Click here to load reader

Urbani Izazovi Grada Beograda

  • View
    296

  • Download
    5

Embed Size (px)

DESCRIPTION

aa

Text of Urbani Izazovi Grada Beograda

  • siemens.rs

    Urbani izazovi grada Beogradawww.siemens.rs

    Izdava:Siemens d.o.o. BeogradCorporate Communications and Government Affairs (CC GA)Omladinskih brigade 2111000 Beograd, Srbija

    Za izdavaa:Jovana [email protected]

    Koordinatori projekta:Mirjana [email protected] [email protected]

    Dizajn & Prepress:Studio 7 Zoran Trii, Beograd

    Fotografija:Darko Risti Photo, Beograd

    tamparija:Alta nova d.o.o.

    Proizvedeno u SrbijiNovembar 2012.

  • Grupa autora po oblastima:

    Metodologija, koordinacija i poglavljePerspektive razvoja grada Beograda:

    PALGO centar - Prof.dr Borislav Stojkov- Mr Predrag Kovaevi (saradnik)

    Saobraaj:Prof.dr Smiljan Vukanovi

    Energetski razvoj:Prof.dr Nikola Rajakovi

    Prof.dr Goran Jankes

    Vodna infrastruktura:Prof.dr Marko Iveti i

    Udruenje za tehnologiju vodei sanitarno inenjerstvo

    Studija Urbani izazovigrada Beograda

  • Sadraj

    Sadraj

    2 Urbani izazovi grada BeogradaUrbani izazovi grada Beograda 3

    03 Energetski razvoj grada Beograda 40

    Razvoj energetske infrastrukture i 42potronja energije

    Potronja energije za grejanje 46

    Potronja elektrine energije i 51energetska ekasnost potroaa

    Kogenerativna postrojenja i uloga u 53poveanju energetske ekasnosti

    Uloga obnovljivih izvora energije 55

    Uloga inteligentnih mrea 56

    Primeri iz analiza razvijenih gradova 58

    Projekti grada Beograda 60

    04 Vodna infrastruktura kao 64preduslov razvoja grada Beograda

    Snabdevanje vodom 66

    Kanalizacija (odvoenje otpadnih 68voda sa preiavanjem)Sanacija naselja i zatita ivotne sredine 68

    Investiranje u kanalizaciju 69

    Vode posebne namene 70

    Strateka opredeljenja (ciljevi) grada Beograda 70

    Snabdevanje vodom za pie 71

    Ekoloki efekti izgradnje vodovodne i 72kanalizacione mree za nove potroae iouvanje kvaliteta vode uspostavljanjemzona neposredne sanitarne zatite

    01 Perspektive razvoja grada Beograda 4

    Geografsko-istorijski poloaj grada 4Beograda i kratak prol

    Izazovi razvoja grada Beograda u 7mrei evropskih metropolaIzazovi ideje grada budunosti jugoistone 7Evrope

    Grad Beograd iz evropske perspektive 9

    Grad Beograd iz perspektive Srbije 15

    Kvalitet ivljenja u gradu Beogradu i 17ideja zelenog gradaEnergetska i vodoprivredna infrastruktura i 19neophodnost tehnoloke i informacionemodernizacije grada Beograda

    Umreavanje grada Beograda u 21okruenju Srbije i Evrope

    02 Saobraaj i odrivi razvoj grada 24Beograda

    Grad Beograd i saobraaj 26

    Stanje saobraajnog sistema 27

    Saobraaj grada Beograda i evropskih 30gradova sline veliine

    Ka unapreenju saobraaja u gradu 34Beogradu

    Mogue primene novih tehnologija 35u saobraaju i oekivani efekti

    Prikljuenje potroaa na nove 74vodovodne sisteme

    Razvoj kanalizacije do 2021. godine 75

    Energetska ekasnost na objektima 76vodovoda i kanalizacijeEnergetske karakteristike objekata 76vodovoda i kanalizacije

    Smanjenje potronje elektrine energije 76na objektima vodovoda i kanalizacije

    Smanjenje trokova elektrine energije 77na objektima vodovoda i kanalizacije

    Alternativni izvori elektrine energije 77

    Smanjenje stvarnih gubitaka u 78vodovodnom sistemu

    Unapreenje upravljanja sistemom 80vodovoda i kanalizacijeUpravljanje objektima vodovoda 80

    Upravljanje objektima kanalizacije 81

    Predlog mera za unapreenje 82vodne infrastrukture grada Beograda

    05 Zakljuak 84

    06 Finansiranje 88

    Literatura 92

    Posebnu zahvalnost za konstruktivnekomentare i doprinose u izradi Studijedugujemo gradu Beogradu i Upravi zaenergetiku grada Beograda

    Takoe, zahvaljujemo se timu Siemensd.o.o. Beograd za njihov doprinos uvidu primera dobre prakse:SaobraajMr Saa Stamenkovi,Slobodan StefanoviEnergetski razvojDuan Mukatirovi, Andrej korc,Goran MilisavljeviVodna infrastrukturaMarko Nikoli, Marko MilenkoviFinansiranjeBogdan Kravi

  • Urbani izazovi grada Beograda 5

    Perspektive razvoja grada Beograda

    4 Urbani izazovi grada Beograda

    01Beograd, glavni grad Republike Srbije, nalazise u kontaktnoj zoni Panonske nizije i brdsko-planinskog dela centralne Srbije (umadija), namestu gde se sastaju savsko-dunavska sa morav-skom osovinom razvoja. Istorija Beograda dugaje vie od 15 vekova, a prva naseobina datira izpaleolitskog perioda, a zatim i starijeg i mlaegkamenog doba, na ta ukazuju pojedini izvori ilokaliteti (Vina, kamenolom kod Letana, pei-na na ukarici, arkovo itd.).

    Beograd su kroz istoriju naseljavali brojninarodi: Iliri, Traani (pleme Tribali), Daani, Kelti,Rimljani, Avari, Maari, Turci i dr. U predsloven-skom periodu nazivao se Singidunum (Singi

    dako pleme i dunum utvrenje, grad). Godine441. hunski voa Atila potpuno je razruio Singi-dunum, da bi se u VI veku obnovio za vreme viza -n ti j skog cara Justinijana. Nakon krstakih ratova,doivljava turbulentni razvoj, esto menja i pot-pada pod razliite uticaje (Srba, Maara i Turaka),ime je formiran amalgam prirodnih, ambijental-nih, kulturnih i duhovnih vrednosti sa viestru-kom razvojnom funkcijom (politiko-administra-tivnom, privrednom, turistikom, kulturnom idr.). Kulturno-istorijski, privredno-ekonomski ipro sto r no-demografski razvoj odredio je dana-nji identitet Beograda na regionalnom, subre-gionalnom i meunarodnom nivou.

    Danas teritorija grada Beograda ima dvo -stru ku administrativnu oznaku:n teritorija administrativnog podruja gra da

    Beograda, kao lokalna samouprava, sa 3.224km2, koja obuhvata 17 gradskih optina:Barajevo, Vodovac, Vraar, Grocka, Zemun,Zvezdara, Lazarevac, Mladenovac, Novi Beo -grad, Obrenovac, Palilula, Rakovica, Savskivenac, Sopot, Stari grad, Surin i ukarica; i

    n region Beograd, prema Zakonu o regional-nom razvoju.Na osnovu preliminarnih rezultata Popisa

    2011. godine, na administrativnom podruju gra -da Beograda ivi 1.639.121 stanovnika, to je za

    4% vie stanovnika u odnosu na 2002. godinu.Urbano jezgro, koje se statistiki naziva naseljeBeograd, obuhvata deset gradskih optina (celecentralne optine: Vraar, Zvezdara, Novi Beo -grad, Rakovica, Savski venac i Stari grad, kao i de -lo ve optina: Vodovac, Palilula, ukarica i Ze -mun), gde je 2011. godine ivelo 1.135.502lica, to je za svega 1,4% vie nego 2002. godi -ne. Slabiji populacioni rast naselja Beograd posle -dica je prevashodno starije populacije koja nase -lja va uu urbanu zonu grada, gde je udeo starijihod 65 godina znatno vii u optinama Vraar,Savski venac i Stari grad u odnosu na ostalegradske optine.

    Perspektive razvojagrada Beograda

    Poloaj na vanim plovnim (Sava iDunav Koridor VII), i kopnenimkomunikacijama (Koridor X i Ruta4-E751) koje spajaju severnu, sre-dnju i zapadnu Evropu sa istonimSredozemljem i prednjom Azijom,obezbedio je Beogradu odluuju-u poziciju na Balkanskom poluo-strvu i ju go i stonoj Evropi.

    Geografsko-istorijski poloajgrada Beograda i kratak profil

    1 Ruta 4, definisana projektom REBIS (2003), deo je osnovne mree za zapadni Balkan sa sedam putnih pravaca, od kojih je jedan TemivarBeogradBarBari, sa ciljem povezivanjasvih balkanskih drava. U Srbiji sa popularno naziva Koridor XI.

  • Urbani izazovi grada Beograda 7

    Perspektive razvoja grada Beograda

    6 Urbani izazovi grada Beograda

    n ljudski i obrazovni kapital, kao i potencijalninauni i tehnoloki kapaciteti koji bi jo viemogli da omogue razvoj savremene inova-tivne privrede.U narednom periodu Grad Beograd e mo -

    ra ti da posveti punu panju svim uticajima naklimatske promene koje izazivaju aktivnosti itehniki sistemi na njegovoj teritoriji, zatim mo -gu nostima korienja obnovljivih resursa iizvora energije (selektivna upotreba geotermal-ne energije i biomase, energija sunca i ostalihobnovljivih izvora), kao i uvoenju principa

    ener getske efikasnosti u graenju, industriji,saobraaju i komunalnim sistemima. Posebanrazlog za ovo e biti ukupna potronja finalneenergije, koja obuhvata potronju u industriji,sta no vanju, komunalnim delatnostima, saobra-aju i poljoprivredi, i koja e porasti do 2030.godine za preko 60%.

    kriterijumima. U tome znaajnu ulogu za vre dno - vanje pozicije velikih gradova u mrei evropskihmetropola imaju i indikatori kojima se meri nji-hov profil i pozicija. Grad Beograd nije obuhva-en ovom analizom.

    Razvojna podruja evropskih metropola(Me tro politan European Growth Areas MEGA)mere se preko nekoliko osnovnih indikatora kaoto su: demografska masa, konkurentnost,pove zanost/pristupanost ili osno va znanja(knowledge base). Sa ovim su evropske metro-pole rangirane preko ESPON (European SpatialPlanning Observatory) u etiri kategorije:n MEGA 1 metropole lokomotive,n MEGA 2 jake metropole,n MEGA 3 potencijalno jake metropole in MEGA 4 slabe metropole.

    Od Londona i Pariza koji spadaju u kategorijuMEGA 1, pa do Beograda, Zagreba, Sofije iliBukureta, koji spadaju u kategoriju MEGA 4, svemetropole su razvrstane prema objektivnimmerilima, uz mogunost napredovanja u zavi-snosti od pojedinih merila.

    Izazovi ideje grada budunostijugoistone Evrope

    pitet najperspektivnijeg grada jugoistoneEvrope2 Beograd je dobio u vreme poetkakonstituisanja Srbije kao drave, i oporavkanakon velike krize na kraju XX veka. Ovaj epitetje za grad Beograd imao veliki znaaj, dajui mupodstrek da zapone ozbiljnu konsolidaciju ufizi kom smislu. Istovremeno je ovaj epitet pred-stavljao i veliki izazov za gradsku upravu da kon-soliduje i ekonomski i socijalni sistem, kao i uku-pan kvalitet ivota u specifinom okruenju.

    U periodu 20082012. Srbija inten-zivno radi na usklaivanju svojihzakona sa politikama Evropske uni -je od kojih se znaajan deo odnosina ivotnu sredinu, energiju, eko-nomiju i druge znaajne teme.Grad Beograd, kao jedan od

Search related