteur in de l e afdeeling. 4 J a n . 1877
2 J . M . Rosskopf . « » 2 e O Mei 1880
3 M . A . Te rwen . » » 3« 23 Mei 1888
4 H . Mey l l . Op nonactiviteit .
Onderwijzers der l e klasse. (Alphabcüsch).
1 W . d 'Ancona . M. E. F. Hoofdonderw. 2 e school Salatiga. 2 A p r i l 1887
Lmk. W.
U k .
2 E . Asbeck Rrusse . F. 1<" Soerakarta . 21 J n n i 1888
3 W . A . G . Bakke r . F. D. » . Ternate. 16 Feb. 1887
(a) De akten van bekwaamheid en de met voldoenden uitslag afgelegde examens worden
in deze ko lom i n volgender voege aangeduid:
F. = F r a n s c h . N(m). = Nede i iandsche taa l - en letter-
E . = Enge lsch. kunde (middelbaar onderwi js ) .
D. = Du i t s ch . F (m) . = Fransche taa l - en let terkunde
G . = Gymnast iek (middelbaar onderwi js ) .
Teek. = Teekenen. E(m). — Engelsche t aa l - en le t terkunde
W . = W i skunde . (middelbaar onderwi js ) .
L m k . = Landmeetkunde . G(m). = Gymnast iek (middelbaar onder -
H a . = Handenarbe id . wi js ) .
H w . = Vrouwe l i jke handwerken. W(m) . = Wiskunde (m idde lbaaronderw i j s ) .
J . = Javaansch. Teek(h). = Teekenen (huisonderwi js ; .
M . = Male i sch . A . = Zoogenaamd groot -amblenaars-
S. = Soendaneesch. examen.
L en V . = L a n d - en vo lkenkunde. Eindex. = E indexamen der hodgerc b u r -
L b k . = Landbouwkunde . gerscholen.
Het bezit van de akte van bekwaamheid als hoofdonderwijzer of hoofdonderwijzeres is
niet nader aangeduid, omdat de k lassenverde l ing van het personeel h i e ronder reeds doet
z ien, welke onderwi jzers en onderwijzeressen die akte verkregen hebben.
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 8
114 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dipl
oma'
s van
vo
ldoe
nd
afge
legd
e ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
4 H . W . Beek. Hoofdonderw. school K e d i r L 6 J a n . 1881
5 L . G . Be r t s ch . Lmk. J . M. Gedetacheerd b/h Inlandsen onderwijs.
6 A . B o m m e l . Hoofdonderw. school Malang. I A p r i l 1886
7 J . Van den Bos. F. , l e , Probol inggo. 13 Nov. 1889
8 F , J . Bosch . | 5* Soerabaja. 14 Maart 1887
9 W . F . Den Broeder. F. » l e Padang. i 12 Mei 1886
10 M . Ten Cate. » » Rembang. 15 Jan . 1885
11 J . J . Cle i jpool . » , Banda Ne i ra . 11 Mei 1888
12 J . G . L . Ducker . F .LmkW. Met verlof in Nede r l and .
Lbk.
13 J . J . Fonteyn . F. G. Hoofdonderw. 3 e school Batav ia . 19 Dec. 1889
14 L . F r a n k e n . » „ Ambarawa . 20 A p r i l 1888
15 W . F . G. L . Haans t ra . » 2* » Batav ia . 29 J u n i »
16 A . Den Hamer . . 3 e » Semarang. 10 Nov . 1882
17 J . Van Heek. G. W. > , Bandjermasin . 3 Dec. 1881
18 J . G . Van der Hei jden. Met ver lof in Neder land .
19 W . H . He i j tman . F. Hoofdonderw. school Mr . -Corne l i s . G Aug . 1888
2 0 G . Hemmes . F. E. D. » , Menado. 21 J u n i »
21 H . B . H . H o r s k e r . . , Tegal . 5 Aug . 1889
2 2 L . Hovenkarap. G. W.Teek. . 2 e » Djokjakarta. 9 Nov . 1887
23 L . J . Ids inga. » » B l i ta r . 16 A u g . 1889
24 G . Van der Kaaden . F. E. . l e » Gombong. 5 » »
25 J . Kas te l i jn . F. » 1 e » A Soerabaja. 2 2 J a n . »
2 6 T h . J . C. K l aa r . Met verlof in Neder land .
2 7 D. A . P. K o k . F. M. Hoofdonderw. 1* school Makasser. 11 Mei 1888
2 8 G . Ko ldew i jn . » 3* » Soerabaja. 2 2 Nov . 1 8 8 3
2 9 D . C. J , K o o l . F. W. » l e » A Batavia. 6 » 1889
30 L . H . K r a m e r . F. E. D. » l e » Buitenzorg . 6 » »
31 D . M . K r u s e m a n . » 6 e » Batavia. 28 Mei 1 8 8 5
3 2 D. W . Lan te rmans . » 2* » Bui tenzorg . 5 Aug . 1889
3 3 G. Lave l l . » 4 e » Batavia. 9 A p r i l »
34 J . Van der Lof . . 3* . Soerakarta. 2 0 J a n . 1881
35 I J . J . Looijé. » 2* » Makasser. 29 J u n i 1888
1 1 8 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
AkUn
\a
n be
kwaa
m-
|
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
geleg
de
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O F M I N G .
36 R. Mete le rkamp. F. W. Hoofdonderw. l e school R Batavia. 19 Dec . 1 8 8 9
37 W . Mei jer . A W. Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
38 A . H . N i j l and N(m).F.B.D. Met ver lo f in Neder land .
39 H . G . P. Obdei jn . Hoofdonderw. 2e school Soerakar la . 17 J u n i 1 8 8 9
40 J . Oostenbroek. » 2 e » Mr . -Corne l i s . 20 A p r i l »
41 G . P lantema. F. W. » » Pa t i . 6 J u l i »
42 J . De Quant . » » Bandoeng. 9 Oct . 1 8 7 7
4 3 K. J . Raze l ius . F. W. » 1 e » R Soerabaja. 14 A u g . 1 8 8 5
44 J . C. R i k k e r s . F. E. 1* Djokjakarta 16 J a n . 187 7
45 L . P. C. Roskot t . M. Len V. » » Ambo ina . 29 J a n . 1 8 8 7
Lbk.Lmk.W.
46 A . M . Van Scha ik (*). Lmk. Ha. . » Magelang. 17 J u n i 1 8 8 9
Teek.
47 P. Sch ippers . » » Poerworedjo. 17 Nov . 1 8 8 8
48 D G. S i gmond . W. 2 e Semarang. 5 A p r i l 1 8 8 0
49 J . W . Spekschot . F. » » Pasoeroean. 4 A p r i l 1 8 8 9
50 N . S t a r k . » » Modjokerto. 14 Maart 1887
51 B . Stoutjesdi jk. Lmk. G. . » » Pekalongan. 29 J a n . »
52 E . G . A Taenzer . Lmk. W.M » » Cher ibon . 16 Feb. . 1 8 8 9
53 J . G . Theun i ssen . Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
54 A . C . Tjebbes. F. E. Met verlof in Neder land .
55 J . V a l k . Teek. F. G. Hoofdonderw. l e school B Semarang. 17 J u n i 1881
56 H . R . A . Ve ch tman . D. 1 e Kota-Radja . 16 Feb . 1 8 8 9
5 7 P. V e e n . Lbk. » » K la t en . 30 Sept . »
58 J . V e r s c h u i l . » 2 e » Padang. 9 A p r i l .
59 C. Wegenaar . F. Teek. » l e » A Semarang. 9 F eb . 1 8 8 7
60 J . Westerbeek. G. Teek. » > Madioen. 21 Dec. »
61 J . F . W . W in t e rbe r g . F. D. » 1 e Salat iga. 15 J a n . 1885
62 R. IJspeert . W. G. » 2« . Soerabaja. 6 J u l i 1 8 8 9
6 3 W . J . R. Z i e ck . » 4 e > Soerabaja. 11 M e i 1 8 8 8
(') Gezworen landmeter.
1 1 6 DO
OBLO
upEN
D NU
MM
KR.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
B E N O E M I N G .
Onderwijzers der 2 e klasse.
1 H . Sponholï. Hoofdonderw. school Banjoewangi . 6 Ju l i 1889
2 H . Goedhart . . » Tjandi (Sema- 7 Sept. 1881
rang) .
5 W . F. Commere l l . W. l e hu lponderw. » K e d i r i . 31 Dec. 1888
4 W . Teunissen. Teek. W. Hoofdonderw. » Sidoardjo . 25 Feb . 1889
5 J . F . Den Ho l lander . F. E. D. » - Medan. 1 Aug . 1887
6 L . H . Verhoog. Teek. l e hulponderw. l e » B Sema rang. . 6 Nov. 1883
7 A . M . Overei jnder. Hoofdonderw. 2 e » Probol inggo. 19 J u l i 1888
8 G. J . Van Esse l . » » B a n g i l . 15 Oct . 1889
9 1. U h l . » » Serang. 9 A p r i l »
10 C. G . Wemmers lager . G. • • Ïocloeng-Agoeng. 17 Nov. 1888
11 C . Van Duuren . >» » Toeban . 22 J a n . 1889
12 A . Van Moe rke rken . F. E. . . Poerbol inggo. 28 Feb . 1887
13 W . J . S tok . F. » » Saparoea. 10 Sept. 1884
. 14 B . Jap ikse . Ha. F. » . Soekaboemi. 9 A p r i l 1889
15 H . S. B l e k k i n k . » » K e n d a l . 21 Dec. 1887
16 J . W . Te Kolsté. G. Met verlof in Neder land.
17 C. Van der Wende . W. Lbk. Hoofdonderw. 2 e » Ko la -Rad ja . 25 Feb. »
18 C. P r i n s . W. . » Tj iandjoer. 16 Aug . »
19 J . K lu i v e r . F. Gedetacheerd b/h Inlandsen onderwi js .
20 P. M . Hei jmans. W. Hoofdonderw. school R i o u w . 29 Sept. 1880
21 L . J . W e s t r i k . » » Bon tha in . 24 Dec. 1879
22 H . J . H . B o c k m e u l e n . Teek. W. W* i . hulponderw. . Madioen. 14 » 1889
F. D.
23 H . Grondi js . Met verlof in Neder land.
24 J . W . H . Mu l l e r . W. F. D. Hoofdonderw. school Bondowosso. 16 Jun i 1886
25 J . A . J . Vo rde rman . F. » » Loemadjang. 20 J u l i »
26 W . H . A . Van Meer- Met verlof in Neder land.
ke rk .
27 K . M . Hage. Hoofdonderw. school Besoek i . 30 Sept. 1889
28 S. J . H . Van Merkon i . » » Oengaran. 16 Jun i 1886
1 1 7 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
29 J . Van der Woude . G. Teek. Met verlof i n Neder land.
30 P. L a k e m a n . l e hulpondervv. school Pa t i . 6 J u l i 1889
51 G. B r i n k s . G. l e , 6 e » ' Batav ia . 8 Maart 1883
32 J . B . Kampschuur . G. l e , & , ^ Feb . 1887
33 H . H . Slangen. F. E. Ti jdel i jk b/h middelbaar onderwi js .
34 H . Vo l ten . Hoofdonderw. 5 e school Batav ia . 2 0 A p r i l 1889
35 G. Reeman. F. W. (m). l e hulponderw. l e . B Ratav ia . 19 J u l i 1888 j
36 A . J . Verbeek. F. Hoofdonderw. » Kraksaan . j 16 Nov. 1887
37 H . T h . Weehu i zen . F. E. l e hulponderw. l e » Soerakar ta . ! 25 J u n i 1889
38 A . Schouten. W(m).F.D. Hoofdonderw. > Djember. 21 » 1887
59 P . Van Vlodrop . F. D. » > Pont ianak. 2 5 » 1889
40 D. Vooren. ^«ik. W. » , Batang. i 12 A p r i l 1887
L. en V.
J . F. M.
41 E . A . Hai t ink van Met verlof i n Neder land . j
der Heijdo. I
42 A . Nu i j s ink . F. Hoofdonderw. school Wonosobo. 2 3 Mei 1887
43 P. A . Burger. ; F. W. G. l e hulponderw. » B l i ta r . ! 2 Nov . 1889
44 H . P. T. W i t k a m p , j W . G. l e 3 e Soerabaja. 18 »
45 M . P. Boogaard. Hoofdonderw. » Muntok . 16 A u g . »
4$ A . Baars W z n . W . l e hulponderw. » Menado. 2 Maart 1887 j :
47 D. Har t i ng P z n . F* j Met Aerlof in Neder land .
48 W . F . Fels. F. l e hulponderw. 3 e school Semarang . ; 21 J u n i 1887
49 J . Veltens. Teek. G. E. , , Pekalongan. 28 A u g . 1883
F. I 50 C. Sto lp . F. j Met verlof in Neder land. | 51 H . Sonius. G. 1 Hoofdonderw. school Bodjonegoro.l 26 » 1 8 7 9
; • (
52 ! F . J Hanjoe l . F. l e hulponderw. 2* * Salat iga. 128 A u g . 1888
5 3 A . Boender. ; Hoofdonderw. » Maros . 15 Oct . 1889
54 W . E . Ender t . W. j l e hulponderw. 2^ » Semarang. 31 Dec. 1888
55 G . Adams . Hoofdonderw. » Palembang. 16 J u n i 1886
56 H . Zegcr de Be i j l . j 2 e Gombong . 2 Mei 1889
1 1 8 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bekw
aam
heid
en d
iplom
a's v
an
voldo
end
afgele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
57 S. A . Van der Kolf f . W. D. E. Hoofdonderw. school Keboemen. 2 Me i 1888
F.
58 A . J . J . H . Van
R iemsd i jk . , , Koedoes. 28 A u g . »
59 W . P. H i l l e n . Teek. G. F. l e hu l onde rw . . Ternate. 23 J a n . 1889
60 J . J . A . Van Gogh. F. Hoofdonderw. » Banjoemas. 24 Dec. 1879
61 S. V a n R i j n b a c h , F. l e hu lponderw. » Poerworedjo. 11 A p r i l 1888
62 J . Pos tma. Hoofdonderw. » Padang-S i - 27 Feb. 1882
dempoean.
63 H . O. V a n d e r M e i J . l e hu lponderw. l e „ Padang. 19 A p r i l 1880
64 W . Van der Veen. Teek.G.D. Hoofdonderw. » Ngawi . 2 Mei 1888
65 A . Knoppe r t . - Met verlof in Neder land .
66 C. W . Mu lde r . W.Aardr.fm) l e hu lponderw. 1* school Salat iga. 11 Maart 1889
67 A . Van N i e u w e n - W. F. Hoofdonderw. » Goronta lo . 6 J a n . 1882
hu i j z en .
68 W . N i euwenhu i s . l e hu lponderw . » Madiocn. 25 J u n i 1889
69 J . F . V i sse r . Met verlof in Neder land .
70 G . J . K e r l e n . G. W. Hoofdonderw. school Padang-Pan- 10 Mei
djang.
71 W . K o o i m a n . W. Hoofdonderw. aan de school voor I n l .
geneeskundigen te Welte-\reden.
72 J . Borges ius . F. D. l e hu lponderw. l e schoo l B Soerabaja. 16 Sept. 1887
73 J . J . W e r s t . F. Hoofdonderw. » Bangka lan . 11 J u n i 1889
74 D . J . Pont . l e hu lponderw. » Bandong . 2 F eb . 1887
75 A . C. J . F o u r n i e r . Hoofdonderw. » Pamekasan. 24 Oct. 1888
76 M . Scheele. Lbk. Lmk. » » Djoewana. 24 No\. »
F. Teek. W.
(•).
77 J . Lu i t j es . | , F o r t de Koek. 26 J u l i 1887
78 T . K r o m h o u t . Teek. F. ! . Garoet. 19 J u l i 1888
79 H . D. J . R i jnenberg . ! » , Boe lekomba 19 Dec. »
80 G . Tacoma. „ » Bojo la l i . 31 » |
1 1 9 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bek
waam
he
id en
dipl
oma's
van
voldo
end
afgele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
8 1 H . A . De Nooi j . L en V. Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
Lbk. Lmk.
W. feek.
G.S.M.F.
8 2 J . L . Van der Made. Teek. G. W.
D.F .
Hoofdonderw. school Soemenep. 1 4 Maart 1 8 8 7
8 3 M . H . Burge r . W. E. F. Met \erlof in Neder l and .
8 4 M. P. L . G. Hansen . l e hu lponderw. school Ambarawa . 1 6 J u n i 1 8 8 6
8 5 J . Van Leeuwen . Lmk.WG.F.
Eindex.(5).
[e Batav ia . 9 A p r i l 1 8 8 9
8 6 W . Schu i t . Teek. Hoofdonderw. Ngandjoek. 3 1 Dec . 1 8 8 8
8 7 D. A . De tmar . » Japara . 9 Mei 1 8 8 9
8 8 H . Van Boeke i . F. Pat j i tan. 3 1 Dec. 1 8 8 8
8 9 H . Schaap. F. - Poerwakarta . 3 1 Mei »
9 0 G. Va lk . l e hulponderw. • Tegal. 2 Nov. 1 8 8 9
9 1 J . E . G. \. Lookeren . Ha. Hoofdonderw. school Randjarnegara. 2 3 Feb . 1 8 8 6
9 2 A . Roose. l e hulponderw. l e school Bui tenzorg . 5 Mei 1 8 8 8
9 3 G. B . L e B r u i j n . l e 2 * . Djokjakarta. 1 5 Oct. 1 8 8 9
9 4 A . Ve rdam. Hoofdonderw. - Grissee. 3 0 J u n i 1 8 8 5
9 5 C. J . F . Ga i l l a rd . l e hulponderw. 1 « » Probol inggo. 1 6 Mei
9 6 P F . H . Ockers . Hoofdonderw. Koepang. 14 Sept. 1 8 S 3
9 7 H . V o s k u i l . G. l e hulponderw. 2e - Mr. -Corne l i s . 2 Mei 1 8 8 9
9 8 G. Bakke r . G. 1 « 2 e » Padang. 7 A p r i l 1 8 8 4
9 9 H . Van Goor . G. Met \erlof in Neder land .
1 0 0 A . Van L i m b o r g h . W. F. Hoofdonderw. - Sitoebondo. 1 6 Mei 1 8 8 5
1 0 1 H . Stoe l . G. Teek. W. l e hulponderw. 4e , Soerabaja. 3 Dec. 1 8 8 9
1 0 2 W . Van der Spek. G. F. W. l e 3 e , Soerakarta. 2 0 A p r i l 1 8 8 9
1 0 3 H . W . De Vr i end t . D. W. l e Magelang. 9 » ,
1 0 4 P. C h . W . Bopp . Lbk. l e 2 e » Soerabaja. 3 Dec. »
1 0 5 R. H . A . Th ie rbach , l e l e . Makasser. 1 9 . 1 8 8 8
1 0 6 J . Kapt i jn . l e 2 « » Bui tenzorg . 2 4 » »
1 0 7 J . L a m m e n s . F. W. l e 2 e » Batavia. 1 7 Nov . »
1 2 0 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bek
waam
he
id en
diplo
ma's
van
voldo
end
afgele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
1 0 8
1 0 9
1 1 0
1 1 1
1 1 2
1 1 3
1 1 4
1 1 5
1 1 6
L . Visser .
G . B . Feekes.
A . Van der Kolf f .
T h . P . R i ens t r a .
L . De Pag ler .
D. Koumans .
W . Grond i j s .
P. P r i n s .
R. A . Schoonhoven .
G. F. W.
G. W.
Lbk.
F. E. D.
F.
G. Teek.
W. D. F.
Lbk. F. E.
D.
F. Teek. G.
Teek. G.
W. E.
G.
F.
w .
Lbk. F. M.
D.
Teek(h).W.
G.
G. Teek. W.
F.
F. D.
F. Teek. G.
W. M.
W.
F. W. Teek.
G.
l e hulponderw.
l e
Hoofdonderw.
l e hulponderw.
1 «
l e
l e
Hoofdonderw.
l e hu lponderw.
5 e
l e
l e
school Soerabaja.
» Gombong.
» Amoerang ,
» Pasoeroean.
» K la t en .
» Band jermas in .
» Malang.
» Lawang .
•» A Semarang.
2 2
3
3
1 3
6
2 9
1 2
1 9
1
J u n i
J a n .
Dec.
J u n i
J u l i
J u n i
J u l i
Dec.
A u g .
1 8 8 9
1 8 8 8
1 8 8 9
1 8 8 8
1 8 8 9
1 8 8 8
1 1 7
1 1 8
1 1 9
1 2 0
1 2 1
1 2 2
1 2 3
R. S m i t .
J . Poetsma.
D . H . v. d . Maaten.
S. Hc rman ides .
H , H . Munt inghe .
E . Vogelzang.
J . Jaspers.
G. F. W.
G. W.
Lbk.
F. E. D.
F.
G. Teek.
W. D. F.
Lbk. F. E.
D.
F. Teek. G.
Teek. G.
W. E.
G.
F.
w .
Lbk. F. M.
D.
Teek(h).W.
G.
G. Teek. W.
F.
F. D.
F. Teek. G.
W. M.
W.
F. W. Teek.
G.
l e » I e » A Batav ia .
Met verlof in Neder land .
l e hulponderw. l e school A Soerabaja.
l e » 2 e » Makasser .
l e » l e Ko ta -Rad ja .
Hoofdonderw. » Tj i lat jap.
l e hulponderw. » A m b o i n a .
2 5
2 2
2 9
2 5
9
2 0
J u n i
J a n .
Feb.
A p r i l
1 8 8 9
»
1 2 4 F . J . E i jsenburger .
G. F. W.
G. W.
Lbk.
F. E. D.
F.
G. Teek.
W. D. F.
Lbk. F. E.
D.
F. Teek. G.
Teek. G.
W. E.
G.
F.
w .
Lbk. F. M.
D.
Teek(h).W.
G.
G. Teek. W.
F.
F. D.
F. Teek. G.
W. M.
W.
F. W. Teek.
G.
Hoofdonderw. • lndramajoe. 2 Mei -
1 2 5
1 2 6
1 2 7
0 . Van Ganswi jk .
W . J . Gerards .
B. G. Hogew ind .
G. F. W.
G. W.
Lbk.
F. E. D.
F.
G. Teek.
W. D. F.
Lbk. F. E.
D.
F. Teek. G.
Teek. G.
W. E.
G.
F.
w .
Lbk. F. M.
D.
Teek(h).W.
G.
G. Teek. W.
F.
F. D.
F. Teek. G.
W. M.
W.
F. W. Teek.
G.
l e hulponderw.
l e
Hoofdonderw.
l e
l e »
D jok jakar ta .
M r . - C o r n e l l .
Tondano.
9
1 0
2 5 J u n i
*
1 2 8
1 2 9
1 3 0
1 3 1
1 3 2
1 3 3
P. A . B i egman .
A . J . D. J . Jans .
J . J . F . Krügers.
E . B lok .
H . Maassen.
A. W . Hoesen.
G. F. W.
G. W.
Lbk.
F. E. D.
F.
G. Teek.
W. D. F.
Lbk. F. E.
D.
F. Teek. G.
Teek. G.
W. E.
G.
F.
w .
Lbk. F. M.
D.
Teek(h).W.
G.
G. Teek. W.
F.
F. D.
F. Teek. G.
W. M.
W.
F. W. Teek.
G.
l e hu lponderw.
Hoofdonderw.
l e hu lponderw.
l e »
l e
l e
2 e Soerakarta .
Benkoe len.
Banda Ne i r a .
Rembang.
Modjokerto .
Che r i bon .
2 5
6
1 8
3 0
3 0
3 0
»
J u l i
Nov.
Sept.
»
-
1 2 1 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bekw
aam
heid
en di
ploma
's va
n vo
ldoen
d afg
elegd
e ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
Onderwijzers der 3 e klasse,
met akte van bekwaamheid als hoofdonderwijzer.
i L . G . Gerhard . i\(m). G,
Teek. W.
D. F.
T i jd . b/h middelbaar onderwi js .
2 W . H . Pieters. F. G. Gedetacheerd b/h fnlandsch onderwi js .
3 M . De Haas. W. Met verlof in Neder land.
4 J . Oudke rk . F. E. W. Idem.
5 C. B l o m . F Idem.
6 A . H . Gérard. Ruiten betrekking.
7 C. De Rooi j . G. F. E. Hulponderw. school A m b a r a w a . 2 5 J u n i 1889
8 H . Van St r i e l and . W. F. D. » l e » A Soerabaja. 3 0 > 1888
9 T h . W . Roes. F. Met verlof in Neder land.
10 C. Van der Velde. F. Hulponderw. school Resoeki . 14 Feb . 1889
11 L . W . T . J . Romans
van Schaik .
F. Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
12 A . F . He i jmann . F. Hulponderw. l e school Probohnggo. 16 Oct . 1886
13 R. Rakke r . Teek. W. » l e » A Semarang. 6 J u l i 1889
14 K . H . Corporaa l . F. » l e > Bu i t enzo rg . 21 Maar t »
15 A . L e C l e r cq . Met verlof in Neder land.
16 L . St ro band. E. W. Hulponderw. school Gombong . 24 Oct . 1888
17 F . Van der Woude . » » L a w a n g . 18 J a n . 1889
18 W . L . Vogelesang. G. » » Menado. 15 Me i 1888
19 A . E . J . Roskot t . » » Grissee. 6 J u l i 1889
20 H . H . Rui j s . Met verlof in Neder land .
21 W . Voorthui jsen. F. W. Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
2 2 W . Rrouwer . G. F. E. Hulponderw. school T j i lat jap. 14 J u n i
2 3 W . G . R e i n k i n g . l e » Padang. 16 J u l i 1888
24 H . J . Duijvelaar. » » A m b o i n a . 5 Sept .
25 H . M . Van Haften. » 5 e » Soerabaja. 17 Oct .
26 G. J . De Zwaan . » » S idoard jo . 28 A u g . »
122 D
OO
RLO
OP
EN
D
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bek
waam
he
id en
dipl
oma s
van
voldo
end
afgele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
2 7 L . Hazelhoff. Hu lponderw . school Bandong. 6 J u l i 1 8 8 9
2 8 C h . J . Corne l i s . Teek. 1 « > B Soerabaja. 2 2 J u n i -2 9 P . V a n Du i jn . D. F. 1 « B Semarang. 2 4 Oct . 1 8 8 8
3 0 J . H . L . Teute l ink . F. » » Poerworedjo. 2 6 J a n . 1 8 8 9
3 1 L . D . Van Cappel le. F. W. Gedetacheerd b/h Inlandsen onderwi js .
3 2 J . J . Van Eupen . F. Hu lponderw. l e school A Batavia. 2 1 Maart »
3 3 M . De Rooi j . F. » > Bojo la l i . 1 3 Feb . •
3 4 D. P r o n k . F. Gedetacheerd b/h Inlandsen onderwi js .
3 5 C. H . Brouwer . F. T i j d . hu lponderw school Bojo la l i . 1 5 Maart •
3 6 W . Ri jkee. Hu lponderw . school Gombong. 6 Mei
3 7 H . Van B r a a m . l e Djokjakarta. 1 4 . -3 8 H . H . L . Van Bake l . 2e Padang. 2 A p r i l >
3 9 H . P. Van der Hoo rn . • » Palembang. 1 9 J u n i
4 0 E . A . E . Kalshoven. E. W. F. • Malang . 1 9 Oct .
4 1 J . J . Van de Gei jn. - > Tondano. 2 5 J u n i »
4 2 P . Van Geelen. F. » > Djoewana. 1 J u l i »
4 3 A . Van Wi t zenburg . » Pont ianak. 9 . »
4 4 P. Van Ravenstei jn. Teek. 2e • Soerabaja. 1 1 . »
4 5 A . G . Bo3s. F. G. 2e • Probol inago. 1 6 - •
4 6 A . T j . Van der
Meu l en . Teek. N 3e Semarang. 2 4 . »
4 7 J . P . V a n E k r i s 2e > Bui t enzo rg . 2 4 . >
4 8 P . Van de Steeg W. G.Teek. • > F o r t de Koek. 3 0 Sept. >
4 9 W . Westerhof . » > Kraksaan . 2 3 A u g . •
5 0 E . J . Van D i j k . • • Poerbol inggo. 2 3 »
5 1 W . Van der Meulen. F. E. l e • Soerakarta. 2 7 Sept.
5 2 B. Van Gelder Bondowoso. 1 Oct .
5 3 J . Vo r enkamp . F. D . W. l e B Batav ia . 1 3 Nov .
Eindex. 5 j . *
125 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bekw
aam
heid
en d
iplom
a's v
an
voldo
end
afgele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
T A N
B E N O E M I N G .
Onderwijzers der 3 e klasse, niet bezittende eene akte van bekwaamheid als hoofdonderwijzer.
1 L . A . De la C ro i x . Hu lponde rw . 2 e schoo l Semarang . 24 Me i 1883
2 L . J o l l i j . » 4 e » Soerabaja. 3 A p r i l 1885
3 A . M . L e C luse . 2 e » > 21 J a n . 1887
4 T h . A . Den Daas. » 2 e » » 19 Oct. 1889
5 H . Vanger . Hu lponderw. aan de schoo l voor In land-
sche geneeskundigen te Welte\reden.
6 E . J . Nijhoff. Hu lponde rw . 5 e school Batav ia . 13 Nov . 1889
7 H . E . Bock . » 2 e » Soerakarta . 6 Jan . 1888
8 C. Den H a m e r . F .LenV.M. » l e » M r . - C o r n e l i s . 1 Ju l i 1889
9 W . H i e m s t r a . Met verlof in Nede r l and .
10 H . W . De Be i j l . Hu lponderw. » Koedoes. 10 A u g . 1887
11 D . K . N . Se l i e r . Met verlof in Nede r l and .
12 L . Va lk . M - M T ) Hu lponderw . 3 e schoo l Batavia. 24 J u l i 1889
13 J . Boeks ta l . » » Amoerang . 13 Nov . 1889
14 T h . Lu i j t j es . G. Met verlof in Neder land .
15 E . F . M o l l . Hu lponderw. l e school A Batavia. 18 A p r i l 1888
16 C A . Van derReest ( 3 ) . » » Mage lang . 12 J u l i 1889
17 F . W . Krüss. » » Toeban . 15 Maart »
18 B . De Vr i e s . » l e » Gombong. 7 J u l i 1883
19 T . F . V ie rsen . » 6 e » Batav ia . 5 Sept . 1 8 8 8
20 D. De Boer . Gedetacheerd b/h ïnlandsch onderwi js .
21 J . Van Kwawegen Hulponderw. aan de school voor I n l a n d -
A z n . sche geneeskundigen te Wel tevreden.
2 2 M . J . Me i j e r . Eindex.(5).
w
Hu lponde rw . schoo l Saparoea. 28 Dec. 1886
2 3 J . T . Young .
w.
» 2 e » Batav ia . 1 J u l i 1889
24 J . B . W o u d a . 2* 1 D
f 1) M . L . = Mathemat isch-L i t te rar isch examen.
(2) Is gezworen landmeter .
(3) Heeft getuigschri f t voor koorgezang, ui tgere ikt door de maatschappij tot bevorder ing
van toonkunst .
1M D
OO
EL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
van
bek
waam
he
id en
dipl
oma's
van
vo
ldoen
d afg
elegd
e ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
25 S. K. Sanders . Hulponderw. school Wonosobo. 1 J u l i 1889
26 C. C. Van He lsd ingen . » A m b o i n a . 22 Mei 1885
27 F. V a n G u l i c k . i e Batav ia . 17 Oct. 1888
28 W . Van der He iden . Met verlof in Neder land.
29 J . H . Behrns . Hulponderw. school Banjoevvangi. 30 Sept. 1889
30 M. Van Broekhui j sen . Teek. G. Je Makasser. 29 J a n . »
31 J . Ploeger. Menado. 27 Sept. 1888
32 N . Keetelaar. l e Gombong . 22 Nov. 1887
33 ,1. Le i j en . Gedetacheerd b/h Inlandsen onderwijs.
3 4 J . C . Van der Me i j -
den. Hulponderw. school Tega l . 19 A p r i l 1886
35 W . J . Kr i j gsman. Ne i r a . 18 Jan . 1888
36 H . Kedde. T i jd . hulponderw. » Te rna te . 15 Mei
37 G . J . R. Gosenson. Hulponderw. » Band j e rma- 29 J u n i
3 8 P. Vermeulen . »
s in .
Maros . 7 Dec. »
39 W. Jager Dekke r . T i jd . hulponderw. » Ngandjoek. 14 Jun i »
40 W . W . Ke izer . l e , Gombong . 30 Sept. 1889
41 J . N . Dr igny . Eindex. (5 ) .
E.
Hulponderw. » Bon tha in . 18 A p r i l 1888
42 G . Verwi jk . » Koepang. 20 »
43 E . De Fi l l ietaz B o u s - F. Eindex.
quet. (5). l e „ Gombong . 30 J u n i
44 L . H . J . v. Douveren . F. Muntok . 30
45 J . Zeeven. T i jd . hulponderw. Soemenap. 30
46 H . J . S t roband . Hulponderw. l e » Gombong . 29 Jan . 1889
47 P. E . J . Groo ten -
boer. Benkoe len . 16 J u l i 1888
48 J . B r i n k . W. Ti jd. hu lponderw. » Bandjarne- 6 Aug . -
gara.
49 C. W . Hoogen- Hulponderw. school Toe loeng- 28 Aug . »
doorn. agoeng.
50 T h . J , A . H i l ge rs . G. 2* Kota-Radja . 4 Sept. »
1 2 5 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's
van
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
B E N O E M I N G .
5 1 F . A . T. W . K o m !
ma nn . T i j d . hulponderw . l e school Gombong. 5 Sept. 1 8 8 8
5 2 W . Wardenaar . Hn lponderw. - Sitoebondo. 1 1 > •
5 3 J . Stigter, F. E. 2 « Kota-Radja. 2 7
5 4 E . H . Ramakers . Teek. • B l i t a r . 1 4 J u n i 1 8 8 9
5 5 L . To l i i . Soekaboemi. 2 4 Dec. 1 8 8 8
5 6 G . A . Tu i j l Schuite-
maker . G. (m). 2e Djokjakarta . 2 9 J a n . 1 8 8 9
5 7 E . F . Meerd ink . Eindex.(5). T i jd . hulponderw. Japara . 1 4 Feb .
5 8 K. H . Van Le i j en . • Roeloekoemba. 2 9 Maart
5 9 S. R i t s m a . G. Hulponderw. • Banjoemas. 1 4 Mei
6 0 R. Pr iester . T i j d . hulponderw Goronta lo . 1 2 J u n i »
6 1 H . A . J . Van Waes -
berge. » i 2 e Makasser . 2 4 J u l i
6 2 W . T h . M . Van Rooi j . Hulponderw. - Ngawi . 1 9 Sept. •
6 3 J . H . Correljé. » • Djember . 1 Oct.
6 4 C h . J . G . Dufour . F. » l e Gombong . 1 •
6 5 R. Sme l t . • * Rodjonegoro. 1 6 -6 6 G. Van E i jken . • • Serang. 1 6 •
6 7 N . Janse. T i jd . hulponderw. 2e Djokjakarta. 1 6 > »
6 8 J . De Jong. Pamekasan. 1 9 -6 9 J . Schol ten. Hulponderw. 3 e - Semarang. 5 Nov. -7 0 J . Groenema. - 9e
• 1 6 •
Onderwijzeressen der l e klasse. (A lphabet isch) .
1 W . A . P. De Rru i jn Hw. F . E.
Ouboter . D . Hoofdonderw. meisjessch. Soerakarta 1 5 Maart 1 8 8 6
2 R. A . H . Van C h a r l - Hw. F . D .
dorp. Met verlof in Neder land.
3 S. E . Géraud. Hw. F . E. Hoofdonderw. l e meisjessch. Soerabaja. 1 3 Sept. 1 8 8 2
4 C. C. Van Geuns . Hw. F . E. » 2 e » Ratav ia . 1 8 A p r i l 1 8 8 8
5 R. A. K r u l l . Hw. F . E. Met verlof in Neder land.
D.
126 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akten
vam
bek
waam
he
id en
dipl
oma's
van
vo
ldoen
d afg
elegd
e ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
6 M . Nauta . E. F. Hoofdonderw. meisjessch. Djokjakarta 9 Febr . 1 8 8 8
7 A . C A . N ieuwenhui js G(m). F. » 2 e » Soerabaja. 1 9 J u n i »
Hw.
8 J . E . Van Oeveren, Hw. F. E.
geb. Van Scha ik . D. » » Semarang. 1 6 J u l i 1 8 8 9
9 M . L . Schafer. F. E. D. » l e » Batavia. 1 1 A u g . 1 8 8 7
1 0 M . L . Ste inbuch. Hw. F. E.
D.
» » Bui tenzorg 1 4 J an . »
1 1 M . M . E . C . T i j d e m a n . F. E. T i j d . b/h midde lbaar onderwijs.
1 2 C. H . Ve rwoh l t . Hw. F. E. » Hoofdonderw. meisjessch. Meester-
D Corne l i s . 2 0 Nov. 1 8 8 9
Onderwijzeressen der 2 e klasse.
1 N . G . L . Lambregc t s . Hw. E. Met verlof in Neder land .
2 E . A . Van der Mei jden F. E. 1 e hu lponderw. 2 e meisjessch. Soerabaja. 9 J u n i 1 8 8 5
3 M . F . Der K i n d e r e n . F. E. D. Hoofdonderw. » Bandong . 3 1 Oct . 1 8 8 9
4 A . H . Janssen. Hw. F. E. » » Poerworedjo. 2 0 Nov . 1 8 8 9
5 M . G . Meijer. Hw. F. E.
n
Tegal 1 6 » 1 8 8 3
6 M . Koopa l .
l i .
Hw.G.W.F. » » Menado. 2 9 J u n i 1 8 8 8
7 N . F . E . F i l e t . F. E. Met ver lof i n Nede r l and .
8 E . C . J . C. Graadt F.
van Roggen. Idem.
9 E . Van L o o n . F. E. Hw. Hoofdonderw. meisjessch. Malang. 9 Feb . 1 8 8 2
1 0 G. G . Van Th i e l en . F. E. D. » » Magelang. 1 8 A p r i l 1 8 8 8
1 1 C . H . A . Mer z . F. E. Met verlof i n Neder land .
1 2 M . J . Van Lessen . Hw. F. E. Hoofdonderw. meisjessch. Bandjer-
D. mas in . 9 Oct. 1 8 8 3
1 3 H . C . Sandt van Hw. F. E.
Nooten . D. l e hu lponderw. 2 e meisjessch. Batav ia . 6 Me i 1 8 8 6
1 4 J . Boeglos. Hw. F. E. Hoofdonderw. meis jessch. Ambo ina . 2 9 » 1 8 8 5
127 D
OO
RL
OO
PE
ND
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
15 J . J . C . Nage l , geb.
B o n m a n . F. Hu lponderw. meis jessch. Che r i bon . 8 Nov . 1 8 8 8
16 A . J . Rosskopf . F. E. 1 e hulponderw. » Semarang. 9 J u n i 1 8 8 5
17 L . M . Janssen , geb.
Andeweg. Hoofdonderw. » Salat iga. 14 Dec. »
18 T . Z i j l s t r a . Hw. G. W. » » Pasoeroean. 14 J a n . 1 8 8 7
F. D.
19 P. A . M . Lange . F. E. D. Probol inggo 28 1 8 8 8
2 0 H . G. K r u s e m a n . Hw. F. E. Padang. 21 Maart 1889
21 L . W . Ov ink . riw. F. E. 1 e hulponderw. 1 e » Ratavia. 21 J a n . 1 8 8 7
D.N . (m.)
2 2 M . Rurgdorf fer . F. E. D. l e » Rui tenzorg . 2 3 Feb . >
2 3 M . A . W . Rre i jmann. F. E. D. Met verlof in Neder land .
24 W . A . De Jong . F. Hoofdonderw. meisjessch. Cher ibon . 23 J u l i
25 L . C h . S lot . F. E. 1 e hulponderw. l e meisjessch. Soerabaja. 2 3 - »
26 G. D i j ks t ra . Hoofdonderw. meisjessch. Makasser. 11 Aug . -
27 F . A . He i jnneman . F. Ambarawa . 20 Feb . 1 8 8 8
28 A . P . L . Van den Hw. F. E.
H a m . D. » RandaNe i r a 16 J u l i 1 8 8 9
29 A . R . K iewie t de F. E. D.
Jonge. Hw. l e hulponderw. > Soerakar ta . j 29 J u n i 1 8 8 8
30 F . M . Sauerb ier . F. E. Op non-activiteit.
31 A . A . W i l m e s . F. 1 e hu lponderw. meisjessch. Djokjakarta 19 Oct . 1 8 8 9
Hulponderwijzeressen met akte van bekwaamheid als hoofdonderwijzeres.
1 R. W . C . Ger l ings . F. D. Met verlof in Nede r l and .
2 W . C . K r o o n . F. Hu lponderw . l e meisjessch. Batav ia . 10 Oct . 1 8 8 9
3 W . A . Van den
Nieuwenhof . F. » school Koedoes. 22 kei
4 M . S. V a n der
W i l l i g e n . F. D. » l e meisjessch. Ratavia. 24 Dec. 1 8 8 8
1 2 8 I
DO
OR
LO
OP
EN
D
NU
MM
ER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
5 C. C. C. Gude . Hw. F. E. Hu lponderw. 2 e meis jessch. Soerabaja. 8 Jan . 1886
6 J . M . Van der Voor t . F. » • Makasser. 18 Feb . 1889
7 A . E . L . Steens Zi jnen F. D. E. » school Pa t i . 16 Oct. »
8 B . S . A . Gas tmann. F. D. E. » gem. » Magelang. 20 A p r i l »
Teek.
9 A . Vosw inke l D o r -
selen. F. E. Ti jd . hulponderw. meisjessch. Soerakarta 27 Sept. »
10 H . A . Hof fmann. Hu lponderw . 2 e gem. schoo l Soerabaja. 28 Aug . »
Hulponderwij zeressen niet bezittende eene akte van bekwaamheid als hoofdonderwijzeres.
1 L . He i jnneman. Hu lponderw . meis jesschool Padang . 8 Nov. 1882
2 E . d 'Ab l a ing . » 5 e school Soerabaja. 16 Sept. 1887
3 C . L . H o m b u r g . Met verlof i n Neder land .
4 A . I m m i n k . F. E. Hulponderw. gem. school Malang . 15 J a n . 1884
5 A .M.Hoogens t raa ten . F. » meisjesschool Magelang. 13 J u l i 1878
6 S. E . Wi jnve ld t . F. E. » 5* schoo l Soerabaja. 19 Dec. 1879
7 E . M . Sexauer . F. 2* Gombong . 2 9 Mei 1889
8 A . W . H . S. M u l l e r ,
geb. K o b o l d . F. E. . > K l a t en . 4 Nov. 1888
9 E . A . Sacré. Hw. F. » » Pekalongan 19 A u g . 1886
10 W . P . L . De Roos . Hw. F. » > K e d i r i . 15 Dec. 1888
11 M . L . B r e i j m a n n . Hw. F. E. » l e school Padang. 2 9 Nov . 1886
12 E . M . D . Gude . F. » » Indramajoe. 28 Dec. 1889
13 C.E.Süverkropp.geb.
A r n o l d . F. » gem. school Band je rmas in . 17 Oct . 1882
14 J . A . F . Maeijer. D. E. F. Hu lponderw. gem. school Bandoeng . 10 Mei 1883
15 S. A . M u l l e r . » l e » Soerakarta. 14 » 1887
16 J . E . M . Masthoff . Hw. F. E. » » Banjoemas. 11 J u l i 1881
17 R. R . K u i p e r s . Hw. F. » meisjesschool Malang . 15 Jan . 1884
18 M . A . 's Graeuwen . Hw. F. Met verlof in Neder land .
19 J . P . M . K a m e r l i n g . F. E. Hulponderw. meisjesschool Bui tenzorg . 3 A u g . 1887
129 DO
ORLO
OPEN
D NU
MM
ER.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's
van
vold
oend
af
gele
gde
eiam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
VAN
B E N O E M I N G .
20 A . II. J . V renden berg. Hulponderw. 1 e school B Batav ia . 16 Oct . 1889
21 E . Joostensz. F. meisjesschool Djokjakarta 24 Dec. 1888
22 J . J . A n k r i n g a . > school Pasoeroean. 11 Dec. 1882
23 F . M . B innendi jk . F. » meisjesschool Tegal . 17 Dec. 1885
24 H . Lo re i j . 3 e school Soerakarta . •21 J a n . 1887
25 E. C. üen Hol lander , i
geb. AgerLeek. » Medan. 13 J a n . 1888
26 A . F . S. Kessler. • meisjesschool Bui tenzorg . 3 Oct . 1883
27 A . M . Bosskopf . Hw, F. • l e school B Semarang. 19 J u l i 1888
28 A . W . H u m m e . » Bang i l . 2 2 J u n i 1 8 8 9
29 F . W . D . E . Scheltema
B e d u i n . • » Poerwakar ta . 14 J u i n 1888
30 J . A . F. Zel le . Hw. F. • 2 e * Salat iga. 19 Sept . 1889
31 A . M . Smulders . Hw. F. E.
D.
• 2 e » Padang. 27 J u n i 1884
32 M . L . V isscher van
Gaasbeek. Hw. • l e meisjesschool Batavia . 21 J a n . 1887
33 S. J . C . Bosscher. E. • 2 e gem. school » 10 Oct. 1889
34 J . W . S lot . F. E. 1 e » A Semarang. 19 Sept .
35 A . C. Co l l a rd . Hw. F. E. meisjesschool Soerakarta . 25 A p r i l 1887
36 F . H . B u n i n g . Hv>. Met verlof n Neder land.
37 T . E . A . Van Bloemen
Waanders . Hulponderw school Mad ioen . 19 J u n i 1886
38 F . Bausch . l e » Salatiga. 26 xMei >
39 H . E . Michae l i s . » meisjesschool Djokjakarta. 16 Oct . 1889
40 I. A . G. A r n d t . gem. school A m b o i n a . 31 Oct . 1887
41 C. A . H . De Rooi j . Hw. F. E. school Toeloeng-Agoeng. 22 Mei 1 8 8 5
42 M . T . M. Vogelzang. E. • meisjesschool Ambarawa . 17 Oc t . 1888
4 3 M . J . A . De Roer. F. » l e school A Soerabaja. 30 Dec. 1884
44 E . M . G . P.Versteegh. - 3 e » Soerakarta. 6 J a n . 1888
45 D. Haer t l e in . » Ngaw i . 27 J u n i 1889
46 H . M . E . Broer? . Met verlof in Neder land.
47 A . W . Vo l l . Hu lponderw meisjesschool Menado. 3 Sep t . 1 8 8 5
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889. 9
1 5 0 DO
ORLO
OPEN
D NU
MMER
.
N A M E X .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
BENOEMING.
48 C. A . Bun ing . Hu lponderw . school R i ouw . 27 Feb. 1885
49 A . M . Kress geb.
Zwennes. 3« » Semarang. 19 Sept. 1889
50 M . A . L . Van We l i j ,
geb. Ba r . van Hoe-
ve l l . F. > Batavia. -30 Sept. 1885
51 H . J . B . E l b e r g . Ambarawa . 14 Nov. 1888
5 2 ft. S. Dominions Van
den Bussche. G(m). F. » T jand i . j, j,
5 3 S. J . ft. Sch io t l ing . » » Rembang. 16 1886
54 J . A . F r o h c h . F. 1* » A Batav ia . 14 J u n i 1888
55 Jonkv rouw E . Van
Baders . E. F. Met verlof in Neder land.
56 C. C . H . H e i b e r g . Hw. E. F. Hu lponderw . 2 e meisjessch. Batav ia . 5 Mei 1888
57 M . J . H . C h . Joo«ten. - meisjesschool Pasoeroean. 11 J u n i 1888
58 E . Somermei jer . - j e school A Semarang. 16 Nov . 1889
59 F . Mai jor . » gem. » Tegal. 16 Oct. 1888
60 S. J . C ramer . - 1 e meisjessch. Soera-baja. 17 • »
61 M . M . Raket . F. 1« s chool A Batavia. 14 J u n i >
62 N . H . M . B lokze i j l . meisjesschool Semarang. 13 A p r i l
65 A . E . He i jn i s . l e school Djokjakarta. 25 A u g .
64 M . H . A . Schadee. * » Kenda l . 24 Oct .
65 C. M . V a n ftoens. gem. » Pasoeroean. 24 A p r i l
66 Ti. M . V intcent . F. E. i e » Bui tenzorg . 30 J u n i
67 J . C . Mat te rn , geb.
H a m a r de la Bré-
thonière. » Tj iandjoer. 28 Sept. *
68 L . M . E . Velders. » gem. » Poerworedjo. 2 3 Aug . 1889
69 L . M . K a m . Met verlof in Neder land .
70 C. M . H . Enge lhard . Hulponderw. meisjessch. Semarang 19 Oct . 1887
71 E . E . K loe r . 1* school Makasser. 24 Oct. 1888
7 2 H . J . W . Bensbach. 2< » Makasser. 24
7 3 C . W . Suve rk ropp . 5) gem » Menado. 28 Me i
131 DO
ORLO
OPEN
D NU
MMER
.
N A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
gele
gde
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
BENOEMING.
7 4 J . C h . H . De Boer . F. Hulponderw. 3 e school Soerabaja. 3 Me i 1 8 8 8
7 5 S E . Colder . Hw. 2 « » Soerakarta. 1 9 J a n . »
7 6 A . E . Pietersz . 2e » Semarang. 1 9 J u l i
7 7 W . F . S c h l a h m i l c h . » gem. » Magelang. 2 0 A p r i l »
7 8 M . A . E . H o n i g . » A Soerabaja 2 4 J u l i
7 9 F . A . Mensinga. D. l e » B Semarang 5 Nov. 1 8 8 9
8 0 M . B . Nijhoff. 4e » Batav ia . 16 Oct. »
8 1 H . A . H a r d e m a n . F. meis jessch. Mr . Cornel ls . 1 0 Sept. 1 8 8 7
8 2 M . L . W . F . B o r n . F. i e schoo l » 2 Oct. 1 8 8 9
8 3 J . H . Boshouwer . 4 e » Batavia. 4 Maart »
8 4 H . Pothoff. T i j d . hulponderw. 2 e » Semarang . 6 Aug . 1 8 8 7
8 5 A. J . E lenbaas . » » Bodjonegoro. 1 9 Oct. .
8 6 A . M . Zeeman. (Eindex. S). Modjokerto. 4 Mei 1 8 8 8
8 7 M . C h . Van Overvest . 1 2e » Djokjakarta. 1 4 Sep t . *
8 8 M. Verschoor . E(m). meis jessch. Ambo ina . 1 5 Dec. »
8 9 W . G . Van He i jn ingen. 1 » school K e d i r i . 1 Nov. 1 8 8 7
9 0 H . W . B u r la ge. ! T i jd . hu lponderw. meisjessch. Bandjer-
i masm. 1 7 .
9 1 J . A . L. Van B loemen ' 1
;
W a anders. j i hulponderw. meis jessch. N e i r a . 3 Dec. »
9 2 1
H . J . L e u r i n g . 1
i 1e s chool Proboi inggo. 7 » *
9 3 C. E . Bosch, gel». 1
Bapt is t . i Hw. E. F. T i j d . » meisjessch. Poerworedjo. 11 Dec. 1 8 8 9
9 4 A . M . W i tbo l sFe i i g en . 1 » school Pekalongan. 5 J a n . 1 8 8 8
9 5 H . A. T a m s o n . j - » Soekaboemi. 8 J u h 1 8 8 9
9 6 i
A . C. A . Grootenboer. 1e » Padang. 2 4 J a n . 1 8 8 8
9 7 S . M . Van Goens. l e » B Soerabaja. 2 3 *
9 8 E . V . Beer. l e » Bui tenzorg . 3 0 Mei
9 9 M . J . A . Harlofï. j • » Oengaran. 4 J u n i
1 0 0 P. A . B ru in ing , geb.
Maarseveen. F. Hw. T i jd . » 3 e » Soerabaja. 2 3 A u g . 1 8 8 9
1 0 1 N . M . A . A lbe rs .
1 !
2 e » M r . -Co rne l i s . 1 1 Dec . «
152 DO
ORLO
OPEN
D NI
MM
ER.
X A M E N .
Akte
n va
n be
kwaa
m
heid
eii
dipl
oma'
s \a
n vo
ldoe
nd
afge
legd
e ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
BENOEMING.
1 0 2 J . C. De B r i i i j n D.
Kops . Hnlpo ' iderw. school Palembang. 2 J u l i 1888
1 0 5 E . Razoux K u h r . T i jd . »> 2 e » Soerakarta . 2 7 Sept. 1889
104 A. B. Andr i esse . l e » B Soerabaja. 1 2 J u l i 1888
1 0 5 J . A Koek. F. 6 e » Batavia. 1 9 Sept. 1889
1 0 6 A. L . L . Van Dongen. » Loemadjang. 16 J u l i 1888
107 A . J . A . Eeg . S idhoardjo . 16 -
108 F . L . Hoi jnen. » 2 e g e m . >' Batavia. 26 »
1 0 9 J . L a Fonta ine . B l i t a r . 27 >
1 1 0 M . A . Bogaard ! . » meis jessch. M r . -Co rne l i s . 14 Nov.
1 1 1 E . A . S. Haak
Bastiaanse. » 1 e » Soerabaja. 1 4 »
112 H . C. M . Burgdorf fer . gem. school Cher ibon . 1 6 Feb. 1889
1 1 5 J . H . A . M . Te r gau . F. l e Djokjakarta. 26 »
114 J . W . C. Van der A a . » » » Padang-
Pandjang. 3 Mei
1 1 5 Tj . A . P. Hoo rweg . F. » * meisjessch. Salatign. 1 4
1 1 6 E . T h . Van Benze-
k o m . F. (m. )E . * » school For t de Koek 18
117 E . M . Rosman . E. (m.) Hw. » » l e meis jessch. Soerabaja. 22 •
1 1 8 J . H . L . Op de Lae i j . » » school Ga roet. 22 » >
119 C. G . Veenhui jzen. F. >' » 3 e » Batav ia . 31 - »
120 E . F. C h . M . Abbema . meis jessch. Probo l ing 0r o 14 Aug .
121 L . J . H i s s i n k geb.
Sne l l ebrand , Teek. » * school Keboemen. 19 Sept. »
1 2 2 G. J . F r o l i c h . F. » » 2 e » Bu i tenzorg . 19 Oct. -
123 A . Mac. G i l l a v r y . F. Eindex. » » meisjessch. Bandong. 5 Dec.
(5).
124 E . A . Odentha l . F. E. l e school Djokjakarta 31
1 5 3 DO
ORLO
OPEN
D NU
MMER
.
N A M E N .
j Akt
en v
an b
ekwa
am-
• he
id en
dip
loma's
van
:
\oldo
end
afgele
gde
| ex
amen
s.
B E T R E K K I N G .
DATUM
VAN
B E N O F M I N G .
Onbezoldigde hulponderwijzeressen.
1 A . Keasberr i j . 5 e school Soerabaja. 2 0 Maar t 1888
2 J . M . Berends. 5« 9 J u n i
3 M . C. Van den Ade l . Meisjesschool Malang. 3 A u g . -
4 H . W . Agerbeek. 3 e school Batavia. 4 Sept.
5 M . A . Glasmacher. 6^ , 30 A u g . 1889
6 J . L L a u r e n s . l e » Bui tenzorg . 30 .
n i E . M . L . Wei jhenke. Gem. » Magelaug. 19 > >
8 L . M . Gravenhorst . l e » B Soerabaja. 16 Sept. 1 8 8 9
9 G. J . M . P i l l a r d . l e meisjesschool Soerabaja 9 Oct . 1888
10 E . M . Schansman. i e school Batavia. 18 > •
11 L . Brouwer . » Tjiaudjoer. 15 Nov . •
12 K . S. E . Zaalberg . 2 e meisjesschool Batav ia . 21 .
13 C. T h . Tausent . School Tjandi. 26 * •
14 V. A . L igtvoet . l e school Makasser. 2 7 Dec. »
15 J . B . F . Ligtvoet . E. l e , 10 J u l i 1889
16 M . Critee. 2 e gem. school Soerabaja. 3 J a n .
17 B . Weintré. School Tondano. 7 . >
18 C. A . Berends. 5 e » Soerabaja. 30 »
19 M . E . Ku i t e r t . Gem. » Menado. 13 F e b .
2 0 C. J . F . Versteegh. Meisjesschool Menado. 13 . •
21 M . Ha ighton. School Pekal uigau. 15 »
2 2 A . A . Van den Berg. D. » Bangkalan. 18 » *
2 3 J . W . Ho l l e . 4 e school Batavia. 7 Maart
24 E . H . T h . Van Bloe
men Waanders . l e » A Semarang. 25 Feb .
25 M . H . L . Gerth Van
W i j k . 6 e » Batavia. 19 Maar t
26 C. H . P a l m . Eindex. (5*) l e » A » 21 . >
27 S . De N i j s . » Ambarawa. 21 »
28 M . H . Somermei jer . 3 e » Semarang. 3 A p r i l
29 E . P . L . Zaalberg . 2 e gem. school Batavia . 20 Mei *
1 3 4 DO
ORLO
OPEN
D TS
UMM
ER.
N A M E N .
Akte
n ?a
n be
kwaa
m
heid
en
dip
lom
a's v
an
vold
oend
af
geleg
de
exam
ens.
B E T R E K K I N G .
D A T U M
V A N
B E N O E M I N G .
30 M . Fre i ss . F. E. D. 2* gem. school Batav ia . 24 Me i 1889
31 G . L . D o m . l e school Djokjakarta. 18 J u l i
32 J . A . Labaar . • Lawang . 7 A u g . *
3 3 L . H . Voet. l e Meester-Cornel is . 5 Sept.
34 H . G . E . Domingo . 5 e Soerabaja. 21 »
3 5 A . F . S. A . Smeets. » Pekalongan. 2 8 » • 36 J . E . L . Brodhaag. 5 e » Soerabaja. 5 Oct.
3 7 A . W . K u i p e r s . F. E. Hw.
Eindex. (3).
* » Pamekasan. 7 >
38 E . F . J . Olislaeger. l e B Batav ia . 19 »
Kweekelingen.
1 Mej. A . M . E . Cordes ius meisjesschool Batavia. 19 J u l i 1886
2 F . C. H . Sch lahmi l ch . 3e school Semarang. 24 A u g . 1887
3 Mej . A . M . Schrieder . Meisjesschool Buitenzorg. 24 J u l i 1888
4 W . A . L o h n . 6e school Batavia. 2 6 Nov . »
135
La. E.
Mutation onder het onderwijzend personeel van de openbare lagere scholen
in Nederlandsch- Indi, gedurende het jaar 1889,
Onderwijzers en onderwijzeressen.
OVERLEDEN:
H. Van Bergen, laatst hoofdonderwijzer school Klagen.
E. A. Reisig le hulponderwijzer l e school Soerakarta.
D. F. Visser
A. J. Pontier Cheribon.
L. C. Van de Woestijne, » Toeban.
H. W. Doeve, » voor kinderen van mindere Int.
militairen te Magelang.
K. Heijnis, tijd. » Boeloekoemba,
Ch. W. Monteiro, » Toeban.
A. M. Swerver, le B Semarang.
ONTSLAGEN :
Eervol uit 's lands dienst
J. C. Tamson, laatst hoofdonderwijzer l e school Kota-Radja.
J. L. Regenhardt, ' le n A Batavia.
.1. Dekker, » 4e
A. E. Stolp, geb. Hoekstra, laatst hoofdonderwijzer meisjesschool Pasoeroean.
M. C. Van Ameijden van Duijm, laatst l e hulponderwijzeres 2e meisjesschool Batavia.
A. Van der Made, geb. Weits, school Amoerang.
S. Wartcna, » 4e A Batavia.
E. C. Du Mosch, le , B Batavia.
156
D. Berkhout,
A. H. E. Munter,
J. M. De Heus,
laatst hulponderwijzeres school Soekaboemi.
n Keboemen.
Eervol uit de betrekking :
C. J. Kuipers. hulponderwijzeres school Bodjonegoro.
B. Vrendenberg, » 4 e school A Semarang.
A. M. F. Vervet, geb. Von Faber, 2e » Meester-Cornelis.
A. Nijland, 2e Salatiga.
J. A. C. Pderbolte, D Soekaboemi.
L. C. F. Naessens, meisjesschool Probolinggo.
A. A. Godin, le school Djokjakarta.
A. W. D. Verl?,gh, meisjesschool Salatiga.
C. J. De Graaf, school Banda-Neira.
W. J. C. Lochmann Van Konigsfeldt, meisjesschool Makasser.
S. M. Van Goens, 9e school B Soeiabaja.
M. A. Sprooten, 2e
J. G. Dammerboer, tijd. hulponderwijzer school te Japara.
EERVfiI, ONTHEVEN'
Van de werkzaanistelling als:
Tijd. hulponderwijzeres 3e school Soerabaja. M. J. E. Klasmg.
Madmen, F. J. Maarschalk, geb. Jansen.
» Cheribon, J. L. J. W. Klomp.
Djemher, A. A. Th. Wilken.
3 » Blitar, D. M. Walter.
� » Poerworedjo, E. M. Poublon.
p 2e Makasser, J. J. C. Van der Scheer.
, Pati, W. J. De Bochemont.
2eSoerakarta, M. M. N. J. Jansz.
» ^ Padang-Pandjang, C. C. C. Le Butte.
OVERGEGAAN IN ANDERE BETREKKINGEN:
L. W. F. Romans Van Schalk, hulponderwijzer school kinderen van Ambonsche militairen
te Magelang.
1 37
D. De Boer, hulponderwijzer hoofdenschool Probolmggo.
J. Leijen, Magelang.
W. H. Pieters, Bandong.
L. D. Van Cappelle. tijdelijk geplaatst bij de kweekschool te Bandjermasin
D. Pronk, » » » p » Proboltnggo.
HERBENOEMD:
C. W. Mulder, l e hulponderwijzer l e school Salatiga.
VERLOF NAAR EUROPA TOEGEKEND AAN:
Th. J. C. Klaar, hoofdonderwijzer school Tegal.
J. G. Van der Heijden, Pasoeroean.
G. Hemmes, » Menado.
H. Grondijs, Sidoardjo.
J. Van der Woude, Padang-Pandjang.
M. H. Burger, l e hulponderwijzer l e school Salatlga.
H. Van Goor, l e» » Modjokerto.
A. Le Clercq, hulponderwijzer school Ngawi.
H. H. Buïjs, » Malang.
W. Hiemstra, » Gorontalo.
W. Van der Heijden, hoofdenschool Bandong.
R. A. Krul, hoofdonderwijzeres meisjesschool Semarang.
N. G. L. Lambregcts, wd. hulpouderwijzeres school Dloeana.
C. H. A. liert, hoofdonderstijzeres meisjesschool Banda.
F. H. Boning, hulponderwijzeres » Djokjakarta.
L. H. Kam, » school Ngawi.
AANGESTELD, NA NONACTIVITEIT OF NA TERUGKEER VAN VERLOF :
J. Van den Bos, hoofdonderwijzer l e school Probolinggo.
J. Uhl, , Serang.
C. Van Duuren, » Toeban.
138
H. J. H. Bockmeulen, wd. hulponderwijzer school Madioen.
H. Zeger De Beijl, hoofdonderwijzer 2e' Gombong.
C. H. Verwohlt, wd. onderwijzeres der 2e kl., hoofdonderwijzeres meisjessch, Meester-Cornelis.
M. F. Der Kinderen, hoofdonderwijzeres meisjesschool Bandong.
A. M. Kress, geb. Zwennes, tijd. hulponderwijzeres 3 e school Semarang.
IN DIENST GETREDEN
Onderwijzers
J. H. L. Teutelink.
L. D. Van Capelle.
J. J. Van Eupen.
G. A. Tuijl Schuitemaker.
M. De Rooij.
D. Pronk.
E. F. Meerdink.
C. H. Brouwer.
K. H. Van Leijen.
W. Rijkee.
S. Ritsma.
H. Van Braam.
B. Priester.
H. P. Van der Hoorn.
E. A. E. Kalshoven.
J. J. Van de Geijn.
P. Van Geelen.
A. Van Witzenburg.
P. J. Van Ravensteijn.
A. G. Boes.
A. Tj. Van der Meulen.
H. A. J. Van Waesberge.
W. Westerhof.
E. J. Van Dijk.
W. Th. M. Van Rooij.
W. Van der Meulen.
B. Van Gelder.
J. H. Correljé.
Ch. J. G. Dufour.
R. Smelt.
G. Van Eijken.
N. Janse.
J. De Jong.
J. Scholten.
J. Vorenkamp.
J. Groenema.
Onderwijzeressen :
H. C. M. Burgdorffer. E. Th. Van Beuzekom.
J. H. A. M. Tergau. E. M. Rosman.
J. W. C. Van der Aa. J. H. L. Op de Laeij.
Tj. A, P. Hoorweg. C. G. Veenhuijzen.
139
E. F. Ch. M. Abbema. A. Mac Gillavey.
L. J. Hissink, geb. Snellebrand. E. A. Odenthal.
G. J. Frolich.
TERUGGESTELD;
Van onderwijzer 2e klasse tot 3 e klasse, W. H. Pieters.
GEWESTEN.
Ban t a m .....
Batavia
Preanger-Regentschappen
Krawang
Cheribon.
Tegal
Pekalongan
Semarang
Japara
Rembang
Soerabaja
Pasoeroean
Probolinggo
Besoeki
Kediri
Madioeti.
Soerakarta
Djokjakarta
Kedoe
Bagelen
Banjoemas
Madoera
Atjeh en Onderhoorigh .
Sumatra's Westkust...
Benkoelen
Transporteeren . . . .
140
La, F.
Staat van den ouderdom der killderen van Europeanen en met dozen geljkgostelden, the
6 jaar 7 jaar 8 jaar 9 jaar 10 jaar 11 jaar
C^ó.,_.,
a:^a^^
^ ^ ,c c, C^ :^ ^C v
'5o ^ or, •^-,
^ ,a, C'^ ^
C^ o
^ ,a^ c:^ ^^ C^ o r,
;,a^:va^^
c
Cc-,
c,:F^
2 3 1 2 1 4 4 1 2 I 4 1
56 49 100 69 129 95 142 103 150 110 123 115
20 9 17 9 23 22 30 12 19 17 17 8
I Y N 2 2 3 1 A 3 a 2 1
1 1 4 7 7 4 9 12 11 10 6 12
'2 3 3 4 15 6 9 12 7 10 12 7
9 6 8 10 7 15 10 7 8 4 2 5
47 40 68 65 105 70 87 59 88 63 94 59
10 6 15 10 14 11 13 15 14 12 14 10
2 4 9 6 14 9 14 11 12 7 6 8
56 32 85 60 91 48 72 62 84 65 61 65
18 12 24 23 22 21 '23 28 24 32 21 17
5 3 10 13 19 12 16 12 13 14 13 17
14 5 8 13 11 9 15 10 12 14 8 5
8 16 15 26 25 20 18 23 15 19 18 16
13 13 5 8 15 15 9 15 6 11 7 13
22 15 56 16 45 39 49 36 34 34 46 32
3 9 14 19 36 26 36 26 20 23 17 22
12 9 13 14 9 14 11 8 13 11 6 6
8 10 15 16 25 12 48 _ 11 62 10 54 8
2 10 12 6 6 11 9 11 15 9 9 7
6 5 9 5 5 4 7 3 6 9 4 3
6 8 8 10 7 4 7 3 4 6 3 3
18 13 27 24 39 18 39 20 24 16 28 14
4 2 '1 3 » » 6 » a 4 1 2
344 283 527 440 670 493 684 498 626 511 576 456
141
onder ultimo December 1889 de openbare laffere scholen in Nedor1andseh-Indi bezochten,
12 jaar 13 jaar 14 jaar Totaal15 jaar 16 jaar en ouder
CQ
C
334
2
66
5
2
;,
2
3
31
8
4
4i
IS
2
i9
6
18
8
4
71
ï
I
3
20
U2
4AC..^
U1 U1
GACCE
• U
^
•
1 3 2 1
105 103 106 110 88- 78
14 15 9 15 3 6
1 3 1 2 3
9 14 10 6 6 6
5 5 8 8 4 7
6 6 4 4 3 3
76 61 64 32 53 35
14 8 7 6 9 5
8 12 11 7 6 9
70 77 72 50 62 48
21 23 15 i 26 20 8
15 16 9 15 3 8
10 10 9 6 6 2
19 16 12 I4 11 17
9 6 7 17 12 7
40 27 42 40 25 21
31 16 15 29 17 17
7 14 7 7 3 9
62 7 56 12 73 9
15 6 9 5 6 6
2 6 4 6 5 'E
2 3 5 3
20 19 26 10 18 6
3 2 2 2
563 476 507 425 438 316
bA
^^.
.°.
,..
rJt
tA...
U1
.^
^
Totaal
Generaal.
1 2 22 16 38
46 24' 20 1069 898 1967
8 3 160 124 284
2 1 13 16 29
5 5 6 73 83 156
2 1 1 68 65 133
2 60 60 120
31 5 9 718 524 1242
1 119 81 200
6 3 2 89 81 170
30 9 19 706 556 1262
10 5 7 206 210 416
8 1 1 1)li 117 ^223
1 1 98 75 173
4 4 2 154 173 327
4 1 88 106 194
9 5 382 272 654
7 1 198 205 401
3 . 1 85 96 181
ï 96 570 98 668
5 1 85 74 159
2 51 45 96
1 44 40 84
2 10 7 269 149 418418
1 1 1 18 17 3535
188 182 93 5451 4179 96309630
GEWESTEN.
Per transport
Palembang
Oostkust van Sumatra
Banka
Riouw.
Westerafd. van Borneo
Z. en 0. afd. van Borneo
Celebes en Onderh....
Menado
Amboina
Ternate.
Timor.
TOTAAL IN 1889...
» » 1888...
Vermeerdering ... .
Vermindering.....
142
6 jaar 7 jaar 8 jaar
.--,
9 jaar 10 jaar 11 jaar
CybA=.O
^^4^
tr=y bp
=.O
trd`•^
•.V.^^
Í
v. I rn^ I Ca •^
t+AU^
^ ; G^.O I ^
m
c,.^,
. ^
v_^.^
C,^^..yllr
^!=
O.^
• ^^^_
^^tAr }
a...: 1
C
?.1 O.
•^:
^
^}
y.y1i•+
P. /O j4 28,283 I3527 440
.^6 i0 493490 684 498 626 I
I r V
^^11 ^76
r
406
7 4 4 10 5 11 5 5 6 4 3 14 3 6 3 5 » 2 2 . 1 6 3 3
3 2 1 1 4 » » 3 » » » 1
1 3 3 2 '2 2 1 5 4 » 3 2
5 » 1 » 1 9 5 3 4 3 j 3
9 8 7 7 6 8 6 9 7 6 13 12
15 13 21 14 26 16 11 19 24 13 16 19
6 4 13 6 16 6 15 11 9 14 10 15
12 12 14 16 17 15 24 17 22 15 19 25
6 3 2 3 4 7 4 4 3 2 2 3
4 3 » » 2 » 2 1 » 2 » 1
414 338 599 502 756 567 759 575 706 576 646 541
591 309 623 430 752 571 754 604 641 572 604 537
23 29 » 72 24 » 5 » 65 4 42 4
» » 24 » » 4 » 29 » » » »
145
12 jaar 13 jaar 14 jaar 1 15 jaar 16 jaar ea ouder , Totaal______,______—_____
Totaal—___--
E=o•,—
i'c-3E
F.=
..S.,
. ,'• Q;E
.,..t.7.5
CS77'—Z,
E
cr:
Ef=f—
rl 1c,...–
.f.:.,
,i=,t.,,
-.1,
ci u"
. i'-'.., T2,_,, t). ;' s
'_.. -
ri..---, Generaal.
563 476 507 4 9 5 438 316 534 188 182 93 5451 4179 9630
. 6 . 2 2 4 i 2 . . 33 49 82
2 2 . 2 . » I 4 . . 22 25 47
. . i . . . 9 10 19
2 . i. . . . . 15 16 31
1 5 . » 1 . . 17 25 42
4 10 5 5 2 7 6 : 4 5 . 70 76 446
18
11
18
24
10
18
15
11
10
18
10
13
25
10
14
13 14 ,
8 5,
16 16
6 '
5
9
5 2 188
4 2 108
5 11 171
157
91
167
345
199
338
3 . 2 1 2 . 2 ' » , . 50 25 53
. 2 2 . h . 2 2 » . 12 11 23
620 554 554 478 494 368 579 222 199 108 6126 4829 10955
- 606 529 592 454 475 552 524 203 217 112 5957 4673 10630
I r14
.
25
.
.
38
24 ( 21
. h
16
0
55
0
19
, '
. . , 169
18 4 » .
156
0
325
»
'
144
La. G.
Staat van den ouderdom der kinderen van Europeanen en met dezen gelijkgestellen, die
6 jaar 7 jaar 8 jaar 9 jaar 10 jaar
GEWESTEN.a7
CACC
vl
^
ci3
^Gp^
o.
Vi
E
`,f2:^
C.r^
• U.
^
'l.CG^bA
C
•,^G!i
.EE
Batavia JJ 40 28 58 55 60 45 64 50! 62
Semarang 14 13 24 37 19 29 10 44 1.; 4 5
Soerabaja 15 21 25 34 52 4 1 19 46 50 47
Sumatra's Nestkust 4 12 20 10 9 15
TOTAAL IN 1889 66 f 86 75 149 86 140 72 163 73 169 1
» 1888 55 103 68 146 79 183 75 155 67 13 2
Vermeerdering 11 7 5 7 8 6 37 ^
Vermindering 17 43 3
1 45
onder ultimo December 1889 de bijzondere scholen in Nederlandsch-Indi6 bezochten,
11 jaar 12 jaar / 3 jaar --
1 i jaar 15 jaar 16 jaar en ouder Totaal '-gc,
=.(...:,
"6E ..-.
,t.=
. ,S ,
• 7, >
- - -; ,y,J. I.
.• p.--
'
ri:=w
=• o-- -,
u:c ,V.z.,-
Iu. 1 ,,:
. c.)
g' i . ,,2,-o i
czg
rc,•,..,
ci,c „. E 7 '
..:
u:=.,i'.-'S'....,
,:. ad:,
..z>E
u:=a,.==•"....:
c;• F-.,
el 7E
41 56 36 66 33 I 73 26
_
70 8 59
_
2 97 515 705 1020
12 33 8 59 7 36 16 42 12 26 9 25 144 389 533
26 44 33 33 44 38 19 33 12 15 6 58 259 410 699
. 12 • 17 • 11 » 8 » 4 • 7 4 125 129
79 145 77 175 84 158 61 153 32 104 17 187 722 1629 2351
75 168 81 121 84 159 46 131 32 129 24 211 686 1638 2324
4 » , y, 54 » . 15 22 » » » • 36 » 27
» 23 4 » » 1 » » ,, 25 7 24 » 9 »
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889.
146
Staat van den ouderdom der kinderen van Europeanen eel met dezen gelijkgestellen,
6 jaar
7 jaar 8 jaar
9 jaar ..........
GEWESTEN. ci;'=a.,td)=O
uCJrn
.;i3
E
ti=ACO•-,
ci Ua, =•v a.,,
dn.ci",
C^ O^.
v U.a.: ^
.re
A.Z
^a
E O•--:
U^^
•r.F.E
Bantam 2 1 2 1 4 4 1 2 1
Batavia 89 89 128 127 164 955 185 167 160 172
Preanger-Regentschappen, 20
Krawang
9
A
17 9
2
23 22 30
2 3 1
12 19
a 3
17
I
Cheribon. 1 1 4 7 7 i 9 12 11 10
Tegal. 2
Pekalongan 9
3
6
3 4
8 10
15
7
6
13
,9 12 7
10 7 8
10
4
Semarang 61 53 92 102 124 99 97 103 101 908
Japara. 10 6 15 10 14 11 13 13 14 12^Rembang. G 4 9 6 14 9 141 11 12 7
Soerabaja 71 53 108 94 123 89 91 108 114 112
Pasoeroean 18 12 24 23 22 24 23 28 24 32
Probolinggo 5 3 10 13 19 12 16 12 13 14
Besoeki. 14 5 8 13 11 9 15 10 12 14
Kediri.. 8 16 15 26 25 20 18 23 15 19
Madioen 13 13 5 8 13 15 9 15 6 11
Soerakarta 22 15 56 16 45 39 49 36 34 34
Djokjakarta .- 3 9 14 19 36 26 36 26 20 23
Kedoe 12 9 13 14 9 14 11 8 13 11
Bagelen. 8 10 15 16 25 12 48 11 62 10
Banjoemas. 2 10 12 6 6 11 9 11 15 9
Madoera 6 5 9 5 5 4 7 3 6 9
Atjeh en Onderhoorigheden. 6 8 8 10 7 4 7 5 4 6,
Sumatra's Westkust 22 25 27 44 39 28 39 29 24 31
Benkoelen.
Transporteeren
4 2 1 3 , a 6 . x 4
410 369 602 589 756 633 756 661 699 680
10 jaar
1 4
die onder ultimo December 1889 alle lagere scholen in NederIandsch-Indië bezochten.
11 jaar 12 jaar,..^-^
13 jaar 14 jaar 15 jaar 16 jaar eu ouder^.
Totaal---.._,•
^^,
^^_,cuyGH
^
^A ^
^
ti,•r1.,
ó ^.^ I E
^=G!?ó.^,
.m..^
U1AÁo^.s.,,
Ia^^^
n a
^,C
,"°•^
ri
a^.^C)^
,^
G° ^
^^^^
^
b^
^. ^,
^•^.^y
^
dAE...,s
U
•^=y
4 1 1 3 2» 1 ^ 2 1 2 = 22 16 3 ^
164 171 141 169 139 183 114 148 74 105 26 117 1384 1603 298-,
17 8 14 15 9 15 3 / 6 5 8 3 3 160 124 284
2 1 1 ^ 1 I 2 3 2 2 . 1 13 1 6 2{
6 12 9 14 10 6 6 6 5 5 5 6 73 83 15(
12 7 5 5 8 8 4 7 2 2 1 1 68 65 13::
2 5 6 6 4 4 3 3 3 2 A . 60 60 12(
106 92 84 120 71 68 69 77 43 57 14 34 862 913 17 7 .
14 10 14 8 7 6 9 5 8 n 1 . 119 81 20(
6 8 8 12 11 7 6 9 4 6 3 2 89 81 17(
87 109 103 110 116 88 81 81 56 45 15 77 965 966 1931
21 17 21 23 15 26 20 8 13 10 5 7 206 210 41(
13 17 15 16 9 1 3 3 8 2 8 1 1 106 117 22^
8 5 10 10 9 6 6 2 4 1 1 . 98 7 5 17Z
18 16 1 9 16 12 14 11 17 9 4 4 2 154 173 32 ï
7 13 9 6 7 13 12 7 6 4 1 1 88 106 194
46 32 40 27 42 40 25 21 18 9 5 3 382 272 654
17 22 31 16 15 29 17 17 8 7 1 9 198 203 401
6 6 7 14 7 7 5 9 4 3 » 1 85 96 181
54 8 62 7 56 12 73 9 71 3 96 . 570 98 66^
9 7 15 6, 9 5 6 6 3! 3 1 A 85 74 15f.
4 3 2 6 4 6 5 4 >> 2 . 51 45 9E
3 3 9 ; ► 3 p ^ 3 p 1 » 44 40 84
28 26 20 ' 36
I
26 21 18 14 20 6 10 14 273 274 54^
1 2 J ^ » 2 2 2 ^ 9 1 1 18 17 '
655 601 640 651 591 583 499 469 366 292 199 280 6173 5808 11981
GEWESTEN.
Per transport.
Palembang
Oostkust van Sumatra
Banka.
Riouw.
Westerafdeeling van Borneo
Zuider- en Oosterafdeeling van Borneo
Celebes en Onderhoorigheden
Menado
Amboina .
Ternate.
Timor.
TOTAAL IN 1889...
» 1888.....,....
Vermeerdering
Vermindering
148
6 jaar-
7 jaar 8 jaar 9 jaar 10 jaar
4z.t O=. 0 .
„;.„-* 7.',s
')..,w.,
o•--„,
t>.,,-T.
E
. ai.
5
•—:..i
1;.e.)
S
tt;•—t.
i
4
.E
,.........-.
c,f.;
i
410 369 CO2 589 756 633 756 661 699 680
7 4 4 10 5 11 5 5 6 4
4 5 6 3 » 2 2 1 6
3 2 1 1 » » 3 1) »
1 3 3 2 2 2 1 3 4 »
3 » » I 9 5 3 4 3
9 8 7 7 6 8 6 9 7 6
15 13 21 14 26 16 11 19 24 13
6 4 13 6 16 6 15 11 9 14
12 12 14 16 17 15 24 17 22 15
6 3 2 3 4 7 4 4 3 2
4 » » 2 . 2 1 » 2
480 424 674 651 842 707 831 738 779 745
446 412 691 576 811 754 829 759 708 704
34 12 » 75 3 » 2 » 71 41
» » 17 » » 47 » 21 » »
149
11 jaar 1'2 jaar 1 3 jaar._.....
14 jaar 15 jaar 16 jaar en ouder. _..
Totaal Ttct,UJ^—+
.^C',
, ^t..". ,
a
^
u:f.^, GJ,.~.
^C)
,
u",. uC", . G^
,^C
^G,
.uL"
^a.
bA bÁ^ cr.' Á 'i- A .^ bA •^. taA
.^bA .^ R5
G'e
i^ c`^^+^.+L~•,...,.
L.^
^^ g.^ ., •^ '
G^^ •_...•
G^ Ó.
• ---- — — — ---
655 601 640 ,..651
I
•191 583 499 469 366 292 199
)
.^80 6173
v
^808
1
1981
3 1 » 6 » 2 '2 4 1 2 » » 53 49 8:
5 3 2 '2 » 2 » » 1 4 » » 22 '25 41
»
3
I »
2 »
.
1
1 »
1 2
»
»
2
1
» 1
» »
»
»
»
»
9
15
10
16
1!,
31
1 3 1 5 r » 1 1 » 1 » » 17 25 4`
13 12 4 10 5 5 '2 7 6 4 5 » 70 76 146
16 19 18 '24 15 18 25 13 14 6 3 2 188 157 345
1 0 15 11 1 0 11 10 10 8 3 5 4 2 108 91 199
19 25 18 18 10 13 14 16 16 9 5 11 171 167 338
'2 3 3 » 2 1 2 » 2 » » » 30 23 53
» 1 » '2 2 » » » 2 2 » » 1'2 11 '23
725 686 697 729 638 6s6 555 521 411 326 216 295 6848 6458 13306
679 705 687 650 676 613 519 483 356 332 '241 323 6643 6311 12954
46 ,y 10 79 » 23 36 38 55 » » » 205 147 352
» 19 » » 38 » » » » 6 25 28 » » »
Getal leerlingen onder ultimoDecember 1889.Aantal
Getal –leer-
lingen
SCHOLEN.
A
L...:4
.Yi
-^ 67 EM.^
a.) .^1r
tr.)áS.
=GC
GOC.J
.y 713^ C
L61lV
4^C.O.Nd
Kweek e lingen Oe
W00
Euro-peanen .
hilandseheChristenen.
Inlandersniet Christ.
VreemdeOosterf.
.r.G^.lN;^
150
La. I.
Staat van het onderwijzend personeel en van de leerlingen aan de openbare
i ste Inspectie-
Batavia l e school A 1 2 D A 228 198 31 D D D 3
1 e » B 1 2 1 A D 130 86 37 2» 2e 1 3 2 191 146 32 1 3
n 3e 1 2 1 83 56 50 1 2 3 D 14
4e 1 2 2 168 89 40 25e 1 1 46 37 21 » 1 2
D 6e 1 2 2 1 180 102 87
D 1 e meisjesschool 1 4 162 177
2e 1 2 1 109 96 b
Meester-Cornelis 1 e school. 1 2 1 197 93 32 1 7 2
2e n 1 1 A 57 34
meisjesschool 9 90 63
Buitenzorg 1 . school. 1 A 2 ,2 242 124 50 2
» 2e 1 2 1 D 81 33 5 1 D
meisjesschool. 1 3 1 120 115
Poerwa karta 1 36 13 16 8 1
Bandoeng 1 2 1 140 79 34 4 3 1
» meisjesschool. 1 31 2
Tjiandjoer 1 1 42 16 17 4 4
Soekaboem i 1 1 1 64 46 20 1 1
Garoet. 1 34 19 22 b 8 3
Cheribon 1 1 1 95 60 27 2
» meisjesschool. 1 39 40
Indramajoe 1 38 13 16
Serang. 1 1 42 22 16 2 1 1
Benkoelen 1 1 46 18 17 1 1 1 D
Padang 1 e school. 1 2 2 151 114 37
T^ anshorteelen 21 6 50 37 i 2 2673 1469 1191 13 11 35 4 37 2
Verzuimdeschooldagen.
Getal leerlingendie de school
verlieten ,
Getal leerlingenin de
=,4 o
b^ AANMERKINGEN.
á^zs
^^
.s= ^
E Tif O
^^ ^ O
161
lagere scholen in Nederlandseh-Indië , onder ultimo December 1889.
a fd eel ing.
232 4 ; 103 89 40 4044 17 8 i 74125 1 I 54 40 31 2189 18 10 49182 152 104 57 21 6324 35 4 90126 88 75 41 12 2400 19 2 19131 102 72 47 12 3892 29 5 100
61 57 34 20 7 1427 23 1 7189 118 98 78 13 5141 27 6 74177 112 65 2894 16 12 3396 70 80 16 1847 19 16 29
135 1 64 43 28 2894 21 14 11791 73 53 33 5 1107 12 12 1 April geopend.
63 35 44 19 1184 1 9 6 32
176 92 62 22 3157 17 7 143120 118 78 36 6 1996 17 3 50 3 Januari geopend.
115 47 89 !d26 1800 16 8 2038 17 19 13 6 950 25 3 10
121 62 94 23 4 2696 `^ 1^ 2 6033 18 19 14 30 1 18 November geopend.
41 21 9 22 10 729 18 2 16
68 37 39 24 5 1058 15 4 ^ 475`^ 10 34 18 572 11 589 64 62 23 4 3425 38 1 2840 20 31 9 958 24 4 929 8 8 16 5 542 14 4 2042 30 27 11 4 727 17 2 1938 27 18 16 4 467 12 4 9
151 7 77 42 32 3254 22 16 46
2761 1187 1212 1129 420 57634 144 1118
Getalleer-
lingenAantal
630372 1
1 » 1
1 1
1
10 »
1I »
» 1 1» 1i »
7 39 44
2 22`^
3 2.a3
1
1
2
1^J11111111
1
1
2
21 1
11
`3^184
A » ))
» »
1
16 6»
2
»
n n »
29 17 40
O
C c,+•-,
bIJ•^C O.^
57»
3
3
6
2
51
12
6
9
27
n spectie-2 1
4 » i »
..J4
1^J3
6
1 1
3
58
8
64
7
1
2n
10
1
1
12
152
Getal leerlingen onder ultimoDecember 1889.
Per transport 21Padang 2e school 1
» meisjesschool Fort de Kock 1
Padang-Pandjang 1
Padang Sidempoean . 1
Kotta-Radja 1 e school . 12 e» 1
Medan 1Muntok . 1
Palembang. 1Riouw 1Pontianak 1
SGHOLEN.
TOTAAL IN 1889 32
Semarang l e school A. l e» B. 2e »^eJmeisjesschool te Tjandi
Salattga I e school» 2e
» meisjesschool Ambarawa
» meisjesschool Kendal Oengaran Pekalongan Da tang Tegal.
» meisjesschool Pa ti
Transporteeren 14
1
1
1
1
1
11
11
1
1
Kweeke- Euro- Ilnlandsche Inlanders Vreemdelingen. of3
^.^^•,W
peanen. Christenen niet Christ, Oosterf.
.d d^ ^-- d^ 3= ^c. oa --.
Qp 'T
1
1
1
2
2
2673
11850
6243
19
39
625928631
30
55
1469101
30
19
5
28
16
22
9
33
15
17
1191
8
52
25
21
6
24
16
25
10
49
16
25
3301
158
175
195
151
101
53
84^8`^
40
133
26
46
37
98
J3^
101
4273
1764
120
117
151
82
25
5857
75
14
19^^JJ
5
68
.,^^J
I 1468
2de
51
81
45
41
90
50
^9^
3218
36
27
20
14
47
13
31
34
28
1622 881 677
=E.)
N:r^i ' ..^i
$»
13 11 35» » 3» » »
.^
.^
4
1
5
vibAC
•,^
2
2
155
Getal leerlingenin de
Verzuimdeschooldagen.
Getal leerlingendie de school
verlieten,
AANMERK1NGEN.
2761 1187112 8852 1058 2540 1211 9
53 1
57 5447 1328 982 3431 1544 14
3376 1471
afdeelings
154 ' 9 79202 I 7 100201 171 131146 159 107
90 53 »
56 18 35
90 2 4099 95 8148 28 »
128 92 8927 1346 16 2934 15 15
106 70 6223 5 17
107 58 6534 1071 40 35
, 1662
842 885
1129 420 57634
33 21 2950 26
38 14 791 15
20 5 625 11
12 1 995 25
6 2 341 31
21 1 1096 20
6 1695 30
11 3 1074 22
11 2 623 22
26 13 309 4
11 2 457 14
23 3 546 12
1347 487 69156 20
49 26 ' 5267 34
74 28 2851 14
53 17 6140 31
30 9 5359 37
66 24 3238 36
19 2 811 1538 12 1636 18
12 6 1728 17
28 20 551 11
53 6 3717 2919 8 233 913 4 1019 2217 2 840 2538 6 1999 19
5 1 835 3632 i0 2146 2029 5 1152 3429 7 1360 19
584 193 40885
144 1118
6 31
6 23
5 18
2 16
p 9
» 20
» 36
41i4
2 13
2 4
2 38
169 !381
13 7219 6210 82
4 561 64
28
9 39
3 358 82 631 14
153 18
7 296
31
1 15
1 28
82 645
1212
58»
3327
331
513315431818
1542
3e,»
meisjesschool
4
SCHOLEN.
Per transport Japara Koedoes Djoewana Rembang. Toeban Bodjonegoro ..... Banjoemas. Tjilatjap Poerbolinggo. Bandjarnegara. Poerworedjo
» meisjesschool Keboemen. Gombon ,; 1 e school •
2e
Wonosobo. Nagelang.
» meisjesschool Djokjakarta 1 e school
» 2e »
» meisjesschool Soerakarta l e school
• 2e
Klaten . Bojolali
Madmen Ngawi. Patjitan Kediri
Blitar Toeloeng-Agoeng. Ngandjoek.
Ti ansporteere .. . . . . . . . . . . .
154
AantalGetalleer-
lingen.,
Getal leerlingen onder ultimoDecember 1889.
^ y Kweeke Euro- Inlandsehe Inlanders Vreemde°
Nj.y3°!V
:.^i3
7
Ci 6^N N%^ :^
lingen. ^^r
peanen Christenen. niet Christ. (lasted
•T%aO
T^o
ir L.^C! b
.5d^y
^a^
Oe
c.%
.1 f/1i.+ mG^ ^ o
^.r.^y
f/]ci^+
,Z„L” Cro
!/1Cy>
(A(3^+
zg
r^.r
z..
CC
C Cd. G.
-T.r
C I iY^ •"i
^ D..^
áu ^i~r • ,}^yy•^ ^f
^byAi^.
•O
-^i,}.Qyy
i
^I
g):8 .^iir
`+.r^^j i.t
,Q.yQ,y ,i.^
. ^"
^}.^.ylYI
.
[ 4 4 18 23
^
1 I» 1622 881 677 27 1 0 64 2 1»1 » 1 » » » 42 24 13 » » 1 3 » »
1 » I I » » 58 44 29 » » 2 » 1 »I » I » » » 15 1 6 11 » » 4 » 2 »
I » 1 1 » » 95 40 35 » 1 3 » » »
I » 1 » » » 45 23 22 » » 2 » » »
1 » 1 1 » » 60 26 24 » » 7 2 3 »
1 » 1 1 » » 68 35 29 » » 5 » » »
1 » 1 » » » 56 25 17 }> » 1 » 1 »
1 » 1 » » » 28 9 8 » » 14 » » »1 » 1 » » » 48 16 20 » » 22 » . »I » 2 1 » » 140 74 23 8 1 37 » I »
» I » 1 „ » » » 39 » » » » » »
I » » I » » 39 6 10 » » 18 2 » »
1 » 10 » » » I 484 466 n » n » » n »
1 » » » » .> 19 21 3 2 7 » 1 »
I » 1 » » » 42 5 5 » » 26 2 I »
1 » 2 2 » » 135 85 46 » » 26 1 2 »
» 1 » I » » 53 » 50 » » » » » »
I » 2 3 » » 200 120 57 » » 10 1 » »
I » 3 1 » » 169 78 55 20 6 25 » 7 »
» 1 » 3 » » 107 » 91 » 8 » » . »
I » 2 1 » » 133 1 02 35 » » » » » »
I » 2 2 » » 168 116 36 8 4 » » » »
I » I 2 » » 124 . 55 32 » » 4 » 12 2
. I » 3 » » 106 ,, 113 » » » » » »
I » I I » » 70 59 31 4 » » » » »
I » 2 » » » 63 50 '25 » » » » I »
1 » 2 1 » » 128 55 67 » » 14 » » »1 » 1 l; » » 66 26 27 .,» 20 » » »
I » » » » » 21 7 12 » » 11 » 2 ».1 » I 2 » » 111 60 55 » » » » 5 1
I » 2 1 » » 119 52 57 2 » 8 » » »
I » í I » » 64 24 37 1 » 3 » I »
I » I » » » 35 18 24 » » 2 » 1 »
4 8 64 ' 56 1 » 4713 2616 1833 73 .32 33613 42 3 i
AANMERKINGEN.
885
16372527
253134`7>r
1354
100
251473426
119A
124152
»
88113
66
5336732819646535
25
155
r
Getal leerlingenin de
Verzuimdeschooldagen.
Getal leerlingendie de school
verlieten,
ix,,,_^a^^^
1662
417633
794762
694431
5814439
36466
5339
16050
18819199
137164105113
9476
1367332
121119
663^ /c5
i 4948 2546 I 1839
8
2317
1924
1517143932
8
25819113234
5134734 2 I39308238324934
943392816
5842026
193 40885 82 645
5 1072 26 3 11
13 1155 15 23
548 17 » 5
29 932 12 9 28
5 873 19 1 17
12 858 14 1 19
11 1157 16 7 13
2 1929 44 c^r 281
10374344
126
,
2
126
5 3835 27 6 97
7 48 1 D 2 December geopend.
361
534113Q1
1524
,
50
23155
258 5 » 4 18 Mei geopend.
2 1017 24 99 4257 27 4 80
16 610 12 2 2613 3317 18 12 73
5 2437 13 5 4226 1719 1 7 3 13
7 '2704 20 4 6012 5697 35 3 i 88
9 2401 nh 16 70reJ
31 1827 16 10 223 1318 14 278 1193 16 3
14 2823 21 3 4511 1706 23 5 17
4 493 15 r 314 2464 20 4 3015 2387 20 2 223 2162 33 I 144 841 19 10
563 197476 21 225 1742
842253621372536
4029
111760157
46625
7
6915
315226
21516151726270301960573711
2647
156
Getalleer-
lingen.
Getal leerlingen onder ultimoDecember 1889.Aantal
Euro-peanen
InlandscheChristenen.
VreemdeOosterl
Inlandersniet Christ.
Kweeke-lingen.SCHOLEN. ceccoo...r
0.:-E
.^"gF..
71C.4p=0•,—,
cc')
=a,ÓA=0._
ciC.wc,
ó
c.f.:G^bAó–,
vCJ.F,g
Cf:
.'7.,'•
^
f.U^
'w^
.^.F.,'E
d^aa
Per transport 44 8 64 56
Bancljermasin 1 » 2 1
» meisjesschool. 1 1
TOTAAL IN 1889 45 9 66 58
Soerabaja 1 e school A 11^
» ^1J 2
l e » B t
q 2e 1^eJ » 14e 1 »
^J
42
2
I12
5e 1 I 2
l e meisjesschool 1 4
9e » 1 9
Grissee 1 1 »
Modjokerto 1 1 1.eido-ardjo I » 1 1Pamekasan 1 1
Soemenep 1 » 1
Bangkalan 1 »
Pasoerdean I i 2
» meisjesschool » I » 1
Malang .. 1 2 I» meisjesschool I I
Bangil. 1 1Lawang 1 I »
Probolinggo l e school 1 2 I» 2e » 1 1 »
» meisjesschool » I » 1
Kraksaán 1 1
Loemadjang 1 » 1
Besoeki 1 » ISitoebondo 1 1
Banjoewangi 1 1 »
13 34713III
34
422616 183370 40
» 36
2686 1909
3273 3361»
1
»
62 I »
1» »» a
481333 336 44858 75»
3de Inspectie-
169182
19213253
113151
63449`J644940
2312534
12847
31
127119126
9`J5091
467764471713
151621736
26
2020
»))»»
2ti
» »» »
7
»»
»» »
»» » 7)
1119503221181289
1 1)»» 1)
1» »
5 2» »»
» ))
35 »»
54347384317224120
29121514
1918
»» »
» »»
1I82 »
» » »
117185926
»
»»» »
21235143
253514
4946
»
)) »»
101115
2918
1»
1I»
I »
3» »
5 »»
Transporteere. 979 21123 2118 11325 3029 '25 a»
157
Getal leer l ingen i n de
Verzu imde j
schooldagen.
Setal leerlingen die de school
ve r l i e t en ,
Tot
aal.
Waa
rvan
gr
atis
le
erli
nge
n.
laag
ste
klas
se.
mid
dels
te
klas
se.
hoo
gste
kl
asse
.
Tot
aal i
n h
et j
aar.
Gem
idde
ld
per
kin
d.
na
al d
e va
kken
te
h
ebbe
n doo
r-lo
open
.
om
vers
chil
len
de
rede
nen
.
A A N M E R K I N G E N .
4948 2647 2546 1839 563 197476 21 225 1742
419 78 73 34 12 1504 13 3 24
37 16 . 25 12 454 12 1 8
'~ÏÏÖT~^Ü\' ~mi 1 8 9 8 587 109454 21 229 1772
a f d e e l i n g .
175 1 93 53 27 3114 18 6 84
196 3 65 85 46 3344 17 26 45
192 151 157 31 4 5764 30 8 98
152 99 110 4 0 2 4592 3 0 2 62
67 24 36 31 - 1258 19 2 21
104 90 60 41 3 1888 18 2 38
151 , 103 48 3 3 0 3 2 2 24 4 2
62 57 . 48 14 2 7 4 3 44 2 24
38 15 11 2 2 5 5 3 3 14 1 2 5
87 49 52 2 6 9 2046 24 4 35
62 31 42 1 2 8 926 15 3 23
48 24 28 16 4 ^98 19 6 24
38 24 15 19 4 1 1216 3 2 2 7
20 7 9 10 1 478 24 > 11
137 66 83 45 11 3061 2 2 2 50
47 19 » 4 0 7 667 14 2 14
122 57 85 31 6 2 3 3 3 19 2 102
43 17 - 35 8 9 3 3 2 2 2 35
36 2 2 13 19 4 907 2 5 » 13
40 12 20 9 ! 11 979 24 » 57 3 Januar i geopend.
102 6 46 4 5 I 11 1716 17 8 49
46 41 30 15 | 1 1195 26 > 24
29 4 ' 21 8 607 21 2 12
23 10 12 10 1 1169 51 2 10
28 12 22 6 » 824 2 9 > 19
30 15 15 8 7 5 5 3 18 » 13
51 18 30 16 5 729 14 3 10
41 22 22 13 6 1008 28 » 25
~ 2 1 6 7 ~ 894 1067 8 4 8 ! 351 [48374 — 111 963
158
S C H O L E N .
Aanta l Getal leer
l ingen.
Getal leerl ingen onder u l t imo December 1889 .
Hoof
dond
erwi
jzers.
Hoof
dond
erwi
jzere
ssen
.
Hulp
onde
rwijz
ers.
Hulp
onle
rwijz
eres
sen.
man
nelij
ke.
Kweeke-
l i n g e n .
vrou
welij
k c>
Ult
imo
1888
.
Europeanen.
jon
gen
s.
mei
sjes
.
Inlandsche Christenen
jon
gen
s
mei
sjes
.
Inlanders niet Christ.
jon
gen
s.
mei
sjes
.
Vreemde Oosterl.
jon
gen
s.
mei
sjes
.
P e r transport 23 5 29 25 » » 2 1 1 8 1 1 3 2 979 1 » 3 0 1 21 2
Bondowoso 1 * 1 » » » 31 19 15 1 » 5 » » »
Djember 1 . 1 » . - 2 8 17 9 . » 1 . . .
Makasser l e school 1 » 2 1 » » 119 70 33 » » » » 10 »
2 e * 1 - 2 1 » » 1 1 2 69 39 » » » » 9 »
» meisjesschool » 1 » 1 » » 38 » 37 » * » » » »
Maros 1 » 4 » » , 2 9 15 11 » » . » » »
B o n t h a i n 1 * 1 - » > 38 14 20 » » 1 » 1 »
Boelekomba 1 . l . . . 39 2 0 17 » » 3 . . »
Menado 1 . 3 1 » » 164 76 39 41 9 1 . 2 »
» meisjesschool » 1 » 1 » > 2 8 » 35 »
Tondano l . l » » . 48 11 3 30 5 . . . .
Goronta lo 1 . 1 » » . 33 1 0 8 10 1 » . 3 .
Amoerang 4 . 4 » » » 43 11 6 28 8 » » 1
A m b o i n a 1 » 3 1 » » 175 100 61 5 4 . » 8 »
» meisjesschool » 1 » 1 » » 45 » 32 » 5 » » » »
Banda (Neira) 1 . 2 » » » 98 45 30 6 2 3 1 1 »
» meisjesschool » 1 » 1 » » 26 » 2 3 » 7 » » » »
Saparoea 1 » 1 » » » 61 26 21 10 3 » » » »
Ternate 1 . 2 » » » 68 3 0 2 3 5 3 » » 14 2
Koepang _1 » 1 » _ j ; » _ 2 7 12 11 5 J t » _>>_ _»_
TOTAAL IN 1 8 8 9 . , . 39 9 53 3 3 » » 3 5 6 8 4 6 7 6 4452 442 4 8 42 2 70 4
R e c a p i
1* a fdeel ing 3 2 7 39 44 1 2 3301 1764 1468 29 17 40 5 51 2
2e , 45 9 66 58 1 » 4 8 5 8 2 6 8 6 1909 75 33 536 13 48 4
3e , 39 9 5 3 3 3 » » 3 3 6 8 1676 1452 142 48 42 2 70 4
TOTAAL IN 1889 116 2 5 158 135 2 2 » 6 1 2 6 4829 246 98 418 20 169 10
. 1888 114 23 140 146 5 7 11527 5 9 5 7 4673 220 97 361 19 186 14
Vermeerder ing 2 2 18 » » » » 169 156 26 1 57 1 » »
V e r m i n d e r i n g . . • » » » 11 3 5 » » * » » » » 17 4
159
Getai leer l ingen in de
Ve r zu imde schoo ldagen.
Getal leerl ingen die de school
verl ieten
Tot
aal.
Waa
rvan
gr
atis
le
erli
nge
n.
laag
ste
klas
se.
mid
dels
te
klas
se.
hoo
gste
kl
asse
.
Tot
aal
in h
et j
aar.
Gem
idde
ld
per
kin
d.
na
al
de
vakk
en
te
heb
ben
doo
r-lo
open
.
a
1 s s u
O
A A N M E R K I N G E N .
2 1 6 7 894 1067 848 351 4 8 3 7 4 — 111 963
38 17 24 12 2 416 11 » 16
27 7 14 10 3 829 31 » 9
113 » 63 37 13 3 3 2 5 29 9 24
117 102 73 35 9 1426 12 7 15
37 27 » 2 6 11 645 17 5 11
26 21 16 8 2 762 29 » ! 5
36 31 18 12 6 1027 29 2 17
40 37 21 16 3 440 11 » 5
168 86 128 34 6 3 3 6 6 2 0 » 49
35 22 » 29 6 4 0 8 12 » 7
49 14 28 21 » 763 16 3 11
52 8 15 19 » 416 13 2 3
54 17 41 11 2 1210 2 2 » 4
178 126 106 54 18 1984 11 4 36
37 20 » 19 18 407 11 3 13
88 43 70 17 1 1652 19 6 21
30 7 » 24 6 623 21 1 15
60 47 28 25 7 577 10 5 3
77 41 44 26 7 1286 17 4 16
29 16 12 15 2 427 15 5 6
3 4 3 6 1583 1755 1298 385 70771 21 165 1258
t U 1 a t i e.
3376 1471 1542 1347 487 69136 20 169 1381 ,
5104 2741 2619 1898 587 109434 , 21 229 1772
3436 1585 1755 1298 383 70771 21 165 1258
1 1 9 1 6 5795 5916 4543 1457 249341 21 565 4411
11527 5651 5/26 4399 1402 2 4 5 0 5 5 21 560 4034 ;
389 144 190 144 55 6286 5 377
* » • » » » i
i
160
Staat van het onderwijzend personeel en van de leerlingen aan de bijzondere
S C H O L E N . Aan ta l . Getal leerl ingen onder u l t imo
WAAR. VAN WIEN.
Hoof
dond
erwi
jzers
.
Hoof
dond
erwi
jzere
ssen
Hulp
onde
rwijz
ers.
Hulp
onde
rwijz
eres
sen.
Kwee
ke-
linge
n.
Mann
elijk
e.
Vrou
welij
ke.
Get
al
leer
lin
gen
on
der
ult
im
o D
ecem
ber
1888
.
Europeanen.
Inlaiidsche Christenen. I
Inlanders niet
Christenen
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
1 s t e I n s p e c t i e -
Batavia G . Gor t e r (vroeger J . Thie) 1 , 7 » » » 150 162 , . » . ,
Mej. Phi l ipsen (Ursulinen) » 1 » I I » i 248 12 255 » . . .
. Weskamp (idem) - 1 » 17 » 2 507 18 418 . . .
i . Beck 1 » 2 1 » » 77 59 19 » » » »
G . V a n Genderen (school met den bijbel) 1 . 1 1 » » 28 50 1 0 » » » »
Bui t enzo rg Mevr . G . W . Van den Dungen Gronovius 1 » » » » 1 6 8 5 » » 1 >
Padang Mej . Boerkamp (zusters van l ie fde ) . . » 1 » 6 » » 118 4 125
Totaal in 1889 3 4 10 36 » 3 1144 319 850 . . 1 .
2 d e I n s p e c t i e -
Semarang V a n het R. K . Weeshu i s :
» 1° de jongensschool 1 » » » » » 47 54 » » » * »
» 2° » meisjesschool » 1 » 4 » 2 149 » 156 » * » »
V a n het Protest. Weeshuis 1 . 1 3 » » 121 72 54 > ; >
» Franciscanessen » 1 » 4 » » 127 1 3 1 1 7 s ! » »
Mar iaschoo l (idem) » 1 » 1 » » 76 5 82 » [ » » »
T e m a n g g o e n g . . . W . K . Enser inck » » » » » » 14 »
Totaal in 1889 2 3 1 12 . 2 534 144 389 » i » » >
161
lagere scholen in Nederlandsch-Indië onder ultimo December 1889.
December 1889. I Getal leerlingen
in de Verzu imde
schooldagen.
Getal leerlingen die
de school verlieten,
A A N M E R K I N G E N .
Vreemde Oosterlin
gen.
Jon
gen
s
Meisj
es
Tot
aal.
laag
ste
klas
se.
mid
dels
te
klas
se.
hoog
ste k
lasje.
Tota
al
in
het,
jaar
.
Gem
idde
ld p
er k
ind.
na
al d
e \a
kken
te
h
ebbe
n doo
r-lo
open
.
om
vers
chil
len
de
re
den
en.
a f d e e l i n g .
162 41 42 79 1092 7 26 11
265 106 87 72 550 2 7 60
456 180 154 102 5704 9 40 91
78 50 38 10 -j- f f + 1~ opgaven ontbreken.
60 22 26 18 f f f f
14 8 6 » f f f 9
129 49 59 41 t t 10 18
. 1150 456 392 322 -\ f t I f I
a f d e e l i n g .
54 25 24 7 490 9 4 5
136 65 50 21 1156 9 26 5
126 66 49 11 2085 17 5 6
150 63 42 25 1655 15 6 55
87 41 28 18 957 11 » 16
» » » » » >. » » In Ap r i l 1889 gesloten.
533 258 195 82 6321 12 41 65
Middelbaar en lager onderwijs voor Europeanen over 1889 1 1
162
S C H O L E N . Aanta l Getal leerl ingen onder ult imo
WAAR. VAN WJEN.
Hoof
dond
erwi
jzers
.
Hoof
dond
erwi
jzere
ssen
.
Hulp
onde
rwijz
ers.
Iklp
onde
rwyz
eres
sen.
Kwee
ke-
Mann
elijk
e.
Vrou
welij
ke.
Get
al
leer
lin
gen
on
der
ult
im
o D
ecem
ber
18
88.
Europeanen.
Inlandsche Christenen.
Inlanders niet
Christenen
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
Jon
gen
s.
Meis
jes.
3 d e I n s p e c t i e -
Soerabaja K . J . Teppers, (geestelijke b r o e d e r s ) . . 1 » 7 176 171 » » » 2
Mej. M . M. Demarteau, (geestelijke..
zusters) 1 - 11 295 » 518 . > » »
Mej . R. J . Almerood » 1 » 4 » » 80 * 92 . » » »
G. Bui js C/ 1 > 2 . . » 95 88 . » » . -
B a n d a - N e i r a . . . . Mevr . J . H . M . W i t k a m p 8 » »
Totaal in 1889 2 2 9 15 . . 652 259 410 » . 2 .
R e c a p i -
1« hispectie-afdeel ing 3 4 10 56 * 3 1144 319 850 » . 1 .
2 « i dem 2 5 1 12 » 2 554 144 589 . > >= »
3e i dem. 2 2 9 15 . » 652 259 410 . » 2 .
Totaal i n 1889 7 9 2 0 65 » 5 2350 722 1629 . . 5 »
. » 1888 8 10 16 62 2 4 . 686 1658 » 1 4 1
Vermeerdering » » 4 1 » 1 » 56 » » » » »
Verminder ing 1 1 » » 2 » » » 9 » 1 1 1
163
December 1880. Getal leer l ingen
i n de Verzu imde
schooldagen.
Getal leerlingen die
de school verlieten, Vreemde
Oosterlingen.
Jon
gen
s.
Mei
sjes
.
Tot
aal.
laag
ste
klas
se.
mid
dels
te
klas
se
hoo
gste
kl
asse
.
Tot
aal
in
het
jaa
r.
Gem
idde
ld p
er k
ind
.
na
al
de
vakk
en
te
heb
ben
doo
r-lo
open
.
om
vels
chil
len
de
re
den
en.
A A N M E R K I N G E N .
a f d e e l i n g .
173 73 57 43 712 4 13 36
318 137 100 72 900 3 8 47
92 34 14 44 2 0 6 7 22 4 20
88 46 28 14 1580 18 5 41
" I n 1889 gesloten.
671 290 |208 173 5 2 5 9 8 50 144
t u I a t i e.
» 1150 456 3 9 2 322 t t t t
535 258 193 82 6321 12 41 65
671 290 2 0 8 173 5259 8 50 144
» 2351 |984 J795 577 f + t t
. 2330 |997 8 0 7 5 2 6 f f f f
. . 24 . » 51 f f f t
. - . 13 14 . f f t t